Liefdevolle objectiviteit

Er wórdt natuurlijk wel naar verwezen. 'Wij gaan niet weg' staat in witte verfletters te lezen op een muurtje dat Hans Aarsman fotografeerde....

'Wij blijven hier', schreeuwt een tweede foto. Maar daar blijft het bij op de expositie Roots, die 'terugblikt' op de afgelopen dertig jaar met nieuw en recent werk van twaalf fotografen die in die jaren betrokken waren bij het ACF. Geen larmoyant gesnotter of slachtoffergedrag – 'gewoon' een foto-expositie zoals het ACF er al honderden toonde. Dat die twaalf fotografen zowel nationaal als internationaal bekend zijn, daar kan het centrum voor fotografie natuurlijk weinig aan doen.

Rommert Boonstra, Rineke Dijkstra, Erwin Olaf, Bertien van Manen – het is maar een greep uit de fotografen van wie sommigen ooit als amateurs bij het ACF begonnen.

Niet al hun foto's zijn nieuw.

Zo hangen er van Hannes Wallrafen (1951), nog niet zo lang geleden blind geworden, vier foto's uit de serie Van de Tijd en de Tropen uit 2002. En Koos Breukel (1962) leverde drie foto's in die hij vorig jaar maakte over het boerenleven in Nederland.

Maar de bijdrage van Corinne Noordenbos is verser dan vers. Haar foto's (drie roerende beelden van slapende oude mensen) werden bij wijze van spreken nog nat van de inkt het ACF binnengebracht.

Wat bindt deze fotografen? Het zou mooi zijn om een gemeenschappelijke deler te vinden, een ACF-kenmerk misschien. Maar dat valt niet mee. Je zou kunnen spreken van recht-voor-z'n-raapfotografie, uitzonderingen als Boonstra (fotografie als romantiek) en Olaf (fotografie als kitsch) daargelaten.

Want dat is wat het werk van generatiegenoten Han Singels (1942), Taco Anema (1950) en Reinier Gerritsen (1950) met elkaar verbindt: een soort Hollandse directheid. Die zorgt ervoor dat zulke uiteenlopende documentaire onderwerpen als een meisje met grote ogen en een trainingsjasje, een Hollands interieur met zijn bewoners, en de rij voor de kassa in de McDonalds' toch min of meer dezelfde sfeer uitdragen. Of misschien is dit beter: met dezelfde soort objectieve, maar liefdevolle nieuwsgierigheid worden benaderd.

Zoiets. Maar misschien is dat te ver gezocht, en moet het ACF zich gelukkig prijzen dat het al die jaren juist zoveel verschíllende soorten fotografen heeft gepresenteerd.

Hoewel – bekijk de foto's van net afgestudeerde studenten, die het ACF zoals elk jaar presenteert, en ontdek opnieuw die typische combinatie van ingetogenen betrokkenheid. Zoals in de presentatie van Jantien de Bood (KABK Den Haag), die een kleine expositie samenstelde van eigen werk en dat van anderen onder de titel Kijk, dat meisje is mijn vader. Nog nooit het onderwerp androgynie in de fotografie zó mooi benaderd zien worden.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden