Onbeschermd durven zwelgen

Het heeft lang geduurd, maar filmer Marc de Cloe maakt eindelijk speelfilms. ‘Een korte film wordt nog altijd als een soort oefeningetje voor straks gezien.’..

Dromen, Mark de Cloe is er dol op. In zijn tweede speelfilm Shocking Blue, vanaf morgen in de bioscoop, heeft hoofdrolspeler Thomas een droom; hij wil de perfecte blauwe tulp kweken. Een illusie natuurlijk, blauwe tulpen bestaan niet, maar Thomas wil er dolgraag in blijven geloven.

Het is precies die prille, levenslustige, naïeve manier van dromen waar de 41-jarige filmmaker zo van houdt. ‘Als je zestien bent, weet je nog niet dat je een droom nodig hebt’, zegt hij. ‘Maar vanaf een jaar of dertig ga je inzien dat het de toverstof van het leven is. Je ontdekt dat die dromen nodig zijn om gelukkig te worden, om je leven richting te geven, het voort te stuwen.’

Bij De Cloe geen cynisme over de haalbaarheid van die dromen. Hij creëert ze om als kijker in te leven, als een zintuiglijke ervaring. ‘Dat is ook heel leuk om te doen’, zegt hij. ‘Het gaat bij mij heel intuïtief, ik bedenk dat allemaal niet zo. Ik was vroeger precies zoals die jongens in mijn film.’

In het meest reële geval zijn ze een schild voor een trauma, zoals bij Thomas, die een vriend verliest en kampt met een bijna onverteerbaar schuldgevoel. Maar altijd is daar het subtiele oog van de camera die schoonheid, hoop en positivisme gedetailleerd in beeld vangt.

Arthousefilm
Het is tevens zijn achilleshiel, dat onbeschermd durven zwelgen. ‘Dat vind ik mooier dan de herfst, het zware drama’, zegt De Cloe. ‘Terwijl voor de arthousefilm de herfst veel meer geaccepteerd is dan de lente, dus eigenlijk zit ik wel helemaal in de verkeerde hoek. Dat is wel lastig – het speelt mij vaak parten.’

Het Leven uit een Dag, zijn debuutfilm van vorig jaar naar de roman van A.F.Th. van der Heijden, was wat dat betreft een goede testcase. ‘Ik wilde een arthousefilm maken die 40 tot 50 duizend mensen zou trekken. Het bleef steken op 11 duizend. Dat viel best wel tegen. Je wil dat zoveel mogelijk mensen je film zien en dat de hele zaal het goed vindt, zo naïef ga je er eigenlijk in. Maar is natuurlijk niet zo.’

Met Shocking Blue, een kleinere film ditmaal, niet gemaakt om een hit te worden, heeft hij weer precies kunnen maken wat hij wilde. ‘Niet iedereen zal hem goed vinden, dat heb ik nu onderhand wel geleerd. Wanneer je uitgesproken werk maakt kan je niet naar alle monden koken. Trouw blijven aan jezelf is voor mij belangrijker. Ik heb liever dat een paar mensen het echt heel mooi vinden dan dat het een beetje is.’

Daarbij gaat hij gedreven op zoek naar manieren om de filmtaal te vernieuwen, zoals hij dat noemt. ‘Zo ben ik ook opgegroeid, daar zie je heel duidelijk mijn achtergrond op de Rietveld Academie. Zo van: kom, we gaan de wereld veranderen. Mijn intuïtie is beeldend, niet verhalend. Ik denk veel in structuren en patronen, dat echte dramatische denken doe ik niet.’

Het is wellicht een van de redenen waarom hij zo lang moest wachten voor hij zijn eerste speelfilm kon maken. Hij wilde af van het stigma van korte-filmmaker, zei hij zo’n vijf jaar geleden. Ruim zestig korte films maakte De Cloe, nagenoeg stuk voor stuk bejubeld, met Boy Meets Girl Stories als bekendste werk. En al die tijd werd De Cloe als talent beschouwd. ‘Ja, verschrikkelijk. Een korte film wordt nog altijd als een soort oefeningetje voor straks gezien. Ik werd er ook veel mee gepest door mijn vrienden.’

Het frustreerde hem een tijdje heel erg, zegt hij. ‘Hoe je daar mee om gaat? Dat weet ik eigenlijk niet. Gewoon doorgaan, er niet te zwaar aan tillen, tussendoor wat korte films maken. Plezier in het leven houden. Soms is het ook heel goed om even te kijken naar wat je bereikt hebt, in plaats van steeds verder te willen terwijl het misschien even niet lukt.’

En plotseling zijn daar drie films in twee jaar tijd, zijn bijna afgeronde Telefilm De Sterkste Man van Nederland (volgend jaar op televisie) inbegrepen. Bovendien werkt hij met documentairemaker Jeroen Berkvens voor de Humanistische Omroep aan Life is Beautiful, een officieus vervolg op Boy Meets Girl Stories. Hoe dat komt? ‘Goede vraag. Het is moeilijk daar grip op te krijgen. Ik heb al sinds het Rietveld erkenning gekregen. Verder heb ik altijd keihard gewerkt. Het is altijd een streven geweest om die speelfilm te maken.’

Hij heeft zijn plekje als speelfilmmaker nu wel veroverd, al heeft zijn Rietveldachtergrond het hem extra moeilijk gemaakt, denkt hij. ‘Nederlanders denken natuurlijk wel heel erg in hokjes. Die is goed met kinderfilms, hoor je dan, dus hem vragen we voor een nieuwe kinderfilm. Maar ik wil niet gaan zeuren dat het niet goed is. Ik heb net drie films in twee jaar gemaakt; dan ga je toch niet mopperen?’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden