Review

Nova Zembla ontbeert sensatie (maar Doutzen maakt veel goed)

Van de ontberingen tijdens de poolreis van Willem Barentsz blijft in Nova Zembla weinig over, aldus Volkskrantrecensente Pauline Kleijer over de nieuwe film van Reinout Oerlemans.

'Een kwestie van een paar weken doorbijten, een warme jas, en de juiste route door het ijs.' Ze zijn opwekkend bedoeld, de woorden waarmee expeditieleider Willem Barentsz (Derek de Lint) zijn bemanning toespreekt. Maar ze getuigen van weinig realiteitszin. Alsof er een pleziertocht op het programma staat, in plaats van een barre reis door onontgonnen poolgebied.

De expeditie van Barentsz, bedoeld om een kortere handelsroute naar het Oosten te vinden via de Noordelijke IJszee, kent geen geweldige voorbereiding. Barentsz kon ook niet precies weten wat hem te wachten stond; twee eerdere pogingen de doorvaart 'om de noord' te vinden, waren mislukt. Met de derde, die in 1596 begint, schrijft Barentsz geschiedenis. Het is de tocht die hem en zijn bemanning dwingt om te overwinteren op Nova Zembla, in een houten hut die de naam 'Het Behouden Huys' krijgt.

Dapper
Die geschiedenis, bekend van het reisverslag van Gerrit de Veer, moest verfilmd worden, vond Reinout Oerlemans. Een dapper project: terwijl de omstandigheden - sneeuw, kou, ijsberen - al lastig genoeg waren, besloot Oerlemans dat Nova Zembla ook nog eens de eerste Nederlandse film in 3D moest worden.

Oerlemans (Komt een vrouw bij de dokter) wist het met een relatief krap budget te realiseren, en dat is een prestatie op zich. De technisch gecompliceerde draaiperiode was ook fysiek zwaar. Er werd gefilmd op een gletsjer in IJsland, in Canada, op de Noordzee en - in Nederland - in koelcellen waar het 7 graden vroor. Want de vrieswolkjes uit de monden van de acteurs, die moesten echt zijn.
Jammer genoeg blijft er van al die ontberingen op het doek niet veel over. Nova Zembla is een onderhoudende, redelijk goed geacteerde film geworden, maar de echte spanning en sensatie ontbreekt. En dat is, voor een avonturenfilm, een groot gemis.

Het tekort aan adrenaline schuilt deels in het scenario, dat nooit echt de mist ingaat, maar ook geen vuur of urgentie overbrengt. Deels ligt het aan de wat houterige montage, die vooral aan het begin van de film storend werkt. En het heeft ook te maken met de regie van Oerlemans, die zich aan zijn tweede speelfilm toch vertild lijkt te hebben.

Zo kabbelt Nova Zembla wat voort: van de eerste confrontatie met kou en ijs, via rivaliteit en heldenmoed naar ziekte en uitputting. De voortdurende dreiging van ijsberen leidt uiteindelijk tot een anticlimax: de dieren zijn bedroevend weinig in beeld. Het 3D-effect voegt aan de film niet veel toe, behalve in de schaarse beelden van uitgestrekte ijsvlaktes.

Doutzen
Gelukkig heeft Oerlemans, behalve ijsberen en mannelijke overlevingsdrang, nóg een troef: Doutzen Kroes. Het topmodel speelt haar eerste filmrol als Catherina, de grote liefde van Gerrit de Veer (Robert de Hoog). Het is een slimme zet van de regisseur, en niet alleen omdat Kroes een publiekstrekker is. Het onmogelijk mooie model wordt handig ingezet als droomvrouw. Dat werkt prima: het beeld van Doutzen Kroes met opzwellende boezem op een schommel, haar hand reikend naar het publiek, is een instant 3D-klassieker.

Nova Zembla

  • Oordeel van onze recensent
Beeld photo_news
Beeld photo_news
Beeld anp
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.