Omslag Kate Atkinson - Transcriptie

Omslag: De typemachine wordt vaak gebruikt als blikvanger

Niet overal is de typemachine door de computer verdrongen. 

Beeld RV

Kate Atkinson - Transcriptie

Omslagillustratie Sam Messer, ontwerp Roald Triebels.
Atlas Contact; € 22,99.

In 2011 klonk wereldwijd ach en wee toen ‘de laatste typemachinefabriek ter wereld’, de firma Godrej & Boyce in Mumbai, de deuren sloot. Computers mogen dan reuze handig zijn, de gedachte dat die schitterende 19de-eeuwse apparaten nooit meer hun geratel en gepingel zouden laten horen, leidde ook in Nederland tot nostalgische verzuchtingen. ‘Typemachines zijn uit kantoor verdwenen’, noteerde Annegreet van Bergen in 2014 in haar boek Gouden jaren, ‘ze worden zelfs niet eens meer gemaakt.’

Sneu nieuws dus – zij het dat het niet klopt. Typemachines worden nog her en der gebruikt en gefabriceerd, zoals de Swintec Corporation in New Jersey meteen na het nepnieuwtje uit India liet weten. Het bedrijf verkoopt duizenden exemplaren per jaar, alleen al aan Amerikaanse gevangenissen.

Veel typemachines op covers

Tekenend waren de onthutste reacties wel. Typemachines blijven geliefd, kijk maar naar de vele boekomslagen waarop ze opduiken. Ze zijn ook een favoriet onderwerp van de Amerikaanse schilder Sam Messer, die tientallen keren de Olympia SM9 (bouwjaar 1961) portretteerde waarop romanschrijver Paul Auster zijn oeuvre bijeen tikte. Een mooi voorbeeld staat op het omslag van Austers The Story of my Typewriter (Art Publishers, 2002).

Ook op Kate Atkinsons roman Transcriptie (Atlas Contact, 2018) is een Messer afgebeeld, vermoedelijk opnieuw Austers semi-portable. Een naamloos exemplaar staat op Gaston Durnez’ Een mens is maar een wandelaar (Davidsfonds, 2018). Typemachinehistoricus Jos Legrand kent het model: ‘Een Royal Portable, model 1939 en later. De omslagkeuze zal een artistieke zijn. Durnez schreef op een oude Underwood Standard.’

De typemachine op de cover van: Een mens is maar een wandelaar. Beeld rv
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden