Met de vloer van de optiebeurs verdwijnen ook de jasjes

Het jasje van de handelaar gaf jarenlang kleur aan de beursvloer. Na de vloer van de Londense beurs Liffe, verdwijnt binnenkort ook de beursvloer van de Amsterdamse optiebeurs....

Iedere optiehandelaar is er tegenwoordig trots op: het gekleurde jasje met de firmanaam. Het jasje geeft status. Het is het symbool van het grote geld en de fraaie sportauto. Handelaren lopen er tijdens warme zomerdagen graag mee over het Beursplein in Amsterdam.

Het mooiste jasje wordt gedragen door de market makers van Delta Management. Op de rugzijde staat een een kunstwerk van Herman Brood. Directeur Jan Kluft: 'Eind vorig jaar schoot de beurs heen en weer. Ik reed toen door de Rocky Mountains en las in de krant over de bulls en bears: de symbolen voor stijgende en dalende koersen. Ik heb toen Herman Brood de opdracht gegeven hiervan een schilderij te maken, wat hier op kantoor hangt. Daarvan zijn printen op de jasjes aangebracht.' Kluft glimt naar eigen zeggen altijd van trots als een van de 22 market makers van Delta met zo'n jasje op televisie door het beeld schiet.

Toen de Amsterdamse optiebeurs in 1978 werd opgericht, was er al een plan om de handelaren in gekleurde firmajasjes te steken. Maar zij weigerden massaal om in zo'n jasje te lopen. Optiehandel werd gezien als een kapitalistische uitwas en het vak had ook weinig status. Maar in twintig jaar veranderde veel.

In Amsterdam werden de jasjes in december 1998 alsnog ingevoerd. Na volgend jaar kunnen ze echter alleen nog dienst doen als poetsdoek. Nu de beursvloer moet plaatsmaken voor beurshandel via computers, worden ook de jasjes overbodig. Optiehandelaren zullen in de loop van 2000 op kantoor in eigen pak achter beeldschermen plaats moeten nemen. De beurs wordt daarmee letterlijk kleurlozer.

Amsterdam heeft de gekleurde jasjes niet uitgevonden. De Chicago Board of Trade (CBOT), de oudste optie- en termijnmarkt ter wereld, stond in 1974 als eerste het dragen van deze jasjes toe. Beurzen kennen traditioneel strikte kledingregels. Overal moeten handelaren op de vloer een colbert en een stropdas dragen. In het verleden liepen veel handelaren zelfs in driedelig grijs. In Londen droeg een deel van de handelaren tot het begin van de jaren tachtig nog een hoge hoed (top hat) en in Tokio was voor vloerhandelaren een zwart pak verplicht.

In de jaren tachtig neemt de dynamiek van de effectenhandel enorm toe. De optiebeurzen nemen een grote vlucht. Een nieuwe generatie jonge handelaren doet zijn intrede op de beursvloer. Zij vinden dat het traditionele colbert met stropdas hun te veel beperkte in hun bewegingsvrijheid. Beurshandel is topsport geworden, waarbij de snelste lopers en de hardste schreeuwers de meeste winst kunnen maken. Voor deze nieuwe vorm van effectenhandel is een lichter, loszittend en niet-getailleerd jasje gewenst.

Daarnaast is er in de chaotische optiehandel ook behoefte de herkenbaarheid van de handelaren te verhogen. De optiehandel brengt talrijke nieuwe zelfstandige firma's voort, vaak eenmansbedrijven die als market maker voor eigen rekening opereren. Het is makkelijk als zowel de eigen collega als de tegenpartij snel kon worden herkend.

Dit gebeurt niet alleen met felle kleuren. Vaak zorgen daarnaast ook strepen, bollen en ruiten voor de herkenbaarheid. Volledige vrijheid is er niet. De ontwerpen moeten worden voorgelegd aan de leiding van de optiebeurs. 'We willen niet dat vijf firma's met dezelfde Ajax-kleuren rondlopen of zes met die van Barcelona. Uitgangspunt is dat wie het eerst komt, het eerst maalt', zegt een woordvoerder van de beurs.

Inmiddels hebben ook de effectenbeurzen het voordeel gezien. Op de beroemde beurs van Wall Street lopen handelaren nu ook in gekleurde firmajasjes over de vloer. Ook veel Aziatische beurzen (het beroemdste jasje is mogelijk het goud-zwart gestreepte jasje waarmee Nick Leeson op de termijnbeurs van Singapore opereerde) kennen de gekleurde jasjes. In de City van Londen liepen begin jaren negentig soms vijfduizend handelaren met een gekleurd colbert, zodat het in het financiële hart van Londen elke dag carnavel leek. Maar ze zijn volledig uit het straatbeeld verdwenen, nadat de termijnbeurs Liffe onlangs besloot definitief op een schermenhandel over te stappen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden