Review

Met Modiano's manier van schrijven is het of hij de tijd uitrekt

De titel Trilogie van een beginnend schrijverschap suggereert dat we te maken hebben met vroeg werk van Patrick Modiano (1945). Maar de drie korte romans, waarvan er één nog niet eerder in het Nederlands was vertaald, dateren van het eind van de jaren tachtig en het begin van de jaren negentig van de vorige eeuw, terwijl Modiano al debuteerde in 1968.

Beeld de Volkskrant

In de laatste twee romans, Bloemen en puin en Hondenlente, herinnert Modiano zich het begin van de jaren zestig, de tijd dat hij aan zijn eerste roman werkte. In de eerste, Verdaagd verdriet, gaat hij terug naar de tijd dat hij een jaar of 10 was en met zijn jongere broertje bij een stel vriendinnen van zijn moeder woonde, omdat zijzelf met een theatergezelschap op tournee was in Noord-Afrika. Een van de vrouwen stelt voor een schrift voor hem te kopen waarin hij kan opschrijven wat hij overdag heeft gedaan. 'Dat was een goed idee.'

Met Modiano's manier van schrijven, onder meer door het gebruik van de onvoltooid verleden tijd, is het of hij de tijd uitrekt. Zijn jeugdherinneringen, zijn beschrijvingen van de plaatsen van vroeger die hij in de loop der jaren weer opzocht, de jaren negentig waarin hij werkte aan deze teksten én het heden, de tijd waarin we die teksten lezen: alles wordt uitgerekt tot één oneindig nu.

Het is als de foto's op affiches van Magnumfotograaf Francis Jansen (1922), onderwerp van de biografische schets die het derde deel van deze trilogie uitmaakt, Hondenlente, in de vertaling van Paul Gellings. 'Hij trok de flarden papier laag voor laag los en fotografeerde ze naarmate ze aan het licht kwamen minutieus, zelfs de laatste stukjes papier die er nog op het hout of op het steen zaten.' Modiano is waarschijnlijk de enige die Jansens oeuvre kent: voordat de fotograaf, die kort na elkaar zijn grote liefde én zijn beste vriend Robert Capa had verloren, naar Mexico verdween, heeft hij hoogstwaarschijnlijk alles vernietigd. Maar niet voordat Modiano de drie koffers met foto's had geïnventariseerd en beschreven in schriften.

Fictie
Patrick Modiano
Trilogie van een beginnend schrijverschap
Uit het Frans vertaald door Edu Borger en Paul Gellings.
Querido; 319 pagina's; euro 19,99.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden