Interview

'Met fantasie kun je de wereld zo groot maken als je wilt'

Realisme maakt Arne Toonen ( 40 ) elke dag al mee. De regisseur wil bioscoopgangers een wereld laten zien die ze nog niet kennen. Het doel? Dat alle kinderen Rikki Boskampi willen zijn.

Arne Toonen. Beeld Linda Stulic

De Amerikaanse wijk in Eindhoven - statige huizen en aangeharkte tuintjes aan een brede laan - wordt in de nieuwe speelfilm van Arne Toonen (40) bevolkt door absurde karakters en kleurrijke figuren in retrokostuums. Het enige relatief normale karakter in de laan is Rik Boskamp, die gepest wordt omdat hij de zoon is van de sullige Paul Boskamp, die er net is komen wonen. Om van het klungelige imago af te komen verzint Rik (Thor Braun) dat zijn vader (Henry van Loon) een stoere maffiabaas is. Voortaan draagt 'Rikki Boskampi' een inklapbare kam in de binnenzak van zijn leren jasje en drinkt alleen nog maar cappuccino.

Voorzien van een flinke dosis humor snijdt Toonen met 'kindergangsterfilm' De Boskampi's een ingewikkeld thema aan: hoe ga je om met je eigen imago? In een eigenzinnige en tijdloze wereld (de film speelt zich af in het nu, maar vader Paul draagt een pieper in plaats van een mobiele telefoon en neemt een maffiafilm op een ouderwetse videoband op), baant hoofdpersonage Rik, of Rikki, zich een weg door een doolhof van moeilijke beslissingen en vreemde karakters. Toonens doel: dat alle kinderen in de bioscoop Rikki Boskampi willen zijn.

'Mijn eigen filmopvoeding bestond uit films uit de jaren tachtig, zoals The Goonies, E.T., Back to the Future en Star Wars. Ik keek naar Marty McFly uit Back to the Future met het idee: ik wil hem zijn. Hetzelfde gold voor Luke Skywalker uit Star Wars: wat een figuur! Als 8-jarig jongetje zat ik met mijn vader in de bioscoop en ik dacht: wow. De wereld is veel groter dan dat wij haar zien. Sterker nog: met je fantasie kun je haar zo groot maken als je wilt.'

Beeld Linda Stulic

Reclames

Uit dezelfde films ontsprong ook een voorliefde voor uitgesproken karakters, snelle typering en komisch spel. 'In die films komt iemand in beeld en boem, je weet direct wat voor type het is. Misschien speelt mijn reclameachtergrond ook mee.' Toonen maakte commercials voor KLM, Cup-a-Soup en Albert Heijn. 'Ik heb geleerd in een paar seconden een personage neer te zetten.'

Toonen vraagt zijn acteurs dan ook groot te spelen, bijna theatraal. Op die manier geven acteurs als René van 't Hof en Rutger de Bekker de juiste kleur aan de types in Toonens hoofd. Omgekeerd werken deze acteurs graag met hem vanwege zijn aandacht voor details. 'Ik zorg ervoor dat alle omstandigheden goed zijn om een karakter volledig tot zijn recht te laten komen. Licht, decor, aankleding - alles klopt.'

In De Boskampi's moet de relatief normale Rikki zich staande houden tegenover een pestkop uit zijn vorige buurt die hem het leven zuur maakt. En tegen een ex-politieman die zijn plaats op het politiebureau probeert te heroveren door de familie Boskamp te ontmaskeren. Dergelijke situaties komen vaker voor in de films van Toonen. Zo wonen 'normale' kinderen in Dik Trom in een dorp vol rigide volwassenen. 'Ik hou van films waarin kinderen strijden tegen volwassenen en daar als de winnaar uitkomen. Volwassenen maken nu eenmaal veel gekkere keuzen dan kinderen.'

Werk van Toonen

Arne Toonen (1975) is geboren in Boxmeer. Hij deed zowel de kunstacademie in Arnhem als de Filmacademie in Amsterdam. In 2003 studeerde hij af met de korte films Faja (een Surinaams familiedrama) en Anderland (een postapocalyptisch sprookje). Voor zijn korte film Val Dood! won hij de publieksprijs tijdens het Nederlands Film Festival in 2009. Na een carrière in de reclame brak hij in 2010 door met familiefilm Dik Trom. Daarop volgde de actiekomedie Black Out, in 2012.

Eigen werelden

Al toen hij in 2003 afstudeerde van de Filmacademie wist Toonen dat hij eigen werelden wilde creëren. Hij houdt niet van realisme, dat maak hij elke dag al mee. 'Niet dat mijn leven saai is, maar als ik de dagelijkse gang van zaken in een snackbar of een bejaardentehuis wil zien, ga ik daar zelf wel naartoe. Hitchcock zei niet voor niets: 'Drama is life with the dull parts left out.' Ik vind dat ik als filmregisseur de verantwoordelijkheid heb mensen waar voor hun 10 euro te geven en ze mee te nemen in een situatie die ze nog niet kennen.'

Om te leren communiceren met zowel volwassen als jonge acteurs, besloot Toonen na de kunst- en de filmacademie zichzelf bij te spijkeren met kleine regie- en filmklusjes en toneelworkshops. 'Ik wilde voelen hoe het is om als acteur met de billen bloot te gaan en om regieaanwijzingen te krijgen terwijl je je heel kwetsbaar opstelt. Er is weinig synergie tussen de toneelschool en de filmacademie, wat vreemd is omdat filmmakers en acteurs uiteindelijk toch met elkaar moeten samenwerken.'

Met De Boskampi's denkt Toonen voorlopig zijn laatste familiefilm te hebben gemaakt. Op dit moment werkt hij aan een film over een 'playboypriester', een conventionele man die homohaat predikt maar er zelf seksuele uitspattingen op nahoudt en geld van de kerk achteroverdrukt. Ook komt er een vader-zoondrama aan over kunstvervalsing.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden