Profiel

Ontwerper Alber Elbaz, de conciërge van Lanvin

Sinds ontwerper Alber Elbaz bij Lanvin de leiding heeft, is het merk geliefd bij filmsterren en modellen. Met zijn stijl treedt Elbaz in de voetsporen van de oprichtster, zo blijkt op een expositie in Parijs.

Modeontwerper Alber Elbaz. Beeld Jean Baptiste Mondiono

Wie hem voor het eerst ziet, zou niet vermoeden dat hij in de mode werkt. Ontwerper Alber Elbaz (53) is een gezette, tikje verlegen man, zo iemand die op een feestje heel de avond in dezelfde hoek doorbrengt. In een interview in het Amerikaanse weekblad The New Yorker vergeleek de gevierde ontwerper zijn baan eens met die van een conciërge in een chic hotel: net zo dienstbaar. En zoals de conciërge in het hotel werkt en elders woont, zo is de wereld van de sterren die zijn jurken dragen bepaald niet de omgeving waarin Elbaz zelf verkeert.

Zíjn wereld is zijn kantoor in Parijs. Daar kom je niet zomaar binnen. Elbaz houdt namelijk niet van interviews, dus houdt de pers zo veel mogelijk buiten de deur. Iets wat hij zich kan permitteren, want hij niets hoeft te verkopen: zijn kleding verkoopt zichzelf. Alleen journalisten van The International New York Times of Vogue mogen soms op zijn kantoor naar binnen. Zo bracht modejournalist Vanessa Friedman vorig jaar in september een bezoek aan het hoofdkantoor in Parijs. Ze maakte er een filmpje van. Daarin legt Elbaz uit waarom hij zijn kantoor helemaal zwart heeft laten verven. Het is zijn bunker. Het is, volgens de ontwerper, die er heilig van overtuigd is dat zijn leven er anders had uitgezien als hij dunner en knapper was geweest, de enige plek waarin hij zich 'skinny and beautiful' voelt.

Bescheiden

Eenmaal binnengedrongen in de bunker, blijkt Elbaz een charmante man. Een die zichzelf voortdurend relativeert en wars is van uitgekauwde modeteksten. De vraag waarom hij zo geliefd is, durft hij zelf amper te beantwoorden. Daar is hij te bescheiden voor. De Joods-Sefardische Elbaz is een eeuwige twijfelaar die geen geheim maakt van zijn onzekerheid. Zelfs nu, na veertien jaar bij Lanvin, het oudste Franse modehuis, lijkt hij nog steeds verbaasd als hij na de show de catwalk opkomt om het applaus in ontvangst te nemen en ziet hoeveel publiek op zijn presentatie is afgekomen.

Tussen de opgedirkte modetypes, die er vaak uitzien alsof ze elk moment gefotografeerd kunnen worden door de beroemde Mario Testino, is zijn verschijning een verademing. Niks intimiderends aan, Elbaz geeft gewoon toe dat hij te dik is. Hij heeft ook iets speels, want loopt altijd rond in een licht verfrommeld pak, met een iets te korte broek. Voor officiële gelegenheden trekt hij steevast een vlinderstrik uit de kast. Het zwarte brilmontuur dat hij draagt, droeg hij al ver voordat zo'n uitgesproken montuur hip werd onder mannen met baarden en knotjes. Dat typeert Elbaz: hij heeft niet veel op met trends. Hij vindt dat kleding tijdloos moet zijn. En draagbaar. Als iets niet eetbaar is, is het geen eten en als kleding niet draagbaar is, is het geen mode - is zijn filosofie in het kort.

(Tekst loopt door na video)

Zomercollectie 2015. Beeld Team Peter Stigter

Ingetogen, luxe, glamoureus en comfortabel

In de labels van Lanvin staat altijd duidelijk uit welk seizoen een kledingstuk of een schoen komt, maar verder is het bijna onmogelijk een ontwerp van Elbaz toe te schrijven aan een bepaald seizoen. De ontwerper borduurt sinds zijn aanstelling bij Lanvin voort op dezelfde stijl. Zijn ontwerpen zijn ingetogen en luxe, glamoureus en comfortabel. Voor drukke printjes moet je meestal niet bij Lanvin zijn. Elbaz houdt van klassieke vormen, zonder ingewikkelde versieringen. Dat zijn kleding nooit tuttig wordt, komt omdat hij veel werkt met stoere details, zoals onafgewerkte naden en zomen, ritsen aan aan de buitenkant en vale of gewassen stoffen.

