Online oog in oog met de oude meesters

Een druk op de knop en je staat bij wijze van spreken midden in De Tuin der Lusten van de 15de-eeuwse schilder Jeroen Bosch: Google Earth maakt het mogelijk.

Het schilderij behoort het Prado Museum in Madrid toe, maar is sinds deze week tot in detail iedere huiskamer binnen te halen via de website Google Earth, de ‘virtuele wereldbol’ waarmee op steden en landschappen kan worden ingezoomd.

Topstukken
Voor het eerst kan er nu met Google Earth ín een museum gekeken worden. Prado heeft 14 topstukken aan de website verbonden, waaronder El Tres de Mayo van Francisco Goya, Vélazquez’s familieportret van koning Philip IV, De Drie Gratiën van Rubens en werken van Titiaan, El Greco en Rembrandt.

Het fotograferen van de schilderijen was een enorm werk, vertelt Clara Rivera van de Spaanse Google-afdeling: specialisten moesten grote installaties rondom de meesterwerken opbouwen met lampen en hightech camera’s om de soms metershoge schilderijen detail voor detail vast te leggen.

Haarscherp
Maar het resultaat is dan ook haarscherp. De afbeeldingen op Google Earth hebben een resolutie van maar liefst 14 duizend megapixels. Ter vergelijking: een standaard camera heeft tien megapixels.

‘Van elk schilderij, afhankelijk van de grootte, hebben we honderden foto’s in hoge resolutie gemaakt’, zegt Rivera. ‘De De Tuin der Lusten hebben we bijvoorbeeld 1600 keer gefotografeerd. Uiteindelijk hebben we de beelden samengevoegd tot één geheel.’

Volgens Rivera hebben al heel wat musea wereldwijd enthousiast gereageerd op het Spaanse initiatief. Maar of De Nachtwacht binnenkort ook op Google Earth te bewonderen is? Jan Willen Sieburgh, zakelijk directeur van het Rijksmuseum, sluit het niet uit. ‘Dit is een fantastische ontwikkeling’, zegt hij. ‘De details van de schildertechniek worden op deze manier heel goed zichtbaar. Maar in feite doen wij met het Rijksmuseum al jaren iets vergelijkbaars met de Rijkswidget. Daarmee kunnen bezoekers van onze website een schilderij downloaden en van heel dichtbij bekijken.’

Pigmentkorrels
Ook voor Huib Kelder van de Maatschap Schilderijenrestauratie in Haarlem is de techniek die Google Earth nu gebruikt niet helemaal nieuw, al is de variant die restaurateurs sinds het begin van het digitale tijdperk toepassen wel beduidend kleiner. ‘Wij maken door een microscoop digitale opnames van schilderijen en kunnen zo tot op de pigmentkorrels inzoomen. Met een camera van tien megapixels komen wij al heel ver.’

De toepassing van Google Earth zou wel eens interessant kunnen zijn voor de internetsite van restaurateurs, denkt Kelder. En daarmee ook voor de kunsthandel. ‘Hoe verder je kunt inzoomen op een schilderij, hoe beter handelaars er een waardeoordeel aan kunnen hechten.’

Hoewel Prado-directeur Miguel Zugaza bij de presentatie van het project jubelde dat de kwaliteit van gerestaureerde schilderijen nu beter nagekeken kan worden, wees hij er vooral op dat de ware kunstliefhebber de schilderijen toch echt zelf moet komen bekijken in het Prado: ‘Google Earth laat het lichaam van het schilderij zien, maar je kunt de ziel alleen vinden als je naar het origineel kijkt.’

Extreme close-up van een schilderij van de kruisafname van Christus, door de Nederlandse schilder Rogier van der Weyden, 1435. (Google)
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden