Overdaad aan spektakel

Circus in Veen
Door: de PeerGroup, regie: Floris van Delft
Stadion De Langeleegte, Veendam, 9/8.
Daar t/m 24/8.
circusinveen.nl

Beeld Reyer Boxem

Het rommelt in de doorgaans zo rustige Groningse Veenkoloniën. De gelijktijdige komst van een Oost-Europees circus en een genadeloze projectontwikkelaar zet de gemoederen op scherp bij de plaatselijke bevolking, die ook nog eens te kampen heeft met buitensporige zandstormen. Het is 2040 en, behalve het klimaat, lijkt er weinig veranderd. Angst voor buitenstaanders en de vooruitgang maken nog steeds de dienst uit.

Uiteindelijk komt het natuurlijk allemaal goed, maar dit is zo'n beetje de boodschap van muziektheaterspektakel Circus in Veen, dat de theatermakers van de PeerGroup nu in Veendam ten uitvoer brengen. Groter, grootst, moeten ze hebben gedacht.

Na in 2011 de Drentse Bluesopera in de weilanden bij Gieten te hebben gemaakt, wordt nu het complete stadion De Langeleegte in Veendam bespeeld. Een theater ter grootte van een voetbalveld, plus tribunes en kantine. Regisseur Floris van Delft hanteerde noodgedwongen een grove pennenstreek.

Het verhaal is eigenlijk even simplistisch als kolderiek. Een circus zet de boel in Veendam op stelten met een ontsnapte tijger, een alcoholische clown en een doodzieke directeur. De lokalen moeten niets hebben van deze vreemde elementen en slaan terug met een motorcrossbende, verwensingen in onverstaanbaar dialect en bijbehorende norse blikken. Daartussen lopen een sussende locoburgemeester, die iets te vaak herhaalt dat hij 'niet van hier is' en energie-ondernemer Lens Wildervank, die rijk hoopt te worden met 'Turf 2.0'.


De rode draad is een mooi Romeo en Julia-lijntje met de zoon van de circusdirecteur en boerendochter Fenne, inclusief jaloers trapezemeisje. Daaromheen gebeurt van alles en nog wat: circustrucs, stuntende motorcrossers, veertig figuranten die dienst doen als showballet, boze dorpsbewoners of koor en er is ook een rockband. Acteurs als Niek van der Horst en Thirsa van Til spelen uitzinnige dubbelrollen. En dat allemaal op een verhoogd podium en het goed uitgelichte voetbalveld erachter.

Er is sprake van een overdaad aan spektakel. Zozeer dat je soms niet weet waar je moet kijken en, erger, dat de voorstelling meer vragen oproept dan beantwoordt. Bijvoorbeeld waarom dit in 2040 moet spelen. Afgezien van het futuristische Turf 2.0-plan vertelt de PeerGroup hier feitelijk een klassiek, haast ouderwets, verhaal over afkomst en tolerantie.

Dit verhaal is door scriptschrijvers Wolter Muller en Floris van Delft dan weer adequaat vertaald naar de taal van de Veenkoloniën. Terugkerende uitspraken als 'het kon minder' en 'het was niks, het is niks, en het zal nooit iets zijn' leveren bij een groot deel van het publiek een lach van herkenning op.

De buitenstaander leert tegelijkertijd iets over de stugge, wat sombere Veenkoloniaalse mentaliteit. Daar zal de PeerGroup ongetwijfeld over kunnen meepraten. Zo bezien is het des te knapper dat ze Circus in Veen op zo'n schaal en met zo veel plaatselijke medewerking hebben weten te realiseren. Het kon minder.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden