Review

Mammeri schrijft over vernederende Algerijnse familieverhoudingen

Eerste moderne Algerijnse roman vertaald

'Het was onmogelijk om ook maar iets duidelijk te krijgen over deze geschiedenis, die iedereen tot in detail kende.' Deze zin maakt duidelijk dat de moderne tijd in het Algerije van begin jaren vijftig totaal geen vat had op het leven zoals zich dat al generaties lang in de Kabylische bergen afspeelde.

Mouloud Mammeri (fictie)
Het verlaten land
Uit het Frans vertaald door Hester Tollenaar.
Jurgen Maas; 224 pagina's; euro 16,95.

Juist dat dagelijks leven wordt prachtig opgeroepen in Het verlaten land van Mouloud Mammeri (1971-1989), de roman die geldt als de eerste moderne Algerijnse roman. In 1980 verscheen van Mammeri Opium of stokslagen.

Het verlaten land gaat over een vriendengroep die samenkomt op zolder in een bergdorp. De deur mag alleen worden geopend als iedereen er is. Een moment dat almaar wordt uitgesteld doordat de een na de ander het dorp verlaat. Om te studeren, om werk te zoeken, of om aan een Europees front te strijden. De Spaanse Burgeroorlog eist zijn tol, de Tweede Wereldoorlog des te meer, al spreekt Mammeri alleen van 'de oorlog'.

Dromerige student

Het verhaal wordt in één adem verteld door Mokrone, een dromerige student die niet gelukkig is in zijn huwelijk met Aazi. Ze wonen bij zijn ouders en als er na een paar jaar nog geen kinderen zijn, barst de bom tussen schoonmoeder en schoondochter. De lafhartige Mokrone weet zich geen raad en de oproep van het leger biedt uitkomst.

Mammeri is een scherp waarnemer die zich niet tot een gemakkelijk oordeel laat verleiden. Hij laat zien hoe verstikkend en vernederend, met name voor vrouwen, de traditionele familieverhoudingen zijn. Iets wat hem in Algerije niet door iedereen in dank werd afgenomen. Na de onafhankelijkheid vond men ook Mammeri's aandacht voor de Berbersamenleving ongewenst. In 1989 kwam hij om bij een verdacht auto-ongeluk.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.