filmrecensie Miel-Emile

Miel-Emile is een film als een mijmering, een schitterende verbeelding van het einde van een leven ★★★☆☆

Kijken vereist wel 145 minuten complete over­gave, aan Emile en zijn ideeën, aan Van Houten en zijn symboliek.

Miel-Emile filmstill Beeld x

Zo’n 25 jaar geleden kwam de onafhankelijke cineast Peter van Houten terecht in Cabrils, in de Franse Pyreneeën, waar ooit beeldhouwer Pierre Raaijmakers neerstreek. Op een berg, op een soort landgoed, woonde deze man soms onder barre omstandigheden met zijn vrouw en elf kinderen.

Een van die kinderen, Jean-Marie, werd door Van Houten geportretteerd in zijn documentaire La vie de Jean-Marie (2015), maar daarmee was het niet gedaan met zijn fascinatie. Nu is Jean-Maries broer Emile aan de beurt, een tachtiger die over het landgoed scharrelt, wachtend op de dood.

Voor zijn filmportret volgde Van Houten Emile af en aan, van 2004 tot 2019. Al is ‘portret’ een misleidend woord: rustig registreert Van Houten, tevens cameraman en editor, hoe Emile piepend en hijgend een dennenappel in zijn houtkachel stopt of rookkringetjes maakt. Of hij laat hem uitgebreid vertellen, over de stieren van de vroegere burgemeester, of over zijn klaprozenveld.

Elk beeld verrast: nu eens is het zwart-wit, dan weer in vet aangezette kleuren, dan weer lijkt alles uit het lood. Miel-Emile is een film als een mijmering en een schitterende verbeelding van het einde van een leven: de rustige rituelen van dagelijkse beslommeringen nemen alle tijd in, terwijl herinneringen een amalgaam zijn van keerpunten en ogenschijnlijk nietsbetekenende momenten die even bepalend kunnen zijn.

In de verhalen van Emile is Cabrils een idylle en een hel tegelijk. Langzaam wordt duidelijk hoe hij leed onder zijn vader, die liefdevolle Maria-met-kindbeelden kon maken maar zijn eigen vrouw en vooral Emile terroriseerde. De brieven van Emiles moeder vormen een rode draad: haar nuchtere, tragische berusting in haar lot staat in contrast met Emiles filosofische overpeinzingen over zijn zoektocht naar zingeving.

Net als La vie de Jean-Marie bleek deze slow cinema tijdens het filmfestival in Rotterdam een van de publieksfavorieten. Het vereist wel 145 minuten complete overgave, aan Emile en zijn ideeën, aan Van Houten en zijn symboliek. Wie een bloem wil onderzoeken, moet hem niet ontleden, stelt Emile in de film. Je moet er simpelweg naar kijken. Miel-Emile werkt, als je dat soort overpeinzingen interessant vindt én die meditatieve instelling hebt.

Miel-Emile

Documentaire

Regie Peter van Houten

145 minuten, in 18 zalen

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden