Langdradige brij scènetjes alleen voor de familie

THEATER Gras, een familieschets. Tekst en regie: Esgo Heil. De Engelenbak, Amsterdam, 10 januari. Herhaling: t/m 31 januari. Tournee...

De voorstelling Gras is nog maar net begonnen als er een stilte valt op het toneel. Gespannen kijken de spelers voor zich uit. Is er iemand vergeten om op te komen? Heeft een van de spelers een plotselinge blackout?

Nee. De pauze in de tekst is bedoeld om de gespannen verhoudingen aan te geven tussen de figuren uit het toneelstuk.

Het is geen fout van onervaren, zenuwachtige spelers, maar dat wordt pas duidelijk als het vaker stil valt.

Bij Gras, de nieuwe grote productie van De Engelenbak, is het publiek meer bezig met de problemen van de acteurs dan met die van de personages. Het is dan ook een amateurvoorstelling.

Dat hoeft geen punt te zijn. Bij De Zaak L.A. Ries van Theatergroep Toetssteen zag je ook de zenuwen en de aarzelingen van sommige onervaren acteurs, maar toch liet de voorstelling je vergeten dat je naar amateurs zat te kijken.

Een intrigerend onderwerp, een goed geschreven toneeltekst, een paar goede hoofdrolspelers en een slimme regie zorgden hiervoor. Gras heeft geen van die vier kwaliteiten.

Het avondvullende stuk, geschreven en geregisseerd door Esgo Heil, is een familiekroniek over de liefde. Drie generaties van de familie Gras tonen in korte ruzie- en discussiescènes hoe zij met de liefde omspringen.

Het ene gezinnetje leeft in een zoetige harmonie, het volgende stel lijkt amper bij elkaar te passen, en er zijn ook gezinsleden die de eenzaamheid hebben verkozen.

De ontwikkelingen zijn voorspelbaar, clichématig en soms ronduit slordig uitgewerkