Oog voor kwaliteit, maar met streken

Hij werkte samen met grote regisseurs. Maar spraakmakender was zijn huwelijk met Sophia Loren. Dinsdagnacht overleed filmproducent Carlo Ponti...

Carlo Ponti, filmproducent en rokkenjager, had een scherp oog voor Italiaanse schoonheid. Gina Lollobrigida bijvoorbeeld was een van zijn ontdekkingen. Maar de belangrijkste diva-in-de-dop kwam hij in 1952 op het spoor tijdens een missverkiezing – Sophia Loren was toen nog een onbeduidend modelletje voor vooral fotoromannetjes; bij screentests klonk geregeld gemor over haar grote neus en scheve ogen, als kind had ze vanwege haar magerte al de bijnaam Tandenstoker gekregen.

Maar Ponti zag het anders, beter naar zou blijken, en nam het ruim twintig jaar jongere meisje, afkomstig uit het dorpje Pozzuoli bij Napels, onder zijn vleugels. Het werd een van de meest besproken en langdurigste verbintenissen uit de filmgeschiedenis.

Ponti bemoeide zich nadrukkelijk met de films waarin zijn ontdekking en (al snel) echtgenote zou spelen – de rollen, de belangrijkste natuurlijk, moesten passen bij haar uitstraling. Dat was niet zonder risico: tegenspelers (onder wie Cary Grant en Peter Sellers) vielen als een blok voor haar charmes. Maar ondanks aanhoudende berichten over buitenechtelijke liefdes hield het huwelijk stand.

La Loren en de kinderen waren erbij, dinsdagnacht, toen Ponti, kampend met longproblemen, op 94-jarige leeftijd overleed in een ziekenhuis in Genève. Het echtpaar leefde de laatste jaren in Zwitserland, Ponti goeddeels in de luwte. ‘Het was een vredige dood’, zei Alessandra Mussolini, kleindochter van de fascistenleider Benito Mussolini en een nichtje van Loren.

De flamboyante Ponti, geboren in 1912 en oorspronkelijk advocaat van beroep, was een producent die midden in de Europese traditie van kwaliteitsfilms stond. Hij werkte samen met regisseurs als Federico Fellini, Jean-Luc Godard, David Lean en Michelangelo Antonioni. Hij produceerde onder meer La Strada (1954, samen met Dino de Laurentiis), Blow-up (1966) en The Cassandra Crossing (1976). In 1966 werd hij genomineerd voor een Oscar voor zijn aandeel in Doctor Zhivago – Ponti had nog gepoogd Lean Sophia Loren op te dringen voor de rol van Lara; het werd Julie Christie.

De wijze waarop hij het klaarspeelde telkens weer voldoende geld bij elkaar te sprokkelen, deed juist Amerikaans aan: met veel ambitie, vechtlust en hengelend in uitgebreide netwerken. In een van zijn schaarse interviews zei hij producenten te verachten die vooral naar budgetten keken. ‘Ik maak geen contracten, ik maak films.’ Maar zelf zou hij nooit een cent in zijn eigen films hebben gestoken.

Zijn financiële huishouding wekte ook wantrouwen bij de autoriteiten. In 1979 veroordeelde een Italiaanse rechtbank hem bij verstek tot vier jaar cel omdat hij illegaal zijn kapitaal zou hebben uitgevoerd. In 1987 volgde in hoger beroep vrijspraak. De Amerikaanse beurscommissie SEC nam hem in 1981 op de korrel wegens oplichting van tientallen investeerders in vijf filmprojecten. In 1975 waren er twee pogingen hem te kidnappen.

Maar de ophef over dergelijke affaires haalde het niet bij de aandacht voor de liaison met Loren. Hij is zelfs twee keer met de actrice getrouwd. Een eerste huwelijk in 1957 in Mexico – met twee mannelijke stand-ins – werd ongeldig verklaard na aanklachten wegens bigamie; ze kwamen van soms anonieme burgers. De echtscheiding van Ponti’s eerste vrouw, Giuliana Fiastri, werd niet erkend. De rooms-katholieke kerk liet zich afkeurend uit over de verhouding.

Het echtpaar week uit naar Hollywood, verbitterd over de bejegening in hun vaderland. In 1966, toen ze allebei de Franse nationaliteit hadden, huwden ze voor de tweede keer. De wonden waren geheeld: heel Italië leefde mee toen er na enkele miskramen kinderen kwamen, twee zonen. Carlo jr. is dirigent, Edoardo is filmproducent.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden