NHM: iedereen ruziet nu met iedereen

Vandaag krijgt de Kamer uitleg over het Nationaal Historisch Museum. Een gevoelig onderwerp...

Van onze verslaggever Harmen Bockma

Amsterdam Een zeer kritische Tweede Kamer, een ruzie tussen twee rijksmusea en een fikse discussie onder historici. In de kwestie rondom het Nationaal Historisch Museum (NHM) lijkt het langzamerhand alsof iedereen met iedereen ruziet. De afgelopen weken is het NHM in hoog tempo een politiek gevoelig onderwerp geworden.

In feite woedt er een aantal gevechten tegelijk, waardoor minister Plasterk van Cultuur de komende weken spitsroeden moet lopen. Het gaat om wel of geen canon, een plek naast het Nederlands Openluchtmuseum in Arnhem-Noord of in het centrum van de stad, om Arnhem of Den Haag, kosmopolitisme versus de versterking van het nationale bewustzijn, museale zelfstandigheid tegenover politieke inmenging, en ten slotte om de PvdA versus het CDA.

Vandaag krijgt de Tweede Kamer uitleg over het NHM. De directeuren Schilp en Byvanck komen voor het eerst zelf over hun plannen vertellen, samen met de voorzitter van de Raad van Toezicht, Atzo Nicolaï (tevens VVD-Tweede Kamerlid). Maar ook directie en Raad van Toezicht van het Nederlands Openlucht Museum (NOM) zijn er. Het NOM heeft, onder leiding van de voorzitter van de Raad van Toezicht Nout Wellink (een prominent CDA-lid), de afgelopen weken voluit de aanval geopend op het NHM. Dat moet naast het openluchtmuseum komen, zoals oorspronkelijk de bedoeling was, vindt het NOM.

Twee weken geleden al uitte SP-Kamerlid Jan Marijnissen scherpe kritiek op de directeuren. Ze gaan bezoekers een postmoderne hutspot voorschotelen in plaats van een gedegen chronologische vertelling, vreest hij. Marijnissen is zwaar teleurgesteld, omdat hij maar weinig terugziet van de doeleinden van ‘zijn’ nationaal historisch museum: versterking van het nationale bewustzijn door vergroting van de kennis van de vaderlandse geschiedenis. Schilp noemde die wens eerder neonationalistisch.

In de kunstwereld wordt ondertussen met argusogen gekeken naar Den Haag. Inmenging van de politiek is uit den boze. De voorzitter van de vereniging van rijksmusea, Ivo Opstelten, pleitte maandag voor terughoudendheid van de politiek. Gisteren stelde ook de Raad voor Cultuur dat er geen politiek debat moet ontstaan over de inhoud van het NHM.

Nu het NHM niet naast het Openluchtmuseum komt, doet Marijnissen alsnog een poging het museum naar Den Haag te krijgen, waar het volgens hem thuishoort. Daar lijkt geen meerderheid voor te bestaan in de Kamer, maar mogelijk krijgt het NOM wel alsnog voet aan de grond.

Dat zou een gevoelige tik zijn voor Plasterk, die zich achter de nieuwe locatie van het NHM heeft gesteld. Hij wil niet opnieuw worden geconfronteerd met een museum dat jaren later opengaat dan gepland. Eén vertraagd rijksmuseum is meer dan genoeg.

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden