Review

Loes Luca draagt In de ban van Broadway

In de ban van Broadway wordt gedragen door Loes Luca in de rol van Margo Miller: zij is van alles de spil, het middelpunt, de aanjager. En Luca is niet alleen leuk, maar weet ook de tragiek van een oudere actrice te benadrukken.

Scène uit In de ban van Broadway met Loes Luca (l) en Tjitske Reidinga.

Een oudere actrice wordt bewonderd door een jong meisje - haar grootste fan die tevens bijzonder ambitieus is. Het wicht dringt door in de kleedkamers, het huis en het privéleven van de Ster. En neemt uiteindelijk op sluwe wijze haar rol op het podium over - ze wordt zelf een ster. De jonge garde laat de oude struikelen, op ongenaakbare wijze. Daarover gaat het korte verhaal The wisdom of Eve van Mary Orr en ook de beroemde film All about Eve uit 1950, waarin Bette Davis en Anne Baxter de oude en de jonge garde speelden.

Verzoek

Op verzoek van Pieter Kramer en DelaMar Producties schreef Nathan Vecht een nieuwe theatertekst met de film als uitgangspunt: In de ban van Broadway. Loes Luca is de oudere actrice Margo Miller en Tjitske Reidinga de jonge Grace Rogers. Vecht volgt nauwgezet de personages uit All about Eve, maar maakt alles wat luchtiger en minder dreigend. Bovendien voegt hij er een paar anachronismen aan toe. Zijn stuk speelt zich voornamelijk af tussen 1948 en 1950, maar bij wijze van grap vallen ook de namen van Brad Pitt, George Clooney en Al Pacino. Verder zijn er een paar nummers van The Bee Gees aan dit toneelstuk toegevoegd, in een Nederlandse vertaling van Jurrian van Dongen. Soms stuwen die liedjes het verhaal op of vormen een grappig intermezzo, soms zijn het overbodige stoplappen.

Vecht gaf een paar personages, onder wie de sloverige bediende van Margo en de opportunistische theatercriticus, een groter en hilarisch aandeel. Daarentegen zijn de mannen om Margot heen (schrijver, minnaar, regisseur) gereduceerd tot sukkelige goeierds.

In de ban van Broadway
Theater
*****

Van Nathan Vecht door DeLaMar Producties,
regie Pieter Kramer.
In DeLaMar Theater Amsterdam, 4/6.
Daar t/m 30/7.

Loes Luca.

De voorstelling

Pieter Kramer (Theo & Thea, 30 Minuten, Ro Theater) weet als geen ander hoe van een simpel verhaal enerverend theater te maken. Het concept dat hij ontwikkelde in familievoorstellingen als Snorro, Lang & Gelukkig en De Gelaarsde Poes bij het Ro Theater past hij ook hier toe: veel decors, veel knipogen en terzijdes naar het theatervak zelf, ontelbare dubbelrollen, snelle verkleedpartijen. Soms leidt zijn bewust campy aanpak tot al te veel meligheid, maar als hij binnen de grenzen blijft, maakt Kramer volkomen authentiek theater. Dat is In de ban van Broadway grotendeels ook: een vernuftig spel met waan en werkelijkheid, een ode aan de (valse) romantiek van het theater en prettig vilein over het ijdele acteursgilde. Productioneel bovendien perfect uitgevoerd: uitzinnige pruiken (Leendert van Nimwegen), ravissante kostuums (Arno Bremers), een decorontwerp (Thomas Rupert) met ontelbare lappen, doeken, rekwisieten, gefiguurzaagde auto's en kantelende bankstellen. Het is poppenkast voor grote mensen: in een wip ben je van een kleedkamer op straat, in de besneeuwde heuvels van New Jersey of in het theater op Broadway.

Enig minpuntje is, met die flauwe grapjes over toen en nu, de wat al te uitgesponnen, lollige scènes. Daardoor wordt de tragiek, die onmiskenbaar onder de oppervlakte van dit thema schuilt, op gezette tijden onderdrukt.

De toneelspelers

Zonder de anderen tekort te doen: In de ban van Broadway wordt gedragen door Loes Luca in de rol van Margo Miller: zij is van alles de spil, het middelpunt, de aanjager. Luca put uit het hele komedierepertoire dat haar van nature eigen is. In haar rolopvatting resoneert af en toe die kakkineuze dame uit de energiereclames van toen, en ook tante Door uit 't Schaep. Ze is snel, alert en trekt zonder haar tegenspelers te overschaduwen stijlvol en stijlvast alle aandacht. 'Zet Loes Luca op het podium en het wordt leuk', wordt vaak gezegd. Hier toont de actrice een veel breder scala, waardoor het haar bovendien lukt de tragiek van Margo te benadrukken. 'Hoe te leven als mijn naam van het affiche is verdwenen?' - dat is de allesomvattende vraag van de oudere actrice.

Om Luca heen bedient Tjitske Reidinga als Grace Rogers zich van het bekende register: pruilerig, tikje lijzig, bakvisachtig en gelukkig tegen het eind een stuk vileiner. Bianca Krijgsman is als Margo's hartsvriendin ongekend neurotisch-grappig en Leny Breederveld (bediende Hazel) heerlijk droogkomisch, met een paar superieur geplaatste oneliners. Peter Blok is een geestige toneelschrijver en Martijn Nieuwerf speelt adequaat een aantal dubbelrollen, maar gaat flink onderuit in zijn rolopvatting van de homoseksuele kledingverkoper - zoiets hebben we sinds Albert Mol niet meer gezien (en die was tenminste nog authentiek nichterig).

De theatercriticus (Marisa van Eyle) is een potige lesbienne ('die inktpot'), een soort kruising tussen theaterjournalist Jacques d'Ancona en roddeljournaliste Barbara Plugge. Zij recenseert, snuffelt in privélevens, maakt of breekt carrières en duikt kleedkamers in om jonge actrices te verleiden. Maar ze zegt ook ware woorden: 'Recensenten zijn niets waard als ze af en toe niet een kritische noot mogen kraken.'

Theatercriticus: wat een heerlijk vak.

(VLNR) Hans Leendertse, Leny Breederveld, Peter Blok, Loes Luca, Tjitske Reidinga, Martijn Nieuwerf, Bianca Krijgsman en Marisa van Eyle tijdens het slotapplaus van de zomermusical In de ban van Broadway in het DeLaMar Theater.Beeld ANP
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden