NCB speelt in de traditie van Boy Edgars Big Band

New Concert Band, Bimhuis, Amsterdam, 30 november. New Cool Collective Big Band, Café Meander, Amsterdam, 1 december...

MUZIEK

Het is niet vreemd dat musici graag meedoen in de New Concert Band van componist-arrangeur Henk Meutgeert, die om de andere zondag in het Bimhuis speelt. Meutgeert gaat uit van de elementaire basis van de jazz: standards, alternerende riet- en kopersecties, stuwende riffs, goede solisten en een swingend ritme.

Meutgeert heeft niet alleen oog voor de grote lijn, hij mist ook geen enkel detail. Zijn beste stukken zitten vol variaties in textuur, dichtheid en dynamiek. Elk optreden heeft een gastsolist: dit keer mainstream-vibrafonist Frits Landesbergen, vorige maand altsaxofonist Lee Konitz, afgelopen voorjaar de twee drummers Johnny Engels en Han Bennink.

Meutgeerts Riffs And Rhythms, een snelle rit over de akkoorden van I Got Rhythm, typeert zijn aanpak. De trompetten zetten met dempers in, zijdezacht, en spelen een licht melodietje. Dan gaan de dempers aan de kant, de melodie gaat over in een staccato-motief, terwijl de trombones en saxen samen de melodie overnemen. En zelfs als de solo's begonnen zijn, blijft Meutgeert nieuw materiaal aanvoeren: meer riffs, een uitroep door hoge trompetten met veel vibrato, een heupwiegende tegenmelodie door de saxen.

Meutgeert staat altijd voor het orkest te dirigeren, maar nooit voor de show. Hij schrijft partijen om de muzikanten loos te laten gaan, en remt ze dan af om contrasten aan te brengen.

Meutgeert kneedt de arrangementen ter plekke. Daarin herinnert hij aan de experimentele dirigenten Butch Morris en Misha Mengelberg. Maar ook Boy Edgar deed dat al in de jaren zestig. De New Concert Band (NCB) is eigenlijk een erfgenaam van zíjn geestdriftige (maar minder precieze) Boy's Big Band. Ook hier zitten studioveteranen en jonge talenten door elkaar.

Onder de vele waardevolle krachten treffen we trompettisten Angelo Verploegen en Loet van der Lee aan, de saxofonisten Ben Herman en Jan Menu, de trombonisten Martijn Sohier en Bart Lust en gitarist Jesse van Ruller. Drummer Hans Dekker kent en onderstreept ieder ritmisch detail; bassist Frans van Geest dringt zich nooit op, maar is altijd waar hij hoort te zijn.

Een aantal leden van de NCB, waaronder Van der Lee en List, is om de andere maandagavond te horen in Café Meander, in de New Cool Collective Big Band van Ben Herman. Het publiek hier is jong, stilistisch zit het orkest gevangen in een andere tijd, jazzrock uit de de jaren zeventig, na Motown en voor disco. De muziek is zwaar versterkt en hard.

Wat er klinkt, is voor een groot deel een stilzwijgend eerbetoon aan wijlen Eddie Harris, de tenorsaxofonist uit Chicago. Ooit was hij verguisd, nu wordt hij op handen gedragen vanwege een serie platen uit de jaren zestig en zeventig waarop hij organische riffs en aanstekelijke melodieën laat deinen op popritmes. Herman haalt het allemaal terug met zijn Harris-hommages als Cherry 2000, waarmee hij aangeeft dat hij dol is op de enigszins vuige kant van de popcultuur (de titel verwijst naar een slechte B-film).

Tenorsaxofonist Maarten Ornstein gebruikt een octave divider om de elektrische sax van Eddie Harris te imiteren, maar in deze band kunnen zelfs de altisten Ben Herman en Miguel Martinez zo klinken.

De band speelt niet perfect. Zo zijn de zeven leden van de ritmesectie meer met hun eigen aandeel bezig dan dat ze met elkaar een complex polyritme proberen op te bouwen. Bovendien zijn de eenvoudige akkoordenscema's niet altijd even prikkelend voor de solisten. De New Cool Collective Big Band speelt weliswaar een paar arrangementen van Henk Meutgeert, maar bij leider Ben Herman ontbreekt het verfijnde vormgevoel van Meutgeert. Niettemin lijken de muzikanten net zoveel plezier te hebben als bij de NCB, net als de luisteraars.

Kevin Whitehead

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden