Filmrecensie Mug

Mug is een boeiende, weerbarstige film zoals ze niet veel gemaakt worden ★★★☆☆

Mug is een weerbarstige film, waarin nooit helemaal helder wordt welke kant Szumowska op wil. Is het een cynisch sprookje, een sociale satire of een antireligieus pamflet?

Jacek (Mateusz Kosciukiewicz) en zijn verloofde Dagmara (Malgorzata Gorol).

Op een heuvel op het Poolse platteland wordt druk gebouwd aan een reusachtig Jezusbeeld. Het moet het grootste ter wereld worden, hoger dan het beroemde standbeeld in Rio de Janeiro. Een van de arbeiders is Jacek, een goedmoedige heavymetal-fan uit een nabijgelegen dorp. Op een kwade dag verstapt hij zich, valt in de schacht van het onvoltooide beeld en wordt nooit meer de oude.

Met een volledige gezichtstransplantatie – de eerste in Polen – kan Jacek gered worden. De artsen zijn reuzetrots op het resultaat, maar voor de argeloze toeschouwer ziet het er niet zo fraai uit: zichtbare littekens verbinden de aan elkaar genaaide onderdelen. Voortaan moet Jacek als een vriendelijk monster van Frankenstein door het leven. Zijn gezicht is nu dat van een ander.

De Poolse regisseur en scenarist Malgorzata Szumowska bouwt al zo’n twintig jaar aan een eigenzinnig oeuvre. Films als Elles (2011), waarvoor ze actrice Juliette Binoche wist te strikken, In the Name of (2013) en Body (2015) waren ook in Nederland te zien. Met haar altijd wat wrange, soms ondoorgrondelijke humor en een voorkeur voor lastige onderwerpen (prostitutie, homoseksualiteit onder priesters) maakt ze het haar kijkers nooit makkelijk. Ook Mug (Twarz in het Pools, dat zich laat vertalen als tronie of smoel) is een weerbarstige film, waarin nooit helemaal helder wordt welke kant Szumowska op wil. Is het een cynisch sprookje, een sociale satire of een antireligieus pamflet?

Duidelijk is dat Szumowska weinig opheeft met het dominante geloof in haar vaderland. Een katholieke priester wordt belachelijk gemaakt en ook de hypocrisie van de dorpsbewoners ligt er dik bovenop. Veel subtieler is de manier waarop ze Jaceks gedaanteverwisseling benadert, als een karakterstudie die aan de buitenkant begint en langzaam dieper doordringt.

Het is even wennen, die alle kanten opschietende, opdringerige vertelstijl van Szumowska, die de Poolse provincialen nu eens als halve wilden afschildert, om even later een idyllisch portret van het plattelandsleven te schetsen. Het wringt soms, maar boeiend blijft het in elk geval. Mug, bekroond met de Grote Juryprijs (de Zilveren Beer) op het filmfestival van Berlijn, is een film zoals ze niet veel gemaakt worden, met een onderwerp waar weinig regisseurs hun vingers aan zullen willen branden. En hoe fantastisch het ook wordt, de werkelijkheid blijkt altijd weer gekker: dat gigantische Jezusbeeld, 33 meter hoog, bestaat echt, in het Poolse Świebodzin.

Mug

Drama

★★★☆☆

Regie Malgorzata Szumowska

Met Mateusz Kosciukiewicz, Agnieszka Podsiadlik, Malgorzata Gorol.

91 min., in 7 zalen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden