Nieuws Kamermuziek Zaandam

Musici veranderen historische kerk in Zaandam in veilige haven voor kamermuziek

De voormalige schuilkerk in Zaandam is door Mathieu van Bellen getransformeerd tot een repetitieruimte voor jonge musici. Beeld Rebecca Fertinel

Vind maar eens een repetitieruimte, als kamermusicus. Een plek die betaalbaar is en waar je uren kunt oefenen zonder ruzie met de buren te krijgen. Violist Matthieu van Bellen zocht ook. En toen kreeg hij een idee: een kerk. 

Een kérk?

Veel kerkgebouwen kunnen niet meer worden onderhouden door ‘de kerk’. Er staan dan ook veel kerken te koop. En het probleem van veel kamermusici is dat ze geen oefen- en concertruimte kunnen vinden, zegt violist Mathieu van Bellen. ‘Vind maar eens een betaalbare plek in de stad met een goede akoestiek, waar je niet meteen de buren op je dak krijgt als je aan het repeteren bent. Toen we hoorden dat deze kerk te koop stond, zijn we meteen gaan praten. Een voorwaarde van het bisdom was dat er ’s zondags nog twee keer een dienst kan worden gehouden. Voor ons geen probleem.’ Met hulp van particuliere investeerders kocht hij de kerk met zijn vrouw, de violist Maria Milstein, en met zijn twee kompanen uit het Busch Trio, de broers Omri en Ori Epstein, pianist en cellist, allemaal met een internationale reputatie.

Over wat voor kerk hebben we het hier?

De kleine kerk staat in een historisch deel van Zaandam met mooie houten huizen, en water voor en achter. Binnen valt roomwit licht op het barokke interieur en lindegroene muren. In 1695 werd het godshuis gebouwd door oud-katholieken, die weliswaar werden gedoogd door de protestante meerderheid, maar die zich toch niet helemaal veilig voelden. Vandaar dat de kerk aan buitenkant is vermomd; zonder toren en met een puntdak lijkt hij wat op een schuur. Dit verklaart ook de naam: schuurkerk of schuilkerk.

Violist Mathieu van Bellen in de Muziekhaven in Zaandam. Beeld Rebecca Fertinel

Wat gaat er allemaal gebeuren in de schuurkerk?

Muziekhaven heet dit nieuwe centrum voor kamermuziek. ‘De akoestiek is ideaal’, zegt Van Bellen. Zo goed dat er cd-opnamen kunnen worden gemaakt. ‘Maar we willen vooral een plek bieden aan musici waar ze rust, verdieping en concentratie kunnen vinden, een veilige haven zoals het ooit was voor oud-katholieken.’ Vergelijkbare initiatieven van musici zijn de muziekcentra Splendor in Amsterdam en Akoesticum in Ede. ‘Het verschil is dat wij kamermusici in residentie gaan nemen’, zegt Van Bellen. ‘Daar is veel behoefte aan. Je moet je muzikale ontwikkeling zien als een rivier: ze stroomt altijd. Je repeteert urenlang, elke dag. Een concert is maar een enkel moment.’ Van Bellen woont met zijn vrouw in de aangebouwde pastorie. ‘Er zijn extra slaapkamers voor musici, met een keukentje en sanitair.’

Wat heeft Zaandam aan de Muziekhaven?

Zaandam krijgt er een monumentaal muziekcentrum bij. Er worden al gesprekken gevoerd met de muziekschool, er zullen masterclasses en concerten worden gegeven. Bewoners kunnen tijdens de concerten de kerk bezichtigen, lopend over de vloer waar misschien ook de Russische tsaar Peter de Grote nog heeft gelopen. Hij kwam eind 17de eeuw naar Zaandam om de kunst van de scheepsbouw af te kijken. ‘Hij was 2 meter lang’, zegt Van Bellen. ‘De gemiddelde Nederlander was toen 1.63 meter. Hij zou hier vast zijn hoofd hebben gestoten tegen de kroonluchters.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden