Kunst Paco Rabanne in het Rijks

Paco Rabanne-jurk uit 1967 nu te zien in het Rijksmuseum in Amsterdam

Bianca heeft een jurk gekocht. Moet dat in de krant? Ja, want deze Bianca is Bianca du Mortier, conservator mode en kostuum van het Rijksmuseum in Amsterdam, en die koopt niet zomaar een jurk als ze daar zin in heeft. Dat mág ze ook niet. Over elke aankoop van het Rijksmuseum moet eerst uitgebreid worden vergaderd. Dus toen Du Mortier zag dat er een puntgave aluminium Paco Rabanne-jurk uit 1967 te koop werd aangeboden door een gerenommeerd Londens veilinghuis, kon ze niet meteen gaan bieden. 

Rijksmuseum, aluminium japon van Paco Rabanne uit 1967, vaste collectie, zaal 3.4. Beeld Staeske Rebers

Eerst moest ze haar collega’s ervan overtuigen dat de Rabanne in kwestie toch écht een plekje in het Rijks verdiende. Het museum richt zich in eerste instantie immers op nationaal erfgoed, maar deze jurk werd niet door een Nederlandse gedragen en Rabanne is geen Nederlander: hij werd in 1934 in Spaans Baskenland geboren als Francisco Rabaneda y Cuervo. Hij werd opgeleid als architect, begon zijn carrière als juwelenontwerper voor modehuizen Dior, Balenciaga en Givenchy en startte in 1966 zijn eigen modehuis. De jurken die hij ontwierp zijn een soort bouwpakketten van aluminium plaatjes, leren vierkantjes of plastic schijfjes, bij elkaar gehouden door ijzeren ringetjes of draadjes. Een soort moderne, sexy maliënkolders. Baanbrekend en vernieuwend indertijd, gedragen door Jane Fonda in Barbarella (1968), Joanna Shimkus in Les Aventuriers (1967) en hippe Bondmeisjes in Casino Royale (1967). In vorm en lengte een radicaal afscheid van de traditionele couture; door het gebruik van onconventionele materialen piekfijn passend bij kunststromingen als zero en op-art. Perfect voor in een museum dus. Daarbij was Rabanne razend populair, tot in Hollywood én Holland aan toe. Als ze dat laatste aantoonbaar kon maken, realiseerde Du Mortier zich, had ze een puike reden om de jurk aan te schaffen voor het Rijks.

Du Mortier dook de digitale Koninklijke Bibliotheek in en vond een hele hoop artikelen over Rabanne in Nederlandse kranten uit de jaren zestig. ‘Paco Rabanne, deze winter bekend geworden door zijn forse plastic oorhangers, die ook bij de Nederlandse vrouw furore hebben gemaakt, is een stap verder gegaan. Hij siert de vrouw niet alleen op, hij kleedt haar nu ook’, schreef Het Parool in 1966. In De Tijd, uit datzelfde jaar: ‘Een filmster die aan het zonnige strand zo’n jurk van plastic over haar blote vel aan had, schijnt door de zonne-absorptie van plastic hier en daar verbrand te zijn!’ Warenhuis Metz verkocht die plastic creaties, maar raakte ze aan de straatstenen niet kwijt: toch iets te modern en onpraktisch voor de Nederlandse vrouw.

De aluminium jurk uit Londen werd wél verkocht. Voor 30 duizend euro, aan een dolblije Bianca, die inmiddels de zegen van haar collega’s had. En nu staat-ie, professioneel schoongemaakt en wel, te pronken op een speciaal aangeschafte kleine paspop, want: ‘Op een moderne pop met een langer bovenlijf zou het jurkje niet eens over de billen komen. Zó kort is het!’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden