'Maf jaar voor festivals', waar ligt dat aan?

Tegenvallende kaartverkoop, minder podia op kleinere terreinen, verlaagde ticketprijzen. Overheersend beeld: bezoekers in klamme regenponcho's, dansend in de modder. De dancefestivals maken een lastige zomer door.

Dance ValleyBeeld anp

Het dieptepunt was de zeventiende editie van Dance Valley, afgelopen weekend. Vorig jaar was de moeder aller dancefestivals in de vallei van Spaarnwoude nog goed voor 55 duizend bezoekers. Ondanks de speciale aanbieding van twee kaartjes voor de prijs van één, daags voor aanvang, bezochten 30 duizend danceliefhebbers Dance Valley - de helft van de capaciteit.

De zomer van 2011 zal niet de boeken in gaan als een topseizoen voor dancefestivals. Siem Nozza van Extrema omschrijft 2011 als een 'maf jaar', waarbij zijn Brabantse buitenfestival Extrema Outdoor voor het eerst in acht jaar niet uitverkocht. Toch is Nozza niet ontevreden. Met slechts vijfduizend onverkochte kaarten zit Extrema Outdoor aan de goede kant, samen met festivals als Free Your Mind, Awakenings, Defqon.1 en Mysteryland, die alle kaarten wisten te verkopen.

Slechte zomer
De verklaring voor de tegenvallende bezoekersaantallen is niet eenduidig. De problemen kunnen in ieder geval niet alleen op de slechte zomer worden afgeschoven. Het seizoen begon al niet lekker met de btw-verhoging voor podia van 6 naar 19 procent. Een kaartje voor Extrema Outdoor kostte daardoor dit jaar 9 euro meer - en dat zijn op een festival al snel vier consumptiemunten. Een aantal festivals bood bezoekers de mogelijkheid alvast in 2010 een ticket te kopen voor een festival in de zomer van 2011, om zo te profiteren van het lage btw-tarief.

Ook de stroom van nieuwe dancefestivals heeft niet geholpen. Het aanbod is al groot, maar er kwam dit seizoen maar liefst ruim een dozijn nieuwe buitenfestivals bij, zoals Click Festival, Revolution 909, Amsterdam Open Air en Pitch.

Daardoor concurreren deze zomer bijna vijftig openlucht dancefestivals van allure met elkaar om de gunsten van de danceliefhebber, tegen ruim tien in 2004. En dan zijn de reguliere popmuziekfestivals als Lowlands of Pinkpop en de mini-festivalletjes in provinciesteden niet meegeteld. Dit weekend bijvoorbeeld zijn er in een cirkel van 40 kilometer drie concurrende festivals van formaat: Stekkerfest in Utrecht en in Amsterdam Loveland en nieuwkomer Gaasper Pleasure.

Daarbij is de festivaldruk gedurende het hele jaar hoog. Eind september kloppen de eerste indoorfestivals voor elektronische muziek alweer aan (TodaysArt en Off Centre). En een maand later is het tijd voor de vijfdaagse dansmarathon van Amsterdam Dance Event.

Overkill
'Er is een ware overkill aan festivals en organisaties', erkent ook Brian Bout van UDC, de organisator van Dance Valley, op de festivalwebsite. 'Dat gaat natuurlijk een keer mis.' In een verzadigde markt kan het niet anders dan dat er klappen vallen. Volgens Bout hebben van de 2.000 evenementen 1.900 het moeilijk.

En dan is het uiteindelijk de klant die bepaalt wie wint en wie verliest. Met de gevolgen van de crisis (bij een festivalbezoek ben je zo 100 euro kwijt), plant de bezoeker zijn festivalzomer bewust. Het trendgevoelige dancepubliek, bij wie 'nieuw' het altijd goed doet, koos dit jaar vooral voor nieuwe, kleinschalige festivals (maximaal tienduizend bezoekers) met als bijkomend voordeel de lagere toegangsprijs. Winnaars in deze categorie zijn onder meer Pitch, Amsterdam Open Air en Gaasper Pleasure, die debuteerden met uitverkochte edities die bezoekers afsnoepten van de oudgedienden.

De hang naar 'samen en intimiteit' is ook Siem Nozza van het grote Extrema (40 duizend bezoekers) opgevallen. 'We hebben bij Extrema Outdoor dit jaar op die trend al ingespeeld door het terrein te verkleinen en minder bezoekers toe te laten. Dat gaan we volgend jaar zeker weer doen.' Ook denkt Nozza dat een randprogrammering met dans, theater en kunst op dancefestivals even belangrijk gaat worden als het muzikale programma. 'Het gaat bezoekers tegenwoordig meer om de festivalbeleving dan puur om de muziek. Daar is voor ons winst te behalen.'

Of deze zomer het begin van het einde inluidt voor grote dancefestivals, hangt af van de wil te veranderen. Oudgedienden die er zonder kleerscheuren uit komen, lijken organisaties die sowieso de vinger aan de pols houden van het publiek. Ze weten wat de bezoeker verlangt, en daarbij hebben ze een goede neus voor de nieuwste genres. Grote festivals als Mysteryland (61 duizend bezoekers) of Awakenings (35 duizend bezoekers) raakten makkelijk van tevoren uitverkocht dankzij hun prikkelende vooruitstrevende programmering en een bewezen altijd-goed-garantie. Dance Valley kon daar dit jaar niet aan kon tippen.

Toch is een goed festival in de zomer van 2011 geen garantie voor succes het jaar daarrop. Wat dat betreft is de dancewereld net als de mode: de ene dag ben je in, en de volgende dag uit.

Volg de Volkskrant op Twitter

Word vriend van de Volkskrant op Facebook

Beeld anp
Beeld epa
Beeld anp
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden