Recensie De Nederlandse musical - emancipatie van een fenomeen

Omvangrijke musicalgeschiedenis met een missie (drie sterren)

Boek musicalgeschiedenis

Bart Dieho, Sanne Thierens, Sandra Verstappen en Jeroen van Wijhe: De Nederlandse musical – emancipatie van een fenomeen

International Theatre and Film Books; 464 pagina’s; € 29,90.

‘Cultuurdragers, zogeheten intellectuelen, zetten zich vaak nog arrogant af tegen musical zonder er zich ooit echt in verdiept te hebben.’ Het is een cruciaal zinnetje in de inleiding van De Nederlandse musical – emancipatie van een fenomeen. Het illustreert namelijk dat dit boek niet alleen is geschreven om de Nederlandse musicalgeschiedenis uitvoerig te schetsen, maar ook om recht te doen aan de complexiteit en rijkdom van dit genre in de podiumkunst. En nu maar hopen dat die noodzakelijke verdieping er ook echt komt, en de cultuurdragers de musical gaan omarmen.

Dit omvangrijke boek zet in elk geval een ferme stap in de goede richting, vooral omdat de vier auteurs ervan (Bart Dieho, Sanne Thierens, Sandra Verstappen en Jeroen van Wijhe) allemaal theaterwetenschappers zijn die regelmatig hebben gepubliceerd. Thierens is zelfs de eerste die met haar proefschrift over de musicals van Annie Schmidt en Harry Bannink in dit genre is gepromoveerd.

De Nederlandse musical balanceert aldus een beetje op die grens van moderne geschiedschrijving, theaterwetenschap en toegankelijk inkijkje in een ontegenzeggelijk populair kunstgenre. Want, dat moet gezegd, in Nederland gaan heel wat meer mensen naar een musical dan naar het gesubsidieerde toneel. Daarom is een standaardwerk als dit op zich een verrijking.

Gelukkig hebben de auteurs gekozen voor een heldere aanpak en indeling. Dus geen chronologisch overzicht van Schmidt & Bannink via Jos Brink naar de producties van Joop van den Ende, Albert Verlinde en Hans Cornelissen. Deze hoofdrolspelers in de nationale musicalhistorie komen uiteraard allemaal aan bod, maar dan in thematische hoofdstukken. In ‘De constante drang naar succes’ wordt de carrière van Joop van den Ende geschetst die ‘tussen 1985 en 2015 een vloedgolf heeft veroorzaakt’. In ‘De show is de star’ wordt het voortdurende succes van Soldaat van Oranje geduid en uiterst gedetailleerd is de bijdrage over hoe muzikale volkshelden als Ramses Shaffy en André Hazes in een musical een volgend leven konden leiden.

De Nederlandse musical is voor een deel ook een educatief boek. Vooral de hoofdstukken over dramaturgie en de totstandkoming van musicals zullen voor een buitenstander die gewoon naar Cats wil niet interessant zijn. Regelmatig wordt verzucht dat het aanbod breder, gedurfder en experimenteler moet worden. Geen overbodige aanbeveling gezien de grote titels van dit seizoen: All Stars, Expeditie Eiland, Soof en binnenkort ’t Schaep met de 5 Pooten. Allemaal musicals immers die zijn afgeleid van tv-voorgangers. Zo wordt het nooit wat met het binnenhalen van de cultuurdragers, de zogeheten intellectuelen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.