Reportage

Licht filosofisch theater met zuidelijke toon

Wij tegen zij, de eenling tegen het collectief - de thematiek op het Bossche theaterfestival biedt stof tot nadenken. Al wordt er óók gedanst.

en dansje op het plein voor het stadhuis maakt deel uit van de audiowandeling Remote 's-Hertogenbosch van Rimini Protokoll. Beeld Jean Philipse

De organisatie van Theaterfestival Boulevard had hemelblauwe paraplu's laten bedrukken met 'The best is yet to come'. Regen kan in Nederland snel een boosdoener zijn voor festiviteiten die zich rond pleinen, straten en tenten afspelen. Zeker als je met speeches, jongerendans, krantensnippers en saxofoonmuziek een festival buiten wilt openen, zoals donderdag in Den Bosch. Ach, tegen hemelwater kun je je wapenen. Maar het was uiteindelijk niet de regen - het was zonovergoten en warm - maar een regenpijp die roet in het Bossche theatereten gooide. Of om precies te zijn: een minuscuul flintertje asbestvezel in een restje mos in een oude afvoerpijp van een voormalige veevoederfabriek, De Heus, naast de Verkadefabriek.

Daar aan de Tramkade zouden na de opening tal van installaties, debatten en voorstellingen te zien zijn - de locatie zou tien dagen lang een nieuw festivalhart vormen, aanvullend op het grote Paradeplein bij de Sint-Janskathedraal. Maar één fanatieke milieuactivist had met vereniging Het Groene Hart Brabant en de dreiging van een rechtszaak de angst voor gezondheidsrisico's zo weten op te schroeven dat een asbestconcentratie die normaliter nergens voor problemen zorgt nu het festival deels de das omdeed. Zelfs Wim van de Donk, commissaris van de koning in Brabant, vroeg zich tijdens de opening openlijk af of Nederland-evenementenland niet doorschiet in risicomanagement en veiligheidseisen. Wel kon Boulevard-directeur Viktorien van Hulst vreugdevol nieuwe pleeglocaties melden; vanaf zondag zijn afgelaste voorstellingen en installaties elders te zien.

Asbestvezeltje gooit roet in het eten

Theaterfestival Boulevard speelt zich af op bijna twintig locaties in Den Bosch en omgeving. Van een zandverstuiving op de Nulandse Heide (Reuzen van Theater Artemis/Ro Theater) tot een sinistere brouwerij (Stad der blinden van Theater Utrecht) en van een opblaasbare gang (Curve van Schweigman&/Het Houten Huis) tot het Paleiskwartier (Verdrietfabriek van Hoge Fronten/Lieke Benders). De Tramkade wordt vanwege een asbestvezeltje vervangen door drie locaties: het Mariapaviljoen (onder meer Lotte van den Berg en Alexandra Broeder), de oude garage van Pompen & Verlouw (onder meer De Warme Winkel en Theater Zuidpool) en Het Noordbrabants Museum (TAAT).

Dwarsligger

Eén dwarsligger die de horde frustreert, dat is ook het thema van de audiowandeling Remote 's-Hertogenbosch van Rimini Protokoll, gedurende het hele festival te volgen. Een aimabele computerstem dirigeert ons via koptelefoons langs het Jeroen Bosch Ziekenhuis, het mortuarium, de bezinningskapel en wachtruimtes bij poliklinieken, waar verouderde medische uitvindingen in vitrines liggen te glimmen. De stem van 'Jasmijn' maakt ons hyperbewust van het publieke domein, onze eigen rol daarin en, jawel, onze eigen zwaktes en sterfelijkheid. Want welke zieke broeder remt onze kudde? Wie zal achterblijven, wie verstoten we? Na een grappige kijk op de spontane 'choreografie' van busreizigers lopen we in groepsverband door winkels, langs terrassen (vol vragende en lachende blikken), voor het gemeentehuis en door een museum. Een stoplicht heet een uiting van 'mechanische dictatuur': de massa wil altijd groeien en heeft richting nodig, een dirigent. Halverwege neemt een mannenstem het over en spoort ons aan tot democratisch, ludiek of individueel protest. De groepsgame in steegjes verhoogt de spanning, maar komt net niet helemaal uit de verf. Wordt het 'wij' tegenover 'zij' of 'ik' versus het 'collectief'? Remote 's-Hertogenbosch ontpopt zich als licht filosofisch hordetheater.

Ook over 'ik & ons' gaat Waar het vlakke land gaat plooien van Toneelgroep Maastricht, dat tijdens Theaterfestival Boulevard voor het eerst buiten Limburg is te zien. De geblutste en/of gebalsemde zuidelijke ziel, gedrenkt in zachte g's en kolengruis, wordt met muziek, songteksten en monologen brutaal onder de loep genomen. Echter ook met mededogen. Want de zuidelijke theatermaker bepaalt de toon tijdens Theaterfestival Boulevard. Wat die toon precies is, daar wilde theatermaker Freek Vielen zich in zijn openingsspeech niet aan branden. Het zal de komende festivalweek blijken.

Theaterfestival Boulevard, t/m 16/8, op diverse locaties in Den Bosch.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden