Recensie

Luk Percevals keuze om een filmische onlineversie te maken van Yellow (deel twee uit zijn drieluik over België) pakt goed uit ★★★★☆

Yellow is van meet af aan een pakkende voorstelling waarin de acteurs kunnen schitteren.

Uit de livestream van ‘Yellow. The Sorrows of Belgium II: Rex’ Beeld Maria Shulga
Uit de livestream van ‘Yellow. The Sorrows of Belgium II: Rex’Beeld Maria Shulga

De ouderwetse, grote lamp boven het biljart lijkt de ruimte eerder lager en donkerder te maken dan dat ze iets verlicht. Een drukkend gevoel van benepenheid en muffe uitzichtloosheid sijpelt door het beeld. In de huiskamers en de cafés van Vlaanderen en Wallonië snakt men halverwege de jaren dertig naar een nieuw perspectief.

Yellow - The Sorrows of Belgium II: Rex heet de nieuwste voorstelling van regisseur Luk Perceval bij NTGent, een titel die vooruitwijst naar het onderwerp: collaboratie in de Tweede Wereldoorlog. Rex was de fascistische beweging van Belgisch populist Léon Degrelle.

Yellow is deel twee uit Percevals drieluik over het duistere verleden van België (de kleuren verwijzen naar de vlag). Het is de opvolger van Black (uit 2019 over Congo); het sluitstuk Red zal focussen op de aanslagen in Brussel.

En Yellow neemt alvast een bijzondere positie in, omdat de onlineversie die nu via een livestream te zien is een ‘filmische’ versie betreft, die, zo benadrukken de makers, veel zal verschillen van de voorstelling die straks (er wordt gehoopt vanaf mei) in de theaters staat. Deze Yellow is dus geen registratie, maar puur gemaakt als zelfstandig werk, gefilmd en gemonteerd door Daniel Demoustier, grotendeels in zwart-wit.

Dat is een gelukkige keuze. Yellow is van meet af aan een pakkende voorstelling waarin de acteurs kunnen schitteren. In fraaie close-ups zie je hongerige, koortsachtige blikken (Oscar Van Rompay), ogen die liever wegkijken (Chris Thys), hoop en teleurstelling (Lien Wildemeersch), berusting (Peter Seynaeve). Ze spelen leden van de ‘gewone’ Vlaamse familie die auteur en dramaturg Peter van Kraaij tot uitgangspunt nam om de vele facetten van collaboratie te belichten: de beweegredenen, de stupiditeit en kortzichtigheid naast ook schaamte en het verdriet. Rondom deze familie maakt een handvol betrokken buitenstaanders (acteur Philip Leonhard Kelz als de belichaming van de foute verleiding) het verhaal compleet.

Uit de livestream van ‘Yellow. The Sorrows of Belgium II: Rex’ Beeld Maria Shulga
Uit de livestream van ‘Yellow. The Sorrows of Belgium II: Rex’Beeld Maria Shulga

Geregeld zoomt de camera uit en zie je het grotere beeld: van geestdriftige mensenmassa’s, de invallende Russische winter en de verschrikkingen van het Oostfront. Dit allemaal in mooie, vernuftige mise-en-scènes in en rond dat bovengenoemde biljart, niet met ingelast filmmateriaal, maar door slim gebruik van camerastandpunten en suggestie – zodat je eigenlijk altijd het gevoel hebt naar een voorstelling te kijken en niet naar een film. De (live)soundscape van Sam Gysel is afwisselend licht vervreemdend en melancholiek.

Perceval schakelt van klein naar groot leed en van het kleine België naar het grotere Europa, zoals hij dat ook in Front behendig deed (2014, over de Eerste Wereldoorlog), en ook nu laat hij meerdere talen klinken. Maar op het moment dat zoon Jef niet terugkeert van het front en moeder Marije de 110 pistolets voor het feestmaal afbestelt, zijn we weer terug in Vlaanderen.

Yellow. The Sorrows of Belgium II: Rex (de filmische versie)

Theater
★★★★☆
Door NTGent/Luk Perceval/Landestheater Niederösterreich. Tekst Peter van Kraaij en andere bronnen. Regie Luk Perceval; gefilmd en gemonteerd door Daniel Demoustier.
Te zien online op 19/3; de voorstelling kan tot 48 uur later worden bekeken. ntgent.be
In mei volgt mogelijk de theaterversie in België en in het najaar Landestheater Niederösterreich in n St. Pölten, Oostenrijk.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden