De GidsJeugdboeken

Paul Biegel is misschien wel onze meest levensechte kinderboekenschrijver

Ook kinderboekenschrijvers halen inspiratie uit hun eigen leven. Al willen ze er niet altijd iets over kwijt.

‘Klaar?’, vraagt Paul Biegel aan het eind van het interview. Hij stelt voor om nog wat te drinken, maar heeft alleen wodka in huis. Na een paar glaasjes vragen we ons grinnikend af waarom er op het jaarlijkse Kinderboekenbal alleen maar limonade wordt geserveerd. En nooit eens gevochten. Twee uur later schommel ik de steile trap af van zijn appartement aan de Keizersgracht. De vrijgezellenrommel en de rondslingerende pianopartituren zijn me opgevallen. Toch heb ik één vraag niet gesteld: of hij niet iemand thuis verwacht? We hebben het over zijn werk gehad, niet over zijn leven.

Daar krijg ik spijt van als hij een paar weken later in Trouw voor het eerst vertelt dat hij ‘ook van heren’ houdt. Iets wat hij zijn hele leven als onhandig heeft ervaren. Dan lees je Ik wou dat ik anders was (1967) met andere ogen. Dat Biegels helden nooit zomaar krijgen wat ze willen, is niet voor de grap. De sprookjesverteller is misschien wel onze meest levensechte kinderboekenschrijver. Tegenwoordig strijdt er slechts een enkeling om die eer. Een daarvan is Lydia Rood, hoe dan ook onze meest tegendraadse kinderboekenschrijver. Volgende week verschijnt eindelijk Blauwtje, de derde aflevering van het indrukwekkende drieluik voor jongeren over Liesbeth. Ze vindt zichzelf lastig, wil net als Rood schrijver worden en heeft vier hobby’s: lezen, dansen, seks en voetbal.

Blauwtje, Lydia Rood.Beeld Leopold

Haar vriend Beer is het teamhoofd van een autistenkamp, de 19-jarige Liesbeth gaat mee als buddy. De voortrekkersrol van Beer ligt constant onder vuur en de pogingen om de vakantievierders vrijer te laten, lopen uit de hand. Liesbeth voelt zich opgefokt en alleen en maakt nieuwe vrienden. Dat valt verkeerd bij Beer. Het openhartige Blauwtje – Rood heeft zelf een autistische broer – biedt het beste van literatuur (veelstemmigheid) en young adult (gedoe) in een meeslepende collectie aantekeningen, mails, bierviltjes, appgesprekken, notulen en muurkranten, die de lezer zelf moet interpreteren. Wie heeft de meeste kwalen, de autisten of hun begeleiders? En heb je eigenlijk wel controle over het leven? Liesbeth denkt van niet.

De andere kandidaat is Ted van Lieshout. Van hem verschijnt komende woensdag De gemene moord op Muggemietje. Dat vervelende insect vliegt door het raam de klas binnen, steekt een paar kinderen en wordt dan vermoord tussen de bladzijden van het boek dat je in handen hebt. Wie heeft het gedaan? Het boek ontkent dat het iets met de moord te maken heeft. De letters komen in verzet: het boek heeft het wél gedaan. De strijd tussen boek en letters loopt uit de hand. Tot het beschadigen van pagina’s aan toe: door ze te kreukelen, en met een mes. Geniaal bedacht en vormgegeven.

De gemene moord op Muggemietje, Ted van Lieshout.Beeld Leopold

Ook hier is duidelijk meer aan de hand dan een grap. In Van Lieshouts kinderboeken overheerst het literaire spel, maar er is altijd die scherpe, kritische ondertoon. De gemene moord op Muggemietje sluit op een luchtige manier aan bij zijn werk voor volwassenen, waarin hij moeilijke, gevoelige onderwerpen niet schuwt en zich er nooit met makkelijke meningen van afmaakt. ‘Boeken zijn gevaarlijk. We moeten ze niet meer lezen’, roepen de letters. Duivelse ironie. Ik heb me na dat interview met Biegel voorgenomen altijd te vragen naar de rol van het persoonlijke leven van auteurs. Dat gaat bij Ted van Lieshout meteen mis. Gaat me niets aan, vindt hij. Kinderboekenschrijvers hebben recht op een vlekkeloze reputatie. Dan maar saai.

Lydia Rood serveert, als ik het me goed herinner, koek en inktzwarte koffie waarin je de lepel rechtop kunt zetten. En vooral veel scheldwoorden. Als ik haar spreek, is ze er net achter gekomen dat ze een ‘kutboek’ heeft geschreven en wil ze snel weer aan het werk. Een dag niet geschreven, een dag niet geleefd.

Lydia Rood: Blauwtje

Leopold; 316 pagina’s; € 17,99 (verschijnt 8 april). Vanaf 15 jaar.

Ted van Lieshout: De gemene moord op Muggemietje

Leopold; 40 pagina’s; € 15,99. Vanaf 8 jaar.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden