Omkeerboek van Nors indringend en overdonderend

In de overdonderende verhalen van de Deense schrijfster Dorthe Nors kan menslievendheid zomaar in gruwelijk geweld eindigen. De bundel bevat ook nog een indringend prozagedicht. Jan Kuijper hertaalde gedichten met een grote actualiteitswaarde van Rainer Maria Rilke.

Beeld x

De verhalenbundel Karateslag van de Deense Dorthe Nors (1970) heeft een anekdote als motto: 'We hadden vroeger altijd honden en katten. Die katten waren de baas, en niet zo'n klein beetje ook. De godganse dag gaven ze de honden ervanlangs. Wat een tikken kregen die. Eén keer per jaar kwam alle opgekropte kattenhaat naar buiten: dan joegen de honden een van de buurkatten de boom in, wachtten tot die naar beneden kwam en verscheurden hem.'

Deze anekdote is tekenend voor Nors' verhalen, waarin empathie en wreedheid hand in hand gaan. Begrip en menslievendheid kunnen zomaar in gruwelijk geweld eindigen. Maar ook kan een reuzentomaat het beginpunt vormen van een ontluikende liefde. Hoewel vrijwel plotloos houden de verhalen je stevig in hun greep. De ene keer gaat het over een tiener, dan over een jager en zijn buurman, dan over een man die denkt een boeddhist te zijn.

De boeddhist gaat op in zijn verbeelding als hij met zijn Volvo over een brug rijdt: 'Hij rijdt verder totdat de auto vanzelf stopt ergens hoog in de lucht boven het midden van Jutland. Hij neemt zijn hondje over zijn arm, opent het portier en stapt het heelal in. Hij kan over de wolken lopen. Hij kan niet omlaag vallen en het lijkt alsof er een gedaante in oranje kleren, met een kale kruin en grote bril op hem af komt. Er is geen reden om goed te kijken, want het is overduidelijk de Dalai Lama.'

De catastrofe ligt op de loer. Zo steekt de boeddhist uiteindelijk zichzelf in brand en schiet de buurman zijn honden dood.

Even curieus is de vormgeving van het boek: een 'omkeereditie'. Als je het omdraait, krijg je een prozagedicht: Minna zoekt oefenruimte, het relaas van een jonge vrouw die worstelt met moderne ongemakken als confronterende Facebook- en chatberichten, die Minna zelfs storen als ze op een verlaten rots denkt van de stilte te kunnen genieten. Nors weet aan deze alledaagsheid evenwel een grootse en mythologische wending te geven als ze Minna bijna in zee laat verdrinken.

Beide zijden van dit omkeerboek zijn indringend. Maar vooral de verhalen overdonderen.

Fictie

Dorthe Nors. Karateslag/ Minna zoekt oefenruimte.
Vertaald uit het Deens door Edith Koenders.
Podium; 208 pagina's; €18,50.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden