Paul Steenbergen-penning Eelco Smits

Paul Steenbergen-penning overhandigd aan Eelco Smits

Acteur Jacob Derwig heeft zaterdagavond de prestigieuze Paul Steenbergen-penning overhandigd aan Eelco Smits. Smits werd bij het slotapplaus na de voorstelling Uit het leven van marionetten op het toneel van de Amsterdamse Stadsschouwburg door Derwig met de prijs verrast. 

Eelco Smits Beeld Aisha Zeijpveld

De Paul Steenbergen-penning is een uniek eerbetoon, dat op een zelfgekozen tijdstip van de ene aan de andere acteur wordt doorgegeven. De prijs werd in 1982 door de gemeente Den Haag ingesteld ter ere van acteur Paul Steenbergen, en is sindsdien in het bezit geweest van vijf acteurs, onder wie Guido de Moor en Willem Nijholt. 

Derwig droeg de penning tien jaar lang, nadat hij hem in 2008 ontving uit handen van Pierre Bokma. In Smits zei Derwig zaterdag een waardig opvolger te hebben gevonden. ‘Ik geef de penning door aan iemand van wie ik fan ben. Altijd als hij speelt, kom ik kijken. De laatste jaren heeft hij me keer op keer ontroerd, ontwapend en overrompeld.’

Smits (41), studeerde in 2001 af aan de Toneelacademie Maastricht en is sinds 2005 vast verbonden aan Toneelgroep Amsterdam. ‘Ik vind het fijn om de penning aan iemand te geven die zo toegewijd is aan het toneel,’ zegt Derwig. ‘Eelco werkt heel hard voor een rol, is consciëntieus en nooit ijdel. Hij maakt zichzelf niet belangrijker dan zijn personages, en zoekt zelfs in heel kleine rollen het beste in zichzelf op.’ Derwig heeft Paul Steenbergen nooit zien spelen, zegt hij, ‘maar naar ik begrijp was hij een modern acteur, zijn tijd vooruit. Hij speelde ingetogen, minder uitbundig dan bijvoorbeeld Ko van Dijk. Dat ingetogene waardeer ik ook in Eelco.’

Derwig (49) wilde de prijs, waarvoor geen spelregels zijn vastgelegd, graag overhandigen aan iemand die jonger is dan hij. Hij speelde ooit samen met Smits bij Toneelgroep Amsterdam, en heeft hem de afgelopen jaren merkbaar zien groeien op toneel, zegt hij. ‘Eelco straalt een zekere melancholieke ernst uit, maar de laatste jaren speelt hij ook vaak ontzettend geestig. Zoals in Kings of War, Glazen Speelgoed, en recent in Vergeef Ons.

Smits krijgt de prijs niet voor een specifieke rol, maar voor zijn hele oeuvre, aldus Derwig. Maar als er één voorstelling de doorslag gaf, dan was het Vergeef Ons, een rol waarin Smits volgens hem blijk gaf van grote intensiteit, maar ook  veel humor. Voor die rol werd Smits dit jaar ook genomineerd voor de toneelprijs Louis d’Or.

 Derwig: ‘Eelco is heel goed in staat het idee dat een regisseur heeft met een voorstelling uit te dragen. Hij is een enorm veelzijdig acteur. Met deze prijs wil ik ook zeggen: kijk eens wat hij allemaal kan! Eelco is op een punt in zijn carrière waarop hij speciale erkenning verdient. Het is tijd voor een onderscheiding van de hoogste soort.’

Eelco Smits is geen glossy ster, maar wel een ongelooflijk goede acteur. Een portret in vijf onvergetelijke toneelrollen.
Hij is geen luidruchtige ster, maar wel een verbluffend goede acteur. Een portret van Eelco Smits die schittert in Vergeef ons van Toneelgroep Amsterdam.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden