TaalgebruikMoeilijk, maar mooi

Moeilijk maar mooi: convocatie

Waarom iets makkelijk zeggen als het ook met een prachtig moeilijk woord kan? Stuur eens een convocatie!

Ook dat is een bijverschijnsel van de coronacrisis: het regent geannuleerde afspraken. Daar staat tegenover dat de toestand ook weer tot nieuwe uitnodigingen leidt voor de talloze thuiswerkers die het land ineens blijkt te tellen. De invitaties zijn vooral voor overleg met de collega’s vanuit de kantoortuin aan huis. Online, via Skype of andere platforms. Met als bonus een verrassende blik op de huiskamer en de verwassen H&M-hoody van de ongeschoren thuiswerker.

Via Slack, WhatsApp, Facebook of godbetert de ouderwetse mail een uitnodiging gekregen voor een virtueel coronacrisisberaad op Google Hangout? Dat kan chiquer dan via een ordinaire ‘uitnodiging’. Het taalbureau komt z’n bed (links in de hoek van het eigen noodkantoortuintje) er pas voor uit zodra er niet een uitnodiging, maar een heuse convocatie in de virtuele brievenbus dwarrelt. Een convocatie. Een ‘coronaconvocatie’ graag, al was het maar voor de lekkere alliteratie en het resonerende klinkerrijm.

Convocatie. ‘Een oproepbrief voor een vergadering’, zegt Van Dale. Andere woordenboeken voegen eraan toe: een aankondiging, aanschrijving, kennisgeving, mededeling, oproep of verwittiging.

Afkomstig uit het Latijn; convocatio betekent ‘samenroeping’. Volgens de geleerden belandde het woord in de 16de eeuw via het Frans in het Nederlands, waar het zijn betekenis nooit meer verloor. Het wordt alleen nauwelijks meer gebruikt.

Het woord heeft in 2006 voor het laatst deze krant gehaald. De toenmalige correspondent Frankrijk schreef over voetballer Lilian Thuram, die na herhaalde oproepen terugkeerde als international. Komt dat schot: ‘In augustus 2005 viel de convocatie bij Thuram op de deurmat’, schreef de correspondent achteloos. Voor zover bekend zijn er geen ingezonden brieven op gekomen; de geleerden onderzoeken nog wat dat precies betekent.

Dat was dus veertien jaar geleden. Sindsdien is niets meer van het woord vernomen in deze krant. Verdwenen, in rook opgegaan, in overspannen toestand het ouderlijk huis verlaten, vertrokken met onbestemde bestemming. Schande, hierbij nemen we het arme verweesde woord weer liefdevol op in de kolommen: convocatie – het staat er nu gewoon. Moeilijk, maar mooi.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden