Modeontwerper Azzedine Alaïa overleden: hij wilde vrouwen mooier en sterker maken met zijn kleding

Levenslang trouw aan vrouwvriendelijke mode

Een van de eigenzinnigste modeontwerpers van zijn tijd, dat was de zaterdag aan een hartaanval overleden Azzedine Alaïa. Naar verluidt op 77-jarige leeftijd, een officiële geboortedatum is niet bekend.

Foto EPA

Alaïa was een voorloper op modegebied. Hij zag mode als middel in de emancipatiestrijd: hij wilde vrouwen mooier en sterker maken met zijn ontwerpen. Vooral zijn jurken zijn geliefd omdat het vrouwenlichaam er zo goed in uitkomt. Een beetje kenner haalt een Alaïa er zo uit: smalle taille, wijd uitlopende rok en gemaakt van een stevig tricot dat niet pluist, niet lubbert en niet tekent.

De aantrekkingskracht van de van oorsprong Tunesische ontwerper was enorm en zijn vasteklantenkring divers: van voormalig presidentsvrouw Michelle Obama tot popster Lady Gaga. Alaïa gold als toppunt van chic, wat hij dankte aan zijn duidelijke handschrift. 'Iemand met een consequente stijl is duizend keer chiquer dan iemand die slaafs de mode volgt', zei hij eind vorig jaar in een interview. Zijn jurken zijn klassiekers geworden.

Alaïa stamt uit een boerenmilieu en groeide op bij zijn oma in Tunis. Hij begon op zijn 15de aan een opleiding tot beeldhouwer aan de plaatselijke kunstacademie. In 1957 vertrok hij naar Parijs, waar hij korte tijd voor Dior werkte; later zette hij vanuit zijn dienstbodekamer in het huis van gravin Nicole de Blégiers een mode-atelier op. De Blégiers had hem ingehuurd als kok en oppas maar hij maakte ook haar jurken en die van haar vriendinnen - elitedames waren dat, de it-girls van nu.

In 1980 presenteerde hij zijn eerste prêt-à-portercollectie. Die leverde hem vrijwel direct de bijnaam 'King of Kling' (ook wel: kleefkoning) op. Zijn jurken zaten dicht op het lichaam, heel anders dan de mode van toen, die juist breed en oversized was. Zijn modebeeld sloeg aan. Een groot publiek leerde zijn werk kennen dankzij popster Tina Turner, die op de albumhoes van Private Dancer (1986) een zwarte jurk van hem draagt.

Zijn succes was niet blijvend. Terwijl de mode veranderde, bleef Alaïa trouw aan zijn eigen stijl en werd hij ingehaald door andere ontwerpers. Begin jaren negentig stopte hij met het geven van modeshows. Hij presenteerde zijn nieuwe collecties niet langer tijdens de Paris Fashion Week maar meestal net daarna. Als hij vond dat hij klaar was, organiseerde hij een presentatie in zijn eigen studio in de wijk Le Marais, meestal met een diner na afloop. Met die eigenzinnige aanpak legde hij de basis voor zijn hernieuwde succes op latere leeftijd.

De loopbaan van Alaïa is een goed voorbeeld van de theorie dat een eigen visie loont. Rond het millennium werd hij opnieuw populair en kocht Prada een deel van zijn bedrijf. Sinds 2007 is zijn merk onderdeel van modebedrijf Richemont. Nog altijd tekende hij al zijn patronen zelf en bemoeide hij zich net zo intensief met de productie als toen hij net begon. Alaïa is nooit gezwicht voor trends en wilde niet samenwerken met een keten als H&M. Onder een jongere generatie geldt Alaïa daarom als voorbeeld van hoe een mode-bedrijf óók kan zijn.