NieuwsTussen kunst en kitsch

Nieuw seizoen Tussen kunst en kitsch levert Rembrandt en Mondriaan op

Het gaat om een stilleven (Mondriaan) en een ets (Rembrandt).

Stilleven van Piet Mondriaan, 1900-1901.Beeld Michiel E

Het blijft de moeite waard oude zolders op te ruimen en erfenissen van oudtantes en betovergrootmoeders in ontvangst te nemen. Voor je het weet zitten er waardevolle kunstwerken tussen, zo bewijzen ook de eerste twee opnamedagen van tv-programma Tussen kunst en kitsch van het nieuwe seizoen. Daarbij werden een stilleven van Piet Mondriaan uit 1900-1901 en een eigenhandig afgedrukte ets van Rembrandt van Rijn ontdekt.

In aflevering één, opgenomen in Slot Zeist en uitgezonden op 4 maart, meldt een man zich met een stilleven uit de erfenis van zijn tante. Hij zegt dat het mogelijk een Mondriaan is. ‘Hij is wel een beetje donker’, laat presentator Frits Sissing weten. Het blijkt volgens expert en taxateur Willem de Winter wel degelijk om een echte Mondriaan te gaan. Hoewel hij het verstandig acht ‘nader onderzoek’ te laten doen.

Hiervan zijn er door Rembrandt meerdere gemaakt. Er zijn er 30 bekend, die zijn allemaal in musea te vinden. De ets heeft als titel 'Landschap met kunstenaar'.Beeld Leendert Jansen

Het stilleven laat twee sinaasappels zien voor een koperen schaal en fles met verdorde bloem, ondertekend met ‘Piet Mondriaan’. Volgens De Winter is het een ‘tamelijk traditionele opstelling van voorwerpen’, zoals ze aan de academie destijds leerden schilderen. 

Onderzoeker Wietse Coppes, in het programma Tussen kunst en kitsch extra, dat na de reguliere uitzending zal worden uitgezonden op NPO 2 Extra, vertelt dat Mondriaan dit doek tussen 1900 en 1901 heeft geschilderd in zijn atelier aan de Albert Cuypstraat in Amsterdam. En dat hij meer van dat soort taferelen schilderde, met sinaasappels, dezelfde bloem, koperen schaal en vaas, maar in wisselende samenstellingen. 

In de tweede aflevering van Tussen kunst en kitsch (uitzending op 11 maart), opgenomen in het Museum voor Religieuze Kunst Krona in Uden, heeft een vrouw een ets meegenomen die in het bezit was van haar grootvader. Het landschapje met boerderij, karretje, losse wagen en klein vee kent een grappig detail. In de voorgrond zit een kunstenaar die dezelfde voorstelling aan het natekenen is. Het is alsof de maker zichzelf in actie heeft willen weergeven.

Het blijkt een werkje van Rembrandt te zijn, dat door hemzelf is afgedrukt. Wat vrij uniek is – en daardoor zeer gewild. De ets is een eerste druk, in een oplage van dertig, en daarna nooit meer herdrukt. Wat het stilleven van Mondriaan en de Rembrandt-ets op de kunstmarkt moeten opbrengen, willen de programmamakers niet kwijt.

Lees verder

Al sinds de eerste uitzending in 1984 is Tussen kunst en kitsch een populair programma dat niet ‘als tv over kunst wordt beleefd’, zei de toenmalige presentatrice Nelleke van der Krogt bij de dertigjare verjaardag van het programma. Het draait om het vervullen (of het vernietigen) van de dromen van hoopvolle deelnemers. Tijdens opnamen in Bergen beproefde verslaggever Julien Althuisius zijn geluk.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden