Op het slagveld van de Rijnhal zijn veel politieke carrières gesneuveld

Er zijn dagen waarop ik Camiel Eurlings even nodig heb. Niet de Camiel van de KLM of de Camiel van het bikinimodel met Dubbeld als achternaam, maar de Camiel van de hysterische speech op het CDA-congres van 2010. De verwilderde blik, het toenemende volume, de at your service-groet als kers op de taart: instant zielsvreugde in een YouTube-filmpje van nog geen drie minuten.

Het was het wonderlijkste incident tijdens het congres dat moest beslissen over samenwerking met de PVV, maar niet het enige. Op NPO2 werd maandagavond teruggeblikt in Hét Congres (AVROTROS), een politieke reconstructie van Jaïr Ferwerda. De journalist heeft een goed gevoel voor polderdrama, eerder maakte hij al reconstructies van het gestuntel in het eerste kabinet Balkenende en de leiderschapsstrijd tussen Mark Rutte en Rita Verdonk.

Je zou denken, nee hópen, dat politici vergevingsgezinde types zijn die met enige reflectie op de gebeurtenissen terugkijken, maar de reconstructies bewijzen steeds weer het tegendeel. Waar Ferwerda opduikt, ligt meestal nog een hoopje ego te smeulen.

Zo ook in de Rijnhal, de plek waar oktober 2010 vijfduizend CDA-leden samenkwamen. Toenmalig partijvoorzitter Henk Bleker zag de wachtende mensen buiten staan en dacht: 'Het lijkt wel een optreden van Julio Iglesias.'

De Rijnhal heeft de allure van de voetbalkantine bij een amateurclub op zaterdagochtend. Geen wonder dat de speeches meestal een tikje te veel waren - en de documentaire daar ook op inzoomde. 'Maxime, jij bent een christendemocraat in hart en nieren!' ligt al snel wat zwaar op de maag in een omgeving met broodjes bal en filterkoffie.

Dat Ab Klink in datzelfde decor aan Martin Luther King en Kennedy refereerde was ook een beetje potsierlijk. Het onbekende lid dat 'We will never surrender! Victory!' door de interruptiemicrofoon schreeuwde, kijkt waarschijnlijk eveneens minder enthousiast op zijn optreden terug.

Wat vooral opviel aan Hét Congres was de rancune en gretigheid waarmee de verschillende kampen elkaar nog altijd in kwaad daglicht probeerden te stellen. Henk Bleker was oprecht aangedaan toen hij wat tranen wegkauwde, beloofde hij met Blekeriaanse glimlach. Van Agt: 'Misschien dat er deepdown nog iets van authentieke emotie zat, maar ik zag hem daar vooral als acteur bezig.'

'Hij leek op een bezorgde vader die bang is dat zijn kinderen kattenkwaad uithalen,' zei Hans Hillen dan weer over het pleidooi van Van Agt, 'omdat hij ze niet vertrouwt.'

Er hingen kruitdampen in de lucht, zei iemand over de sfeer op het congres. Na het zien van de documentaire kun je concluderen: die kruitdampen zijn nog niet opgetrokken.

De CDA-prominenten die oktober 2010 het hardst om het eigen gelijk streden, zijn inmiddels allemaal van het Haagse toneel verdwenen. Op het slagveld van de Rijnhal, in de kruitdampen van broodjes bal, zijn veel politieke carrières gesneuveld.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden