LBJ ontaardt in rommelige klucht

In LBJ is president Lyndon B. Johnson klunzig, grofgebekt en poept hij met de wc-deur open. Melig. Ook Johnsons namaakflaporen, gemaakt door Arjen Tuiten, zijn moeilijk serieus te nemen.

Beeld .

'Ik heb nog nooit een president gezien die er zó goed uitziet op tv', verzucht Lyndon Baines Johnson thuis tegen zijn vrouw, terwijl John F. Kennedy voor de camera het volk toespreekt. In het openingsbeeld van de biopic LBJ toont de gelouterde Amerikaanse filmmaker Rob Reiner (This is Spinal Tap, Stand By Me) al hoe Johnson in het kielzog van JFK uit Air Force One stapt en zijn wat onhandig uitgestoken hand volslagen wordt genegeerd door het wachtende publiek. Alsof ze waren gekomen voor hém, sukkelaar in de schaduw van de ware glamourpresident.

Het wordt in LBJ zelfs al gauw een tikje melig, de nadruk waarmee de man die slechts door een speling van het lot zou worden beëdigd als 36ste president van de Verenigde Staten wordt afgeschilderd als klunzig, heimelijk onzeker, grofgebekt en daarmee ongeschikt voor het verfijndere theater van de politieke arena van de jaren zestig.

Zie ook de uitbundig geboetseerde namaakflaporen (gemaakt door de Nederlandse prothesespecialist Arjen Tuiten, die onlangs voor zijn bijdrage aan de film Wonder voor een Oscar is genomineerd) aan het hoofd van de schmierende Johnsonvertolker Woody Harrelson, die het voor de bioscoopbezoeker extra moeilijk maken hem serieus te nemen. De film bevat zelfs een scène waarin Johnson poept met open deur, mocht het weinig presidentiele karakter van de beste man u tot dan toe zijn ontgaan. Opmerkelijk hoeveel ingetogener Bryan Cranston de president vertolkt in de bijna gelijktijdig verschenen HBO-film All the Way.

Daarnaast ontbreekt het LBJ aan scherpe keuzes. Dit is een biopic die lijdt aan een volledigheidssyndroom: als Johnson na de moord op JFK zichzelf plotseling terugvindt als president, worden de grote thema's van de jaren zestig er stuk voor stuk doorgejast. De oorlog in Vietnam, de strijd tegen het communisme en, ook nu actueel, dus met meer nadruk gebracht, de zwarte strijd voor gelijke burgerrechten: Johnson worstelt zich er mopperend doorheen, terwijl de film geen moment stilhoudt om te onderzoeken hoe de president zich wérkelijk tot de grote onderwerpen van zijn tijd verhield.

Johnson was een pion in een systeem waarop hij weinig invloed kon en wilde uitoefenen, zo laat LBJ zien. Eerst gebruikt door Kennedy als running mate om de zuidelijke staten te winnen, later slechts in dienst van zijn ideeën tijdens een presidentschap dat er nooit had moeten zijn. Juist daarin schuilt filmwaardige tragiek, zou je zeggen. Dat LBJ toch in zo'n rommelig vertelde klucht ontaardde, is haast een prestatie.

Drama
Regie: Rob Reiner
Met: Woody Harrelson, Jennifer Jason Leigh, Richard Jenkins.
98 min., in 14 zalen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden