Postuum Rosto (1969-2019)

Multimediakunstenaar Rosto deed niet aan bestaande formules, maar creëerde zijn eigen universum

De maker van meerdere succesvolle animatiefilms bleef een leven lang nadrukkelijk de baas over zijn eigen creativiteit.

Rosto: ‘Ik zeg meestal dat ik professioneel mezelf ben.’ Beeld Bart Mühl

‘Een plek waar ik zelf dood zou willen gaan’, noemde Rosto zijn tot de nok toe gevulde fantasiewereld van The Monster of Nix uit 2011, een half uur durende animatiefilm die door de Volkskrant werd omschreven als ‘de meest ambitieuze Nederlandse korte film uit de geschiedenis’. Afgelopen vrijdag maakte zijn producent bekend dat de eigenzinnige Nederlandse multimediakunstenaar, die bij voorkeur niet als filmmaker of animator werd omschreven, is overleden aan de gevolgen van longkanker. Rosto, zijn echte naam deed wat hem betreft ‘niet ter zake’, werd 50 jaar oud. In de internationale animatiewereld is verslagen gereageerd op het verlies van een ‘visionaire’ stem.

Allerlei kunstvormen 

Zoals gebruikelijk mengde Rosto ook voor The Monster of Nix verschillende kunstvormen, van digitale en analoge animatie tot live-action, schilderkunst, fotografie en zijn eigen muziek. Dat resulteerde in een uitzinnig en uniek vormgegeven horrorsprookje – denk aan het werk van meesterfantast Tim Burton in de allerhoogste versnelling. Het was veelzeggend dat The Monster of Nix binnen de context van zijn oeuvre werd onthaald als toegankelijk: de film, met Tom Waits en Monty Pythons Terry Gilliam als stemacteurs, kreeg zelfs een op zichzelf staande bioscooprelease, zelden vertoond in de wereld van korte films.

Zijn doorbraak beleefde Rosto met de regie van de videoclip van Anouks In the Dark (TMF Award voor beste Nederlandse clip in 2000), waarin de zangeres in geanimeerde gedaante door een Salvador Dalí-achtig landschap beweegt. Zijn compromisloze, abstracte animatiecollage The Rise and Fall of the Legendary Anglobilly Feverson (2002) groeide uit tot een kleine sensatie op internationale festivals en werd in Nederland voor aanvang van cultsuccesfilm Donnie Darko vertoond.

Thierry Frémaux, de invloedrijke directeur van het filmfestival van Cannes, was na verluidt allesbehalve gecharmeerd van het feit dat de film niet eerst aan zíjn festival was aangeboden. Dat gebeurde wel met de meesterlijke en inktzwarte opvolger Jona/Tomberry (2005), die dan weer als te vreemd voor de hoofdprogrammering zou zijn bestempeld, in het nog altijd prestigieuze zijprogramma Semaine de la Critique belandde en daar met de Cannes Grand Prix Canal werd bekroond.

Professioneel zichzelf 

Rosto was een kind van de digitale revolutie en ontwikkelde sinds zijn studie aan de Hogeschool voor de Kunsten in Utrecht, eind jaren tachtig, een gezonde weerstand tegen de schijnbare noodzaak te moeten kiezen voor een specifieke discipline. In 1995 richtte hij zijn eigen studio op: Rosto A.D. Een leven lang bleef hij nadrukkelijk de baas over zijn eigen creativiteit. Van alles dat neigde naar formulewerk, zoals bijvoorbeeld bij de Amerikaanse animatiestudio Pixar, kreeg hij de rillingen. ‘Ik zeg meestal dat ik professioneel mezelf ben’, zei hij eens in een radio-interview met de VPRO.

Zijn eigen graphic novels én zijn band The Wreckers vormden de leidraad voor zijn films. Verschillende personages en verhaalelementen liet hij meermaals terugkeren, zoals de griezelige, knokige Langeman, zingende baby’s, barstende spiegels en al dan niet geanimeerde variaties van zijn eigen, scherp uitgelijnde gezicht, waarmee het gevoel werd onderstreept dat alles afkomstig was uit één groot en uniek Rosto-universum. ‘Ik heb niets met de gedachte dat film net echt moet zijn’, zei hij tegen de Volkskrant. ‘Hoezo herkenning? Hoezo karakteropbouw? My ass!’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.