De kleding van Lanvin is wel peperduur: 1.500 euro voor een jurk is eerder regel dan uitzondering en er hangen ook jurken van 4.000 euro. Maar wie eenmaal een jurk van Lanvin heeft aangehad, wil nooit meer anders, zegt Debby de Jonge-Urbach die het merk al jaren verkoopt bij Azzurro Due in Amsterdam. Want een jurk van Lanvin valt zoals een jurk moet vallen.

Het grote voordeel van een Lanvin-jurk is dat je niet graatmager hoeft te zijn om er goed in uit te zien. Sterker: een jurk van Lanvin doet het beter op een lichaam met een beetje vorm. Daarmee brengt Elbaz een ode aan het werk van Jeanne Lanvin, de oprichtster van het modehuis. En dat was precies ook de opdracht die de Taiwanese zakenvrouw en mediamagnaat Shaw-Lan Wang aan Elbaz gaf, toen ze het modehuis in 2001 opkocht en hem als hoofdontwerper aanstelde.

Achthonderd mensen in dienst

Jeanne Lanvin (1867-1946) was in haar hoogtijdagen even bekend als haar belangrijkste concurrent, Chanel. Lanvin was op haar 13de begonnen bij een hoedenmaker. Later ging ze zelf hoeden en kleren maken voor haar dochtertje Marguerite, en leverde al snel aan andere meisjes van goede komaf. Hun moeders volgden later. In 1889 richtte ze haar eigen modehuis op en werd geliefd om haar flatterende jurken. Op haar hoogtepunt had Lanvin bijna achthonderd mensen in dienst en leverde ze de blauwdruk voor de modehuizen van nu. Zo voegde ze lingerie, sportkleding, mannenkleding, bont en zelfs interieurspullen toe aan haar collectie en opende ze winkels in heel Frankrijk, Barcelona en zelfs Buenos Aires.

In Parijs is er voor het eerst een overzichtstentoonstelling van Jeanne Lanvin. In de expositie in Palais Galliera zijn ruim honderd jurken van haar te zien. Haar belangrijkste erfstuk is er ook: de robe de style, een jurk met een wijde, aangerimpelde rok die net onder de taille begint en voor en achter vrij plat is. Flatterend voor elke vrouw, omdat hij de (te volle) heupen en buik camoufleert.

Dat de ontwerpen van Elbaz even flatteus zijn, wijt de hedendaagse ontwerper aan het feit dat hij zelf evenmin een perfect lichaam heeft. Hij weet hoe je ongunstige lichaamsdelen kunt verbergen en heeft daarbij respect voor vrouwelijke vormen.

Van tuttig naar modern

Toen Lanvin overleed op haar 79ste nam haar dochter de, kwakkelende, zaak over. Onder haar leiding heeft menig ontwerper geprobeerd het merk in oude luister te herstellen, van Claude Montana (1990-1992), de modegod van de jaren tachtig, tot Cristina Ortiz (1998-2001), die tegenwoordig onder eigen naam juwelen maakt. Zonder succes: Lanvin bleef te boek staan als tuttig.

Totdat Shaw in 2001 Elbaz aanstelde. De zakenvrouw was meteen overtuigd van zijn kwaliteiten. Opmerkelijk, want de ontwerper was een jaar daarvoor weggestuurd bij Yves Saint Laurent, terwijl hij daar in 1998 was binnengehaald als de mogelijke opvolger van Saint Laurent himself. Deze had besloten zich alleen nog met haute couture bezig te houden. Maar toen Saint Laurent in 2000 werd overgenomen door Gucci, besloot de nieuwe directie Tom Ford tot hoofdontwerper te benoemen. De minder bekende Elbaz werd naar huis gestuurd.

Elbaz was zo ontdaan van zijn ontslag, dat hij een jaar niet heeft gewerkt. Maar toen het telefoontje van Shaw kwam, besloot hij het nog een keer te proberen. Hij had één voorwaarde: hij wilde zich kunnen concentreren op het ontwerpen en niets te maken hebben met financiën en marketing. Prima, vond Shaw.

Zijn debuut kwam op het juiste moment. De modewereld was zo langzamerhand klaar met de overdreven sexy kleren en de merkenhype van de jaren negentig, waardoor er ruimte was voor de aanpak van Elbaz. Ineens werd zijn simpele, ingetogen luxe geprezen door de internationale modepers, die schreef dat ze zoiets moderns in tijden niet hadden gezien.

De tentoonstelling 'Jeanne Lanvin' is tot en met 23 augustus te zien in Musée Palais Galliera in Parijs.


Alber Elbaz in 2012. Beeld Team Peter Stigter
Zomer 2015. Beeld Team Peter Stigter
Winter 2013. Beeld Team Peter Stigter
Wintercollectie 2012. Beeld Team Peter Stigter
Winter 2012. Beeld Team Peter Stigter
Winter 2013. Beeld Team Peter Stigter
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden