Oerolfestival zoekt naar kruisbestuiving

Tien dagen lang is het eiland Terschelling domein van een stoet aan alternatieve theatermakers. Het Oerol-festival begon vrijdag, met meer bezoekers dan ooit....

De zo geroemde Oerolmentaliteit van de festivalbezoekers – geduld en vriendelijkheid – stond bij aanvang van het afgelopen vrijdag onder druk. De veerboot in Harlingen kon de immer groeiende stroom festivalgangers onvoldoende verwerken. Een opstootje bij de ticketkassa was het gevolg.

Kwantitatief kan het Terschellinger festival dus niet meer groeien, zegt ook Kees van Twist, bestuursvoorzitter van Oerol en directeur van het Groninger Museum. Al is artistiek leider Joop Mulder niet van plan ook maar één bezoeker te ontmoedigen de oversteek te wagen: ‘De balans herstelt zich zelf wel weer.’

‘Kwalitatief is er wel groei en verdieping mogelijk’, meent Van Twist. Meer cross overs tussen de kunstdisciplines (één van de accenten dit jaar), meer performancekunst en meer beeldende kunstinstallaties waar toeschouwers op eigen tempo langs kunnen dwalen.

Een goed voorbeeld daarvan is A-Tipis van het Vlaamse productiehuis Victoria. Op de oostelijke punt van Terschelling liggen aan de voet van de duinen acht verrassende interpretaties van nomadische onderkomens. Een omgevallen huis (Sophie Nys) herbergt een video van een door het gras struikelende bewoner, wiens evenwicht door zijn gekantelde omgeving is ontregeld. Wie aan een tent rits trekt (Aarich Jespers) krijgt hem niet open maar zorgt onverwacht dat de wind er vat op krijgt. Wouter Decorte maakte een even ingenieuze als functionele spinnenconstructie (naar het karkas van een paraplu) als futuristisch noodhuis.

Zij doen een fraai beroep op de fantasie van de voorbijganger in tegenstelling tot de te nadrukkelijk abstracte kunstperformances van Atelier (Joep) Van Lieshout – man en meisje variëren rondom toiletpotten en potkachels op Van Lieshouts vaste thema van de kringloop van excrementen – en het Franse collectief Grand Magasin dat een powerpointpresentatie verzorgt in een familietent om de toeschouwer te leren de chaos in de omgeving gestructureerd waar te nemen.

Kruisbestuivingen tussen de kunsten zijn talrijk op deze 24ste editie van Oerol, gezien het veelvuldig gebruik van video, beweging en fotografie in voorstellingen. Soms delft een discipline het onderspit zoals de choreografie van de Britse Liv Lorent in The Ferryman van Eunetstar (European Network of Street Arts). In een megamanege in Hoorn staan zeven videoschermen rondom drie poppodia. Daarop dansen drie nimfen en een veerman. Hun bewegingen zijn echter plat en illustratief.

De dansers vormen slechts een voetnoot bij de film van het duo Paul en Menno De Nooijer. Met hun bekende plak- en knipwerk vertellen ze in archaïsche beelden – natuuropnames, menselijke close-ups en digitale graphics – het verhaal van een veerman die gewend is stervenden de Styx over te zetten maar nu door de nimfen zelf via allerlei portalen naar de overkant wordt geholpen. Samen met de live muziek van snaren en percussie leveren die een indringende zintuiglijke ervaring.

Oerol zet ook het accent op verhalende Terschellinger voorstellingen door, zoals in Verhalen op sterk water door Het 5e Kwartier van Ted van Leeuwen en Titia Bouwmeester (voorheen leidster van Dogtroep). In de uitgewoonde danszaal Dellewal komen via geluidsboxjes, zwart-wit-filmpjes en dia’s uit de oude doos ontroerend particuliere herinneringen tot leven van Terschellinger bejaarden. Over de tijd dat ze nog Neel van Greet van Teun waren. Met een vioolstrijkje van een kleinkind, aandoenlijke filmpjes op draagbare televisies en flakkerende kaarsjes achter breekbare foto’s creëert Het 5e Kwartier een kleine en kwetsbare omgeving voor de overlevering van mensen die aan ‘de een-na-laatste etappe’ bezig zijn.

Voor dit soort theater móet je de oversteek wagen. Jan Houwert, hoogste baas van uitgever Wegener, deed het voor het eerst van zijn leven: ‘De kunst is geinig, maar je bent sneller in Parijs dan op Oerol.’

Volgend jaar betreedt een andere grootheid het wad, onthult Van Twist: ‘De Amerikaanse regisseur Robert Wilson heeft beloofd de oversteek te maken.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden