nieuws musical in Nederland

Musicalproducenten zoeken naar inventieve manieren om de zalen voller te krijgen

De uitreiking van de Musical Awards is een groot feest, maar voor kleine producties is publiek trekken nog een hele kunst.

All Stars de Musical Beeld Coby Joustra

Gaat het goed met de musical in Nederland? Je zou denken van wel: vanavond vindt live op NPO 1 de uitreiking van de Musical Awards 2019 plaats, tijdens een feestelijk gala. Maar intussen zijn lang niet alle zalen gevuld en blijkt het publiek vooral te kiezen voor bekende titels als Evita en Cats. Nieuwe Nederlandse musicals hebben het moeilijk, vooral als die producties door het land reizen. 

Onlangs maakte het CBS de bezoekcijfers van de podiumkunsten in 2017 bekend. Daaruit bleek dat er in de sector muziektheater (waaronder de musical valt) een lichte stijging viel waar te nemen. Maar musicals als All Stars, Soof, Expeditie Eiland, Marvellous en The Addams Family trekken lang niet overal volle zalen. Het Nieuwe Luxor Theater in Rotterdam bedacht al een ‘No Risk’-actie waarbij het publiek in de pauze van Soof, Expeditie Eiland en All Stars de zaal kon verlaten en een waardebon voor het aankoopbedrag terugkreeg (men moest dan wel een minirecensie van honderd woorden schrijven). Alleen Evita en de internationale reisproductie Cats zijn bijna overal uitverkocht. Evita gaat volgens producent Hans Cornelissen dit seizoen ‘vet over de 100 duizend bezoekers’. In beide gevallen gaat het dus om een bekende titel van een bekende componist (Andrew Lloyd Webber). Het illustreert dat het publiek veilige keuzen maakt.

Om de zalen toch vol te krijgen, zoeken producenten vaak de samenwerking met organisaties als de BankGiro en Postcode Loterij. Die kopen dan een contingent kaarten op, om die vervolgens onder hun deelnemers te verloten. Zo heeft de BankGiro Loterij voor de musical ’t Schaep met de 5 Pooten (vanaf april in het DeLaMar Theater in Amsterdam) op voorhand een flink aantal kaarten afgenomen. ‘Doordat mensen die onze site bezoeken, zien dat de zalen voor ’t Schaep al behoorlijk vol raken, loopt het nu al als een trein’, aldus Sophie Braam, hoofd marketing van het DeLaMar. 

Behalve het succes van de bekende titels ziet Braam ook groeimogelijkheden voor de wat alternatievere producties. Zo liep The Color Purple boven verwachting goed en is er nu al grote belangstelling voor de David Bowie/Ivo van Hove-musical Lazarus, die komend najaar te zien is. Braam: ‘Dat is de ideale productie: de primeur in de Volkskrant, Ivo van Hove diezelfde avond bij DWDD, veel tromgeroffel dus, en nu al 35 duizend kaarten verkocht’. Ook een uitgever als De Persgroep doet overigens aan lezersaanbiedingen, zoals onlangs voor The Addams Family.

Voor het genereren van publiek is het volgens producent Hans Cornelissen (Evita, Op Hoop van Zegen) belangrijk voortdurend in contact te blijven met de theaters in het land. Het succes van Evita is volgens hem mede daaraan te danken: ‘Regionale activiteiten zijn essentieel. Zo hebben wij vlak na Kerstmis een Limburgse première van Evita georganiseerd, omdat de voorstelling daar twintig keer speelde. TV Limburg besteedde er aandacht aan, het gaf veel reuring en liep vervolgens als een tierelier.’

Het succes van Evita en Cats is volgens Stage Entertainment-directeur Albert Verlinde niet verrassend. ‘Uit eigen ervaring weet ik dat een productie een goede titel moet hebben, plus een bekende hoofdrolspeler. Als producent moet je komen met een titel die je niet hoeft uit te leggen. Ik zou Fiddler on the Roof nooit hebben gedaan als ik Thomas Acda niet voor de hoofdrol had.’ De twee grote producties van Stage Entertainment – The Lion King en Mamma Mia! – lopen intussen goed: het bezettingspercentage ligt tussen 80 en 85 procent. Dat komt volgens Verlinde doordat deze musicals in een eigen, vast theater worden opgevoerd. Het bedrijf is dan ook gestopt met reisproducties die door het land toeren. Verlinde: ‘Wij willen ons concentreren op onze eigen theaters in Scheveningen en Utrecht, en daar komt dus ook het DeLaMar bij. De mensen weten dat daar grote, rijke producties staan die veel geld kosten, en hebben dat prijskaartje er kennelijk voor over.’

Heel verstandig om op de eigen locatie te focussen, zegt ook Fred Boot, producent van Soldaat van Oranje, al ruim acht jaar de succesvolste musical van het land. ‘De reizende musicals hebben het inderdaad moeilijk. Erg belangrijk is dan ook dat de theaters in het land zelf ook van alles organiseren om het publiek binnen te krijgen. Probleem is dat veel musicals maar een of twee avonden in een stad staan, en dan is er geen ruimte voor mond-tot-mondreclame. Als de ene productie nog aan het inladen is, staat de volgende al weer klaar. Komend seizoen komen er sowieso vijf à zes producties minder, dus de onderlinge concurrentie zal minder groot zijn. In die zin moet het beter gaan’.

Addams Family Beeld Margot de Heide

Voorstel Raad voor Cultuur: steun voor kleinere producties

Vorige week werd bekend dat de Raad voor Cultuur voorstelt de musicalsector te gaan ondersteunen met subsidies voor nieuw talent en originele producties. Daardoor kan deze altijd wat traditionele en commerciële tak van podiumkunst worden vernieuwd; ook kleinere musicalproducties maken dan een kans. Maandag werd bekend dat het M-Lab naar aanleiding van dit advies probeert een doorstart te maken met financiële ondersteuning van de landelijke overheid. Het M-Lab, productiehuis voor nieuwe musicals en deels jonge makers, werd enige tijd ondersteund door de VandenEnde Foundation en de gemeente Amsterdam, maar moest in 2015 noodgedwongen sluiten. Naar verwachting zullen meerdere nieuwe initiatieven voor de vernieuwing van musical zich aanmelden voor subsidie. Musicalproducent Fred Boot: ‘Uitstekend dat dit gebeurt, want tot nu toe zie je steeds dezelfde regisseurs en schrijvers opdraven. Met als gevaar dat hun voorstellingen niet doordacht genoeg in het theater komen.’

Nominaties Musical Awards

Met elf nominaties is The Addams Family vanavond de grote kanshebber op het Musical Awards Gala 2019. De producties Selma Ann Louis en Het Pauperparadijs kregen allebei zes nominaties, Evita vijf. De jury stond dit jaar voor het laatst onder leiding van Cornald Maas, die na zeven jaar zijn voorzitterschap overdraagt. Tijdens het Gala, gepresenteerd door Frits Sissing, wordt ook de AD Publieksprijs uitgereikt. De tv-uitzending begint om 21.15 uur op NPO 1.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.