Ooit parkeerplek nu woonkamer

Een nieuwe generatie stedelingen graast de stad af op zoek naar garages en bedrijfsgebouwen. Ze maken er woonhuizen van, laat het gisteren verschenen ‘Jaarboek Architectuur’ uitgebreid zien....

De blinde muur achter in de tuin intrigeerde fotograaf Maarten Laupman al langer. Af en toe maakte hij een wandelingetje in het besloten stadspark achter het monumentale gebouw waarin hij zijn studio heeft.

Achter de muur bleek een oude garage schuil te gaan, parkeerplek voor ambulances. En die garage kwam te koop te staan. Een prachtige plek om te wonen, bedacht Laupman, als je die muur zou wegbreken.

Niet alleen zou je dan een ‘rauwe, loftachtige’ woonruimte hebben in het centrum van Rotterdam, zoals hij die al lang zocht. Ook zou hij zich vanaf zijn terras mogen vertreden in het park, zo beloofde hem de bevriende eigenaar van het groen.

Nu woont Laupman (57) in de garage, samen met zijn echtgenote Simone Rots (40, architectuurhistorica) en hun zoon David (2). De bevriende architecten Duzan Doepel en Lex van Deudekom maakten een ontwerp voor een industrieel getint woonhuis in de garage.

Op de plaats van de blinde muur, aan de tuinzijde, bevindt zich nu een enorm terras, omlijst door stalen balken. Daarachter ligt een woonkamer van 10 bij 10 meter, met lichtkoepels op het dak.

Laupman had zich nog voorgesteld de hele garage van zo’n 250 vierkante meter te laten asfalteren en daarin woonwagens neer te zetten om in te slapen en te eten. En een Citroën DS, ‘de mooiste auto die ooit is gemaakt’, als ruimte om boeken in te lezen.

De architecten hadden een ander idee. Dat is nu de verrassing van het huis: een grote kuil met een feloranje keuken. Aan weerszijde van de keukenruimte voeren brede trappen naar het voor- en achterdeel van de woning. ‘Een waanzinnige vondst’, vindt Laupman. Boven de keuken hangen in een blok de drie slaapkamers en twee badkamers van het gezin. Laupman: ‘Zo heeft het huis twee niveaus gekregen.’

De Rotterdamse garagewoning is opgenomen in het gisteren gepresenteerde Jaarboek Architectuur 2009, het prestigieuze periodiek over de ‘beste’ projecten die architecten een jaar eerder in Nederland voltooiden. De acht woonhuizen die in het boek staan, lopen uiteen van de slimme verbouwing van een Friese boerderij tot zeer gestileerde woonhuizen als een ruimteschip-achtig huis van architect Don Murphy.

Hergebruik van gebouwen en materialen is nu een belangrijk thema, zegt redacteur Kees van der Hoeven van het Jaarboek. Hij wijst op een project van de architecten van Kühne en Co, die in Rotterdam een oude parkeerplaats en een straat overbouwden, voor een kantoor en een woonhuis. ‘Heel slim hoe ze daar met de stad zijn omgegaan.’

Hergebruik of niet, de uitverkoren projecten stammen nog uit de gouden tijd van de architectuur, beseft Van der Hoeven. ‘Deze gebouwen hebben nog niets te maken met de crisis. We bevinden ons nu in een ramptijd voor architecten. Het aantal opdrachten is met 40 procent gedaald, de bezetting van architectenkantoren is met bijna de helft gekrompen.’

Het huis van het echtpaar Laupman en Rots past in een andere ontwikkeling, vindt de bewoonster. Rots: ‘De gemeente wil wijken verbeteren door mensen op een andere manier te laten wonen. Particulieren krijgen daarom steeds meer ruimte voor dit soort projecten. Zo voeg je nieuwe energie en een ander slag bewoners toe aan een straat.’

In hun geval is dat hun aanwezigheid in de voornamelijk door Turkse en Marokkaanse families bewoonde Van der Sluijsstraat. Het appartement van Laupman en Rots gaat schuil achter twee rolluiken, net als de voormalige garage dat deed. ‘We hebben al aardig contact met de buren. De Turkse grootmoeder aan de overkant zwaait elke dag naar onze David.’

Stille stedenbouw, noemt architectuurhistoricus Wijnand Galema het project in de Architectuuragenda Rotterdam. Een groeiend aantal creatieve stedelingen zoekt volgens hem naar gekke plekken om te wonen, zoals verlaten industriële complexen. Zij wachten niet meer op grootschalige plannen voor stadsvernieuwing, maar trekken hun eigen plan.

‘Er zijn genoeg mensen met kinderen – en ideeën – die graag in de stad willen blijven wonen’, zegt Simone Rots. ‘Zij willen dan wel op een creatieve manier wonen. Je moet dan snel en simpel aan een vergunning kunnen komen om bedrijfsruimte om te zetten in woonruimte.’

De bouw van hun huis is zeker een half jaar vertraagd door problemen met zo’n vergunning, vertelt Laupman. ‘Het scheelde een haar of dit hele project was van de baan. We kregen onze hypotheek net voor de financiële crisis begon.’

Het echtpaar wil niet meer weg uit de garage. Laupman: ‘In september zijn we hier getrouwd en was dit even het stadhuis. Dat is meteen een groot tuinfeest geworden – en een housewarming.’ Rots: ‘Het is ook niet makkelijk om nog een keer zo’n plek te vinden. Onze architect, Duzan, is ook nog op zoek.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.