Column

Met zo'n incapabele jury winnen we die hoofdprijs nooit

Stelling: Liever niet te veel acteurs in een filmfestivaljury.

Juryleden Arnaud Desplechin, Kirsten Dunst, George Miller, Vanessa Paradis, Donald Sutherland en Katayoon Shahabi tijdens een persconferentie in Cannes. Beeld Getty

'Vijf missers van de jury' (Time Out). 'De jury van George Miller faalde' (LA Times). 'De bekroning van I, Daniel Blake is onrechtvaardig' (Le Monde).

Dat hebben wij weer. Uitgerekend in het jaar waarin een Nederlander, voor het eerst in tijden, een behoorlijke kans maakt op een van de hoofdprijzen in Cannes, regeert een incapabele jury.

Ik wijs de daders even aan: George Miller, Donald Sutherland, Mads Mikkelsen, Arnaud Desplechin, László Nemes, Katayoon Shahabi, Valeria Golino, Kirsten Dunst en, oja, Vanessa Paradis.

Dat zijn vijf acteurs, op negen juryleden.

'We gaan op emotie letten', waarschuwden ze vooraf in de perszaal.

Ai. Op emotie moet je niet letten. Emotie komt vanzelf, of niet.

Wie z'n emotie graag in dikke plakken geserveerd ziet, zit goed bij I, Daniel Blake, de Palme d'Or-winnaar over een arbeidsongeschikte man met sollicitatieplicht en een jonge vrouw in de prostitutie.

Wie dat te sober klinkt, of te sociaal-realistisch, kan terecht bij de onversneden power-emotie van Xavier Dolan. In diens met de 2de prijs (Grand Prix) geëerde familiemelodrama Juste la fin du monde is elke scène een apotheose, vol close-ups van schreeuwende acteurs. Die acteurs, Marion Cotillard en Vincent Cassel, staan in de Oscar-stand: ze etaleren hun acteren.

Critici - we generaliseren - zien liever dat acteurs in een film soms ook even níét acteren, wat ruimte laten voor interpretatie.

Vooraf veronderstelde de pers dat regisseurs George 'Mad Max' Miller (de juryvoorzitter) en László 'Son of Saul' Nemes wel orde op zaken zouden stellen. Als voorstanders van grensoverschrijdende, of in elk geval wildere cinema. Maar juryvoorzitters kiezen in Cannes vaak contrair: ze bekronen juist níét wat ze zelf maken. Zo gaf Steven Spielberg de Palm aan La vie d'Adèle, een 179 minuten lang lesbisch liefdesdrama zonder haaien of aliens.

Lange tijd was het in Cannes gebruikelijk om die jury's toch ook te vullen met wat mensen van buiten het filmvak, zoals bijvoorbeeld romanciers: Kazuo Ishiguro, Paul Auster, Orhan Pamuk. Ook couturiers (Gaultier) en zangers (MC Solaar) schoven aan.

Dit ging soms gepaard met complicaties.

Beeld Getty

Zo verzette juryvoorzitter en schrijfster Françoise Sagan zich fel tegen het in haar ogen foute Apocalypse Now. En Henry Miller (in 1960 een van de vijf! schrijvers in de jury) vond de films te lang, weigerde een smoking te dragen en ging liever pingpongen. Maar zijn stem gaf wel de doorslag: Palm voor Fellini's La dolce vita.

Inmiddels is bekend dat Verhoevens Elle van alle films in Cannes gemiddeld de hoogste waardering scoorde in een poll van ruim vijftig internationale filmcritici.

'Dit is geen jury van filmcritici', sprak Joel Coen, samen met zijn broer Ethan juryvoorzitter in 2015, toen er óók onvrede was over de Palmkeuze.

Goed punt.

Maar misschien kan er in 2017 een keer eentje in de jury plaatsnemen? Of anders een zanger of couturier. Desnoods een pingpongende schrijver.

Wekelijks neemt Bor Beekman, Robert van Gijssel, Hein Janssen of Rutger Pontzen stelling in de wereld van film, muziek, theater of beeldende kunst.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden