Review

Opgewondenheid en humor typeren de nieuwe roman van Hans Münstermann

De tijden zijn veranderd, maar 'Geraakt' doet denken aan het begin van zijn schrijverschap.

Er is nogal wat veranderd sinds 1992, toen Hans Münstermann zijn schrijverschap aanving. Met Jacques Hendrix publiceerde hij toen onder het gezamenlijke pseudoniem Jan Tetteroo de roman No Flash, de eerste van een reeks over de recente Nederlandse geschiedenis en mentaliteit. In dat debuut speelde een verhoopte romance in de Nachtwachtzaal van het Rijksmuseum een grote rol.

Na de brisante Tetteroo-serie viel het schrijversduo uiteen. Münstermann zette een nieuwe serie op, met romans rond het alter ego Andreas Klein, waarvan De bekoring (2006) werd bekroond met de AKO Literatuurpijs.

Hans Münstermann, Geraakt (****), fictie.
De Kring; 256 pagina's; euro 18,99.

Het zou kunnen dat Münstermann in het zicht van zijn 70ste verjaardag trots voor de boekenkast is gaan staan, zijn eerste roman erbij heeft gepakt, en eveneens dacht: sinds 1992 is er heel wat veranderd. Dat zou verklaren dat in Geraakt, de nieuwe Münstermann, de buitenwereld zo opdringerig is geworden dat een schrijver die het liefst de biografie over de blueszanger Robert Eden en diens hopeloze liefde wil maken, voortdurend wordt gedwongen te reageren op wat zich onder zijn neus afspeelt.

Om te beginnen wil zijn uitgever, die luistert naar de weinig hoopgevende naam Gerrit Smal, helemaal geen biografie over een onbekende zanger. Hij oppert een biografie van een sneue BN'er, want biografieën van sneue BN'ers doen het goed.

Dat is één: de verloedering van de uitgeverij. Dan is er een aandachttrekkend drama rond Kleins schoonvader, die voor een heupoperatie het ziekenhuis is ingegaan, maar daar als verlamde uit komt: medische misser meneertje. Grote opschudding in de familie.

En daar zijn ook nog Koerdische asielzoekers die een tentenkamp hebben opgeslagen op het Museumplein, en die de openbare orde ontwrichten. In het Rijksmuseum wordt een schilderij beschadigd.

De politicus Geert Wilders, een personage dat sterk doet denken aan de politicus Geert Wilders, wordt het allemaal te veel. Hij wil een toespraak tot het Nederlandse volk gaan houden, en wel op het balkon boven de Nachtwachtzaal.

Hela! Dezelfde locatie waar Münstermann in 1992 nog een verstild verhaal kon situeren, is anno 2017 het epicentrum van de open inrichting die Nederland heet. Voor een subtiel verhaal over een blueszanger en diens liefde voor een Duits meisje krijg je de handen niet meer op elkaar.

Sterker nog, de schrijver die dat verhaal wil vertellen, moet de ogen sluiten en de oren dichtstoppen, en dan nóg zal zijn uitgever hem op andere gedachten willen brengen. Voor nuances en schoonheid is niet langer plaats of belangstelling.

Opgewondenheid en humor typeren Geraakt, en de auteur laat zien dat de grillige Tetteroo-geest nog altijd vaardig over hem is. De geestdrift van Wilders die een nationalistische rede afsteekt, getuigt van Münstermanns griezelige vermogen zich in een rabiaat sujet te verplaatsen.

Des te schriller is het contrast met de 60 pagina's waarin de roman uitmondt, een hoofdstuk dat alsnog de blues van Robert Eden het volle pond geeft. Alles wat in deze tijden niet meer kan en mag, viert de bijna jarige Münstermann hier: een subtiel liefdesverhaal waarin verlangen boven vervulling gaat, en waarin de woorden regen, dood en nachtclub belangrijker zijn dan expliciete daden. Een verhaal uit 1977 dat dwars door het geweld van beeld en geluid van onze huidige tijd heen kan breken.

Omdat de schrijver, déze schrijver, het laatste woord heeft. Nu het nog kan, en zolang zijn uitgever niet Gerrit Smal heet.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden