recensie René Jacobs

Ook als ‘Leonore’ is de enige opera die Beethoven schreef niet meer dan een examen-stuk ★★★☆☆

2020 wordt een Beethovenjaar, daaraan helpt geen moedertje lief. Aan het cd-front is het feest rond de 250ste verjaardag allang begonnen. Pianowerken, kamermuziek, symfonieën: wie ze nog niet compleet bezat, krijgt het voor het kiezen. Eén cd-box blijft dun: die van de opera’s. Beethoven schreef er namelijk maar één, Fidelio. Dus wat bezielt de Vlaamse dirigent René Jacobs, die nu komt aanzetten met de Beethovenopera Leonore?

Als Fidelio vond het stuk over gevangenschap en huwelijkstrouw zijn vorm in 1815. Als Leonore ging het in 1805 in première. In de titels schuilt overigens een en dezelfde persoon. Om haar onschuldige echtgenoot uit de cel te bevrijden trekt Leonore mannenkleren aan en noemt zichzelf Fidelio.

René Jacobs vindt de oerversie beter: pakkender ouverture, hechter drama, spannender finale. Toch lijkt het ook bij hem alsof een componist opera-examen doet. Beethoven put zich uit in kunstige duetten, terzetten en een kwartet. Met dat laatste, ‘Mir ist so wunderbar’, zitten we al diep in de eerste akte. Het behoort tot de schaarse momenten waarop deze opname aangrijpt.

Altijd heikel: de gesproken dialogen. Jacobs heeft ze gemoderniseerd, maar in al hun stroperigheid blijven ze het drama vertragen. Van de cast, uitstekend bezet met zangers als Marlis Petersen en Maximilian Schmitt, steelt niemand de show. Dat lukt wel de historische instrumenten van het Freiburger Barockorchester. Fenomenaal schilderen ze het duister van Fidelio’s kerker.

Klassiek

★★★☆☆

René Jacobs

Beethoven Leonore

Harmonia Mundi

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden