Licht surreële beeldtaal in The Land of the Enlightened

Zijn beeldtaal is lichtjes surreëel, alsof De Pue het verleden en heden van Afghanistan bij elkaar droomde. Fraai gefilmd en kalmpjes beschouwend.

null Beeld
Beeld

Een jong Afghaans jochie luistert met een transistorradio aan zijn oor naar Barack Obama, die vertelt over de terugtrekking van Amerikaanse troepen uit Afghanistan. Op de voice-over zet een Afghaanse jongen, wellicht die met de radio, uiteen hoe de 'ziel van de heilige Afghaanse strijder' pas rust vindt als de buitenlandse machthebbers uit het land zijn vertrokken. Een rode lap waait daarop over de Afghaanse steppe en blijft hangen in een bos prikkeldraad - je mag ervan uitgaan dat hier de rusteloze nationale ziel wordt vertegenwoordigd.

Zo begint het fraai gefilmde en kalm beschouwende The Land of the Enlightened van de Belgische fotograaf annex filmer Pieter-Jan De Pue. Deze film werd begin dit jaar tijdens het filmfestival van Rotterdam genomineerd voor een Tiger Award. The Land of the Enlightened balanceert aardig op een zelfontgonnen terrein tussen documentaire, fictiefilm en beeldessay.

De Pue toont een land in overgang: een Amerikaanse soldaat peptalkt tegenover Afghaanse collega's over de strijd tegen de Taliban, een groepje jongens verzamelt Amerikaanse kogelhulzen om ze te verhandelen tegen olie of opium. De voice-over, wederom, suggereert dat het land in een eeuwige overgang verkeert, wellicht zelfs sinds Dzjengis Khan de boel eeuwen geleden veroverde.

De focus van de film ligt bij het groepje jochies dat als een knusse bende opereert: handeltje hier, vissen met explosieven daar. De beeldtaal is lichtjes surreëel, van de lens flares tot de camera die laag bij de grond dobbert, alsof De Pue het verleden en heden van het land bij elkaar droomde en op film vastlegde. Mooi, origineel en eigen is dat, maar ook een tikje vrijblijvend. Ook mag je je afvragen in hoeverre herhalend gebruik van dezelfde symbolen - naast de rode lap toont De Pue meermaals een biddende valk - de vertelling afremt.

Beter werkt de tien minuten durende eindsequentie, waarin een imponerende beeldenstroom wordt losgelaten op de klanken van Pink Floyds hallucinante plaat Set the Controls for the Heart of the Sun. Daarmee spreekt The Land of the Enlightened op overtuigende wijze voor zichzelf.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden