'Nieuwsjagen is niet iets dat me erg ligt'

De hoofdredacteur van nrc.next, de pas 28-jarige Rob Wijnberg, heeft grote plannen. Elke week een pagina over bevolkingsgroei, bijvoorbeeld. ‘Ik ben niet BNN-achtig, eerder het omgekeerde.’..

I k las ergens dat jij zelf naar NRC-uitgever Hans Nijenhuis bent toegestapt om te zeggen dat je hoofdredacteur van nrc.next wilde worden. En dat hij toen zei: graag, doen we.

‘Dat las je niet érgens, dat las je in de Volkskrant. Dat heb ik toen wat ongelukkig geformuleerd. De functie is gewoon opengesteld en dat moet ook, formeel. Het is wel zo dat ik gevraagd ben om te solliciteren. Hans, die ik toevallig sprak, zei: moet jij je niet aanmelden? Anders was het niet in m’n hoofd opgekomen.’

Heeft het feit dat je 28 bent een rol gespeeld?

‘Het is geen imagotrucje. Peter Vandermeersch (hoofdredacteur van NRC Handelsblad, red.) heeft mij niet gevraagd of ik zo vaak mogelijk hip in de camera kon kijken. Bij de marketingafdeling zal het niet als nadelig worden gezien, maar dat maakt het nog geen doorslaggevende reden.’

Waarom noem je jezelf liever geen filosoof?

‘Omdat je, vind ik, pas echt een filosoof bent als je een originele bijdrage hebt geleverd aan het denken. Als dat bij mij al zo is, is het wel héél minimaal. Ik krijg soms de kritiek: jouw boeken leveren geen bijdrage aan de filosofie. Klopt. Ik wil me absoluut niet scharen in het rijtje Kant, Nietzsche en Plato. Dat zou absurd zijn.’

Je hebt ook een jaar toneelschool gedaan. Wilde je acteur worden?

‘Cabaretier. Het leek mij geweldig om dat te kunnen. Ik ben ermee gestopt omdat ik het niet leuk vond. Ik vond die theaterwereld een in zichzelf gekeerde wereld. Iedereen is bezig met: wie ben ik, hoe kom ik over? Ik heb ook nog een jaar bedrijfskunde gedaan, en daar ging het om: hoe haal ik met een zes het tentamen en hoeveel bier kan ik daarna op? Filosofie is een studie die je zélf leuk moet vinden. Maar je kunt er kennelijk ook hoofdredacteur mee worden.’

Wat kan er beter aan nrc.next?

‘Onze slogan is ‘meer weten in minder tijd’. Dat ‘minder tijd’ maken we redelijk waar, maar wat ik beter en anders wil doen, is dat ‘meer weten’. Er zijn nu nog te veel pagina’s in de krant die draaien om het nieuws zoals dat ook op het Journaal is geweest. Het gebeurt te vaak dat we zeggen: dit stond op teletekst, laten we dat nog even in de krant zetten.’

Dat vind je onzin?

‘Ja.’

Moet er dan helemaal geen nieuws in de krant staan?

‘Dat is niet wat ik bedoel. Kijk naar onze pagina 3. Al die korte berichtjes: nieuws in de klassieke zin van het woord. Er zijn presidentsverkiezingen in Australië. Dus? Er zijn elke dag wel ergens presidentsverkiezingen. Je wilt weten waaróm je dat moet weten. Ik wil stukken waarin staat: als die en die wint in Australië, hebben we in 2015 een energieprobleem, en wel hierom. Zoiets. Snap je?’

Het kost tijd om dat goed uit te zoeken. Is die tijd er?

‘Ik probeer de redactie zo te organiseren dat er meer tijd is voor uitzoekwerk. Ik denk dat dat zich uitbetaalt. Waarom zou iemand nog geld willen betalen voor een krant die niets toevoegt? Het nieuws is al overal, gratis én sneller. Ik wil ernaar streven dat je nrc.next moet lezen om het nieuws te begrijpen. Deze pagina 3 is een slechte pagina. Waarom moet je in de krant, de dag na de wedstrijd, herhalen dat PSV gelijk heeft gespeeld? Dat weet je dan toch al?’

Gaat de papieren krant een mooie toekomst tegemoet?

‘Ik denk van wel. Die tekortkomingen op het gebied van snelheid en volledigheid moet je juist als voordeel zien. Doordat je langzamer bent, heb je meer tijd om stukken te maken die écht iets toevoegen. Hoe meer informatie, hoe belangrijker het is dat de krant dingen uitzoekt, uitlegt en in context plaatst.’

Die duiding mis je nu in de Nederlandse media?

‘Op televisie wordt eigenlijk helemaal niets geduid. Het kan zomaar een week gaan over Pieter Storms en Jort Kelder, terwijl na een paar dagen niemand meer weet waarom ze ook al weer ruzie hadden. Weet jij het? Of neem de verkiezingen. Wat weet je van televisie? Dat Balkenende zei: ‘u kijkt zo lief’, dat Roemer een grappige oneliner had in een debat en dat Rutte boos was op een televisieprogramma omdat er een bijstandsmoeder aan het huilen was gemaakt. Als je mij op de man af vraagt: wat vind je van die journalistiek? Dan kan ik zeggen dat ik het, op een paar uitzonderingen na, bedroevend vind. En volstrekt doelloos.’

Kijk je televisie?

‘Omdat het moet, maar als ik geen journalist maar timmerman zou zijn, zou ik de televisie al lang hebben uitgezet. Ik heb in De Wereld Draait Door, stom genoeg, een keer geprobeerd een stelling te verdedigen. De kredietcrisis bestaat niet – het domste wat ik ooit op tv heb gezegd, want het is totaal verkeerd begrepen. Ik begon met mijn betoog, en na 31 seconden, mind you, na 31 seconden, zei Matthijs van Nieuwkerk: ‘wordt het een lang college?’. Het gaat er op televisie niet om of je aan het eind van een programma wijzer bent geworden. Als er in zes minuten maar genoeg televisiehoogtepunten waren: een filmpje, een gekke uitspraak, een bekentenis en het liefst een ruzie. Dat is, en ik citeer elke producent in Hilversum, goeie televisie. Goeie televisie is in de regel beroerde journalistiek. Je moet als krant niet proberen net zo te zijn als De Wereld Draait Door. Vanochtend was ik te gast bij Ochtendspits van WNL. Weet je hoe ik daar werd aangekondigd?’

Nee, niet gezien.

‘Het zegt eigenlijk alles. Zo: ‘Hij kan héél goed nadenken, maar kan-ie ook een krant maken?’ Ik vroeg, in de uitzending: is dat een tegenstrijdigheid dan? Ook veelzeggend: toen ik hoofdredacteur werd van nrc.next, heb ik vier kranten gezien waarin dat bericht op de entertainmentpagina stond. Als er bij een krant een nieuwe hoofdredacteur wordt aangesteld, is dat dus showbizznieuws. Ik ben baas van een entertainmentblad, dat staat er eigenlijk. Absurd.’

Je wilt een krant ‘met een bepaalde moraal’ maken. Wat betekent dat?

‘Als het de bedoeling is van de krant om problemen inzichtelijk te maken, moet je ook een idee hebben over welke problemen belangrijk zijn en welke niet. Dan moet je kunnen uitleggen: wij vinden Yolanthe en Wesley minder belangrijk dan de bevolkingsgroei in Jemen, en wel hierom.’

Je hebt niet veel ervaring als verslaggever. Is dat een gemis?

‘Ik ben korte tijd binnenlandredacteur geweest, maar dat is niet iets wat me heel erg ligt. Ik ben niet zo’n nieuwsjager. Dat is een van m’n zwakke kanten.’

Vraag je je te vaak af of bepaald nieuws wel nieuws is?

‘Ja, dat is een reflex. Volgens mij is het steeds minder relevant om de uitslag van elke presidentsverkiezing te weten. Problemen zijn grensoverschrijdend. Voor het klimaat maakt het geen fluit uit wie de president is van Frankrijk. Vanuit die optiek is het dus ook vrij zinloos om consequent verslag te doen van elke verkiezing, alleen maar omdat dat nou eenmaal nieuws wordt genoemd. Je zou veel beter elke week een pagina over bevolkingsgroei kunnen maken.’

Elke week?

‘Misschien wel drie keer per week, want het is een van de meest verklarende fenomenen ter wereld. Landen waar terrorisme een groot probleem is, zijn allemaal landen met een enorme bevolkingsgroei en een zeer jonge bevolking. De gemiddelde leeftijd in Nederland is 40, de gemiddelde leeftijd in Afghanistan is 17. Dat is veel fundamenteler dan dat ze daar de koran lezen. Dat moet je er dus bij zeggen, als je verslag doet van een speech van Wilders.’

Nrc.next had eerst alleen een chef, nu een hoofdredacteur. Wat is er veranderd?

‘In de praktijk niet zo veel. Daar is voor gekozen om te benadrukken dat nrc.next een zelfstandige krant is, met eigen ideeën en een eigen visie.’

NRC-hoofdredacteur Vandermeersch zei: nrc.next moet ‘aparter, brutaler en stouter’. Dat klinkt niet echt als Rob Wijnberg.

‘Precies om die reden was ik er ook niet zo gelukkig mee. Het klinkt BNN-achtig. Dat ben ik niet, zelfs eerder het omgekeerde. Hij bedoelde: experimenteler, zelfstandiger, origineler. Als hij met brutaler had bedoeld: meer zoals Geenstijl, had ik ontslag genomen.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden