Nieuwe directeur: ‘Rijksmuseum moet trots uitdragen’

De tegenstelling beleving-inhoud is achterhaald, zegt de nieuwe man van het Rijks...

Het Rijksmuseum moet na de heropening in 2012 het ‘elan van Nederland’ vertegenwoordigen: waar Nederland voor staat, en wat het gemaakt en bereikt heeft. Volgens Wim Pijbes, de nieuwe directeur van het Rijksmuseum, is dat nu, in de tijdelijke opstelling in de Zuidvleugel, al zichtbaar: ‘Als je daar binnenkomt , heb je voordat je ook maar één Rembrandt ziet al een echte beleving van de Gouden Eeuw.’

‘Beleving’ is een belangrijke term voor Wim Pijbes. Net als ‘ensemble’, het samen presenteren van diverse objecten rond één thema. Het nieuwe Rijksmuseum moet een plek worden waar alle Nederlanders trots op zijn, benadrukt Pijbes, en die Nederlandse trots uitstraalt: ‘Het is me een lief ding waard als die trots breed gedragen wordt’.

De historische en kunsthistorische collectie van het Rijksmuseum sluiten niet aan bij Pijbes’ opleiding; hij studeerde moderne architectuur aan de Universiteit van Groningen. Wel was de titel van zijn afstudeerscriptie profetisch voor zijn latere carrièrehouding: De kunst aan heel het volk. Pijbes: ‘Ik ben een generalist en hou me graag bezig met het denken over de plaats van cultuur in de maatschappij. Dat is niets nieuws, dat deden Emmanuel Boekman, Gerardus van der Leeuw en Victor de Stuers al aan het begin van de twintigste eeuw.’ Die houding neemt hij mee als hij op 1 juli aantreedt: ‘Het Rijksmuseum is aan zijn statuur verplicht om voor een zo breed mogelijk publiek toegankelijk te zijn’.

Niet iedereen kan zich vinden in de publieksgerichte aanpak van Pijbes. Oud-Stedelijk Museumdirecteur Rudi Fuchs vreest dat het Rijksmuseum ‘een artistieke kermisattractie’ wordt, en dat het kunsthistorische aspect in gevaar komt. Pijbes stoort zich aan die houding: ‘Kennelijk kijkt Fuchs in een glazen bol.’

Hij garandeert dat ook de meer ingevoerde kunstliefhebbers zich thuis zullen blijven voelen: ‘Die discussie is niet meer actueel. Er is geen tegenstelling meer, zelfs grote extremen kunnen moeiteloos mengen in een een sprankelende nieuwe gedaante.’

Wim Pijbes vond het na 8 jaar directeurschap van de Rotterdamse Kunsthal – een zelfstandige kunstruimte zonder eigen collectie – tijd om te gaan: ‘Ik laat de zaak daar in goede staat achter. Het is goed om niet korter dan vijf, en niet langer dan tien jaar directeur in één museum te zijn.’

Of Pijbes, die bekend staat om zijn toegankelijkheid, ook veranderingen aan zal brengen in de verhouding tussen directeur en museumstaf in het Rijksmuseum, laat hij nog in het midden: ‘Daarover spreek ik graag eerst met het medewerkers’.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden