Recensiede meiden

Manja Topper en Marloes IJpelaar geven mooi vorm aan de dynamiek van ‘De meiden’ ★★★☆☆

Het is alleen onbegrijpelijk waarom de Braziliaanse theatermaker Rodrigo Batista de Madame speelt.

Manja Topper (l.) en Marloes IJpelaar in 'De meiden' van Jean Genet door Dood Paard.Beeld Sanne Peper

De garderobekast, dat is het heiligdom, in De meiden (1947), van Jean Genet. Het is de poort tot transformatie en ontsnapping. Een vrijplaats voor vergelding ook. Als de dienstmeisjes Claire en Solange zich in afwezigheid van hun ‘Madame’ stiekem in haar exuberante robes hullen, zijn de rollen even omgedraaid. In sadistische rollenspelen met een erotische ondertoon wreken ze de vernederingen die ze dagelijks van Madame moeten doorstaan. Het stuk is een vrijpostige verkenning van machtsverhoudingen, verpakt in een uitzinnige verkleedpartij – geen wonder dat het theatermakers blijft fascineren.

Dit keer is de beurt aan Dood Paard. Joachim Robbrecht maakte een smakelijke bewerking, even aards als poëtisch, waarin kleurrijk wordt gevloekt en gescholden, en virtuoos gepareerd. De twee actrices kunnen goed uit de voeten met de barokke taal, en geven in een fraai geschakeerd palet mooi vorm aan de dynamiek tussen de meisjes. Manja Topper is als Claire driftig en dwingend; hilarisch pruilend en stampvoetend zoals alleen zij dat kan. Marloes IJpelaar vult haar als Solange mooi aan: serviel en waardig tegelijk, uiterlijk onbewogen maar ziedend van binnen.

De vrouwen hullen zich in wolken rozerood tule, te midden van fraai beschilderde wanddoeken vol vleselijke voorstellingen (kostuums en decor zijn van ontwerper Bas Kosters). In het boudoir van Madame, hier een wellustig roze horrorkabinet, zinnen ze speels op wraak en verlossing. Tot zover is het allemaal zeer vermakelijk. 

Maar dan duikt Madame op, en gaat het mis. Want voor die rol koos Dood Paard de Braziliaanse theatermaker Rodrigo Batista, en de vraag is: waarom toch? Inhoudelijk is er geen reden voor, of die wordt onvoldoende uitgewerkt. Maar ondertussen gaat Batista in wufte travestie wel uitzinnig tekeer; hij krijst, gilt en schreeuwt, woest in het rond stampend op roze pumps. Dat is vijftien seconden leuk, en daarna alleen nog maar vervelend. Batista is nauwelijks te verstaan en kent bovendien zijn tekst niet. Maar het grootste probleem is hier de misvatting dat ongebreidelde hysterische expressie gelijkstaat aan artistieke diepgang.

Of is het de bedoeling dat het publiek, net als de meisjes, hartstochtelijk verlangt om van deze figuur te worden verlost? Want dat krijgen de makers in elk geval uitstekend voor elkaar.

De meiden

Theater

★★★☆☆

Van Jean Genet. Door Dood Paard. Met Manja Topper, Marloes IJpelaar, Rodrigo Batista. 

23/10, Theater Frascati, Amsterdam. Tournee t/m 16/12.

Marloes IJpelaar in 'De Meiden' van Jean Genet door Dood Paard.Beeld Foto Sanne Peper
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden