TaalgebruikLezerspost

Lezerspost: onuitstaanbare domheid bij gebruik ‘trits’

Volkskrantlezers vinden veel. En misschien wel het meest vinden ze iets van ons taalgebruik. Terecht?

Wie? 

Fer von der Assen uit Voorschoten.

Wat?  

Von der Assen stoort zich aan het in zijn ogen foutieve gebruik van het woord ‘trits’ in de Volkskrant. Hij roept op tot lichte kastijding van de daders: ‘Wellicht wordt het tijd voor een vaderlijk vermaan in de vorm van een interne e-mail waarin alle redacteuren erop worden gewezen dat zij het woord ‘trits’ alleen mogen gebruiken als zij ook bedoelen wat het betekent, namelijk drietal.’

De oplettende lezer herinnert zich dat de Ombudsclown onlangs aandacht besteedde aan een identieke taalklacht. Een lezer vond het gebruik van ‘trits’ in de constructie ‘een hele trits’ getuigen van ‘onuitstaanbare domheid’.

De aankaarters lijken dus nogal zeker van hun zaak.

Maar hebben ze ook gelijk?  

Een kijkje in de Van Dale wijst uit van niet: 

trits (de; -en)

1. drietal, drie

2. reeks, serie: een hele trits deskundigen, voorstellen 

(Dat het ook de naam was van een niet zo memorabele quiz van de EO in de jaren negentig, vermeldt het woordenboek er niet bij.) 

We hebben het vaker gezien: het woordenboek constateert dat een woord op een nieuwe manier wordt gebruikt en neemt die nieuwe vorm na verloop van tijd op. Zo ontwikkelt een taal zich. Er zijn massa’s woorden waarvan de betekenis in beweging is; kijk maar eens bij ‘oubollig’.

Als we het Volkskrant-archief erop naslaan, valt op dat het woord tot begin deze eeuw voornamelijk werd gebruikt in de oorspronkelijke betekenis, die van ‘drietal’. Zo stond in een artikel uit 2002 over het Groot Dictee: ‘de trits cappuccino, carpaccio of chipolatapudding was menigeen ook te veel’. De laatste vijftien jaar lijkt het gebruik van deze vorm in de krant langzaam uit te sterven. In veruit de meeste gevallen wordt ‘een trits’ nu gebruikt in de zin van ‘een hoop’. Vaak gebeurt dit in de constructie ‘een hele trits’: ‘Kojima heeft een hele trits beroemde vrienden.’

Wellicht is dat laatste ontstaan onder invloed van het woord ‘rits’, zoals in ‘een hele rits verhalen’. In een tweet uit 2013 schreef Onze Taal in antwoord op een taalvraag hierover: ‘‘Rits’ en ‘trits’ kunnen allebei. Geen officiële voorkeur; wij zouden iets eerder ‘rits’ doen omdat ‘trits’ ook ‘drietal’ is.’

In de Volkskrant doen wij inmiddels meer trits dan rits. Niet uit onuitstaanbare domheid, maar gewoon omdat taal nooit stilstaat.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden