Interview Nilüfer Yanya

Nilüfer Yanya: ‘Ik durfde mijn liedjes kort geleden nog nauwelijks voor publiek te zingen’

Nilüfer Yanya was niet overtuigd van haar eigen gitaarkunsten en haar zangstem. En dan was haar album ook nog eens een ratjetoe. Gelukkig waren de luisteraars het roerend met haar oneens. 

Nilüfer Yanya: ‘Miss Universe is onbewust een album geworden over het hectische stadsleven van een jongvolwassene, dat hoor ik nu zelf ook.’ Beeld Sanne De Wilde

De vorige keer dat de Londense Nilüfer Yanya (24) in Nederland optrad, in november 2018, was ze nog voorprogramma van Interpol. Nu keert ze terug op eigen titel, voor drie cluboptredens (te beginnen in het Amsterdamse Bitterzoet, dinsdagavond) en een bezoek aan het Rotterdamse festival Motel Mozaïque, vrijdagavond.

Haar pas verschenen debuut album Miss Universe is een van de spannendste Britse popplaten van het moment: een ongrijpbaar, rusteloos en typisch Londens album waarop indierock, jazz, soul en hiphop als goede buren samenleven. De gruizige rockriffs in In Your Head hadden van Ty Segall kunnen zijn; Baby Blu is pure soul.

Een ratjetoe, maar daarover zijn pers en publiek juist erg te spreken.

Wie is deze jonge Londense? Een introductie in zes thema’s.

Londen

‘Mijn beide ouders zijn beeldend kunstenaars. Ik ben opgegroeid in een huis vol creativiteit in Chelsea, West-Londen. Dat hoor je vaak van jonge Londense muzikanten: iemand als King Krule is ook een kunstenaarskind dat zich thuis kon ontplooien. Als je die ruimte niet krijgt, kun je in Londen haast nergens heen.

‘Je begint thuis, daarna maak je wat vrienden die ook met muziek bezig zijn en vanuit die vriendenkring leer je muzikanten kennen in een van de Londense scenes: de jazzscene of de Zuid-Londense singer-songwriterscene, bijvoorbeeld.

‘Als je die drempel eenmaal over bent, biedt Londen juist heel veel mogelijkheden en helpt iedereen elkaar: dan kom je mensen uit rock, folk, jazz en hiphop tegen en vloeit alles door elkaar heen. Zo is het met mij gegaan.’

Miss Universe

‘Toen ik na een paar singles en EP’s mijn platencontract tekende, dacht ik: fijn, nu gaan we een studio boeken en in alle rust een album maken. Niks hoor. Ik schreef hier eens wat, daar eens wat, ik nam eens iets thuis op, iets bij mijn oom in Cornwall, een stukje in Los Angeles. Het was een versnipperd proces.

‘Daar baalde ik een beetje van. Het voelde niet alsof ik aan een album werkte. Zo kan het nooit een samenhangend geheel worden, dacht ik. Toen het af was, vond ik het een beetje een ratjetoe.

‘Nu blijken mensen het juist prachtig te vinden dat het een ratjetoe is. Dat het van de ene sfeer naar de andere schiet. Miss Universe is onbewust een album geworden over het hectische stadsleven van een jongvolwassene, dat hoor ik nu zelf ook.’

Turkije

‘Mijn huidige tournee begon in Turkije. Dat ik daar gedraaid en geboekt word, en media-aandacht krijg, dank ik uitsluitend aan mijn Turkse naam, denk ik.

‘Mijn vader is Turks. In Turkije heb je dan een streepje voor, zo chauvinistisch is het land wel. Als ik Kate Johnson had geheten, was de Turkse belangstelling voor mijn muziek nihil geweest. Turkije heeft een eigen poptraditie en muziekindustrie. Bijna geen westerse artiest schiet er wortel.

‘Mijn vader draait thuis wel Turkse muziek, maar ik hield als tiener van The Strokes, The Libertines, Blink 182 en The Cure. Gitaarrock dus. Later kwamen Amy Winehouse, Jeff Buckley en Nina Simone erbij. Hoor jij iets Turks op mijn plaat? Ik niet.’

Vluchtelingenhulp

‘Ik heb me lang afgevraagd wie ik nou eigenlijk ben en waar ik thuishoor. Mijn vader is Turks, zelf ben ik Brits, de familie van mijn moeder komt uit Ierland en Barbados.

‘Misschien dat ik me daarom het lot van vluchtelingen zo aantrek: mensen op drift. Met mijn zus heb ik het project Artists In Transit opgezet, een kunstproject voor vluchtelingen die zijn gestrand in Griekenland. Die mensen hebben niets om handen. Wij helpen ze om zich creatief te uiten, of ze nou willen schrijven, schilderen, naaien of muziek maken.

‘We zijn gewoon naar Griekenland gevlogen en begonnen. Met mijn muziek verdiende ik nog helemaal niets, op dat moment.’

Meidengroep

‘In 2014 werd ik door Louis Tomlinson van de boyband One Direction benaderd. Hij was een meidengroep aan het samenstellen en wilde mij erin hebben. Een mooie springplank, werd me gezegd: dan ben je binnen in de muziekindustrie en krijg je later misschien de kans om iets met je eigen muziek te doen. Nou, daar kende ik erg weinig geslaagde voorbeelden van.

‘Ik heb bedankt en uitgelegd dat ik mijn eigen muziek wilde maken. Niet dat ik zo zelfverzekerd was: ik speelde pas net gitaar en vond mijn eigen stem niet mooi. Ik had in koren gezongen, maar mijn eigen liedjes durfde ik nauwelijks voor publiek te zingen.

‘Ik ben blij dat ik toen, op mijn 19de, naar mijn hart heb geluisterd. Die meidengroep is er nooit gekomen. Tomlinson trok al vrij snel de stekker eruit. Ik heb er niets aan gemist.’

BBC Sound of 2018

‘Ik speel pas gitaar sinds mijn 13de en zong op mijn 18de voor het eerst een eigen liedje voor publiek. Dan ben je een relatieve laatbloeier. Ik twijfelde ook veel en vond mezelf allesbehalve een exceptionele gitarist, zangeres of songschrijver.

‘Eigenlijk is dat pas verbeterd toen de BBC me opnam in hun Sound of 2018-talentenlijst. Sindsdien is het snel gegaan. Ze prezen mijn liedjes en vonden dat ik een bijzondere stem had. Dat laatste ben ik pas toen zélf gaan geloven.’

Nilüfer Yanya: Miss Universe. ATO/PIAS.

Live: 16/4, Bitterzoet, Amsterdam. 19/4, Bird, Rotterdam (Motel Mozaïque). 30/4, Merleyn, Nijmegen. 1/5 ACU, Utrecht.

Nilüfer online

Vrijwel alles dat Nilüfer Yanya uitbracht, is online te streamen, al moet je daarvoor verschillende platforms bezoeken. Het album Miss Universe en drie EP’s staan op Spotify, maar ook een (gratis) bezoek aan haar profiel op Bandcamp loont de moeite: daar staat wat ouder werk dat niet op Spotify staat, vanaf debuutsingle Waves (2014). 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden