Nieuws De Opstand

Miljoenenproductie over Tachtigjarige Oorlog moet veel theaterbezoekers naar Zuid-Limburg trekken

De Opstand, zo gaat de nieuwe musical heten die volgend jaar in Heerlen publiek uit heel Nederland naar Zuid-Limburg moet trekken. Onderwerp: de eerste tien jaar van de Tachtigjarige Oorlog, waarin Willem van Oranje de hoop was van de geteisterde bewoners in de zuidelijke Nederlanden en zich opmaakt voor de eerste veldtocht tegen de Spaanse overheerser.

Een scène uit De Opstand.

De Opstand gaat in oktober 2020 in première, in een nieuw te bouwen (tijdelijk) theater ergens in Heerlen. Daar zal de productie in elk geval tot de zomer van 2021 staan en naar verwachting 1.100 mensen per avond trekken. 

Theu Boermans schreef het script en is artistiek adviseur, Bernard Hammer ontwerpt het decor, Servé Hermans van Toneelgroep Maastricht zal het spektakel regisseren. Boermans is regisseur bij Het Nationale Theater en van de musical Soldaat van Oranje, de Oostenrijkse scenograaf Bernard Hammer maakte voor die musical het decor. Naast het verhaal van de Engelandvaarders is juist die vormgeving met zijn bewegende tribunes en innovatief gebruik van videobeelden reden van het voortdurende succes van Soldaat van Oranje. ‘The show is the star’ – zo luidt de wet in musicalland, en zoiets moet straks ook in Limburg het geval zijn, zo hopen de makers.

Historisch materiaal

Servé Hermans (37): ‘Ook voor De Opstand zal Hammer een technisch geavanceerd decor ontwerpen. Het moet natuurlijk niet Efteling-achtig worden, maar visueel wel spannend. Bij Soldaat van Oranje kon men gebruikmaken van bestaande foto’s en bewegend beeld van de Tweede Wereldoorlog, dat materiaal is er uiteraard niet van de Tachtigjarige Oorlog. Met schilderijen, gravures en dergelijke zal Hammer niettemin iets bijzonders kunnen maken. In zijn atelier in Wenen staat de maquette al klaar. Uiteindelijk zal het speelvlak net zo groot zijn als een voetbalveld.’

Met het Rijksmuseum, waar eerder de tentoonstelling 80 Jaar oorlog – de Geboorte van Nederland te zien was, zijn al oriënterende gesprekken geweest. Het museum beschikt over veel materiaal dat de makers van De Opstand kunnen gebruiken en heeft medewerking toegezegd. Het was ook betrokken bij de NTR-serie over de Tachtigjarige Oorlog.

De Opstand wordt geproduceerd door Recoup, een speciaal voor deze voorstelling opgerichte werkmaatschappij. Ook IBA is erbij betrokken, de organisatie die allerlei projecten in regio’s met een industrieel verleden ontwikkelt, waaronder de Ruhrtriënnale, het jaarlijkse hoogwaardige theater- en muziekfestival in het Ruhrgebied.

De Opstand

Miljoenenproductie

Hermans wil niet zeggen wat de begroting voor deze theaterproductie is (‘daar doen producenten doorgaans geen mededelingen over’), maar dat het hier om een miljoenenproductie gaat, is zeker. Subsidiegevers zijn onder meer de provincie Limburg en de gemeente Heerlen. Ook een aantal bedrijven en private deelnemers doet financieel aan het project mee. Toneelgroep Maastricht (Hermans regisseerde daar onder andere de muziektheaterproductie Pink Pop, La Superba en King Lear) zal uitvoerende taken verrichten.

Hermans: ‘Met De Opstand willen wij, behalve op filmische wijze een spectaculair verhaal vertellen, ook inzichtelijk maken hoe belangrijk die periode is geweest. Toen is het Nederland ontstaan dat wij nu nog kennen, met alle kernwaarden van onze vrijgevochten geest, zoals het recht om te mogen geloven wat je wilt, en te mogen zijn wie je wilt zijn.’

De muziek voor De Opstand wordt gecomponeerd door Jan-Willem Rozenboom, Frans van Deursen schrijft de liedteksten, Uri Rapaport is aangetrokken voor het lichtontwerp. De cast zal bestaan uit ongeveer dertig acteurs, zangers en dansers, uit zowel Nederland als België, en een aantal figuranten.

Locatietheater: van Willem van Oranje tot Nieuw Amsterdam

Groot gemonteerd locatietheater over historische onderwerpen, het wordt steeds populairder in Nederland. Dat heeft uiteraard te maken met het voortdurende succes van Soldaat van Oranje, maar ook met producties als Het Pauperparadijs (over de Drentse veen- en strafkoloniën), GAS (over de gaswinning in Groningen) en De Stormruiter (over de strijd tegen het water in Friesland).

Behalve De Opstand staat voor komende zomer ook Hanna van Hendrik (over het wel en wee van drie generaties boeren, gespeeld op de voormalige vliegbasis Twente) op het programma. Verder bestaan er plannen voor een musical over Willem van Oranje en een muziektheaterproductie over de Elfstedentocht. En dé opvolger van Soldaat van Oranje wordt, zoals eerder bekend werd gemaakt, Nieuw Amsterdam (over de rol van de Nederlanders bij het ontstaan van New York).

Producent Fred Boot van New Productions: ‘In 2021 willen we met Nieuw Amsterdam in première gaan. Met nagenoeg het hele creatieve team van Soldaat van Oranje: Theu Boermans (regie en script), Edwin de Vries (script), Bernard Hammer (decor) en Frans van Deursen (liedteksten). Mocht de Soldaat, dat nu in zijn negende seizoen zit, succesvol blijven, dan kan het inderdaad zo zijn dat beide producties naast elkaar bestaan. Voor Nieuw Amsterdam zijn wij intussen in onderhandeling met twee gemeentes om daar een groot nieuw theater te gaan bouwen.’

Boot juicht de snelle ontwikkelingen in het historische locatietheater toe. ‘Het is cool dat dat allemaal gebeurt, dat Soldaat van Oranje inspireert tot veel nieuwe initiatieven, die allemaal een beetje meeliften op het succes van Soldaat van Oranje. Wij gaan uit van onze eigen kracht, ideeën en ervaring en hopen daarmee van Nieuw Amsterdam weer een verrassende voorstelling te maken.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.