Nostalgie maakt Straight Outta Compton hit

Nostalgie en de parallel met huidige politierepressie maken van de biopic een hit. Maar de vrouwonvriendelijke kant van gangstarap blijft helaas onderbelicht.

Beeld uit Straight Outta Compton. Beeld Jaimie Trueblood/Universal Pictures via AP

Hollywood had er niet op gerekend, maar Straight Outta Compton, de biografische speelfilm over de jaren-tachtig-rapgroep N.W.A (Niggaz Wit Attitudes), is een monsterhit. Het kan iets met de timing te maken hebben: de huidige ophef over politierepressie in de Verenigde Staten loopt geheel in de pas met de woede over diezelfde behandeling in het Los Angeles van de jaren tachtig. Nostalgie heeft er ook mee van doen: huidige dertigers en veertigers, zelfs een enkele vijftiger, schudden anno 1988 goedkeurend het hoofd en rapten mee met het album waarop de rappers zichzelf en hun buurt voorstelden: 'Straight outta Compton, crazy motherfucker named Ice Cube, from the gang called Niggaz Wit Attitudes...'

N.W.A.'s gangstarap sprak een veel groter en breder publiek aan dan de vier kernleden uit South L.A. ooit konden vermoeden.

Waar de gangstarap werd geboren

Op excursie in Compton, de beruchte wijk in Los Angeles waar de filmhit Straight Outta Compton is opgenomen. 'Suge reed eerst over die ene vent, kijk zo, hop.'

In de onwaarschijnlijkheid van het succes schuilt veel van het plezier van kijken naar Straight Outta Compton. Vanwege de alomtegenwoordige drugs en geweld was het bestaan in de achterbuurten al behoorlijk uitzichtloos, maar de tieners Andre (Dr. Dre), Eric (Eazy-E), O'Shea (Ice Cube), Lorenzo (MC Ren) en Antoine (DJ Yella) voelden zich ook muzikaal achtergesteld. Terwijl rappers uit New York de toon bepaalden, was de dominante muziekstroom in hun regio nog verwaterde jaren zeventig-r&b. Ice Cube, de scherpste en meest opruiende tekstschrijver van het collectief, vergelijkt in de film zijn rol als rapper met die van een journalist: hij doet verslag. Met de mogelijke uitzondering van Eazy-E, die we in de thrillerachtige openingsscène in een crackhuis aantreffen, waren de N.W.A-leden geen harde jongens. Ze deden alsof en raakten verstrengeld met de realiteit toen ze zich inlieten met een heuse gangster, de in de film bruut regerende platenbaas Suge Knight.

Veel bepalender voor de doorbraak was het aandeel van manager Jerry Heller (gespeeld door Paul Giamatti), die als enige iets in de jongens zag en een intrigerend ambigue, zowel vaderlijke als ondermijnende rol speelt als begeleider/uitbuiter. Terwijl de tegenwerking van de tegen de liedteksten protesterende FBI de groep juist inspireerde en nog meer faam bracht, braken de interne strubbelingen N.W.A op.

F. Gary Gray (tevens regisseur van Cube's comedy Friday, uit 1995) houdt goed grip op zijn vertelling door de levens van slechts drie bandleden centraal te stellen: de met de consequenties van hun daden worstelende Dre en Eazy, en de bozige Cube, die zodra hij de groep verlaat vuurspuwend het mes zet in zijn oude vriendenclub. De cast is voortreffelijk; zelfs als Snoop Dogg en Tupac even opduiken, ogen de acteurs getrouw.

Zodra de gebroken vriendschapsbanden worden hersteld, in de tweede helft, wreekt zich de directe betrokkenheid van het producententrio Cube, Dre en de weduwe van Eazy. De vrouwonvriendelijke zijde van gangstarap blijft onderbelicht, terwijl de eega's van de rappers nog even keurig in beeld komen. Zo heeft de vitale rapbiopic toch ook wat trekjes van een promotiefilm.

Straight Outta Compton. Drama. Regie: F. Gary Gray. Met: O'Shea Jackson jr., Corey Hawkins, Jason Mitchell, Paul Giamatti. 146 min., in 51 zalen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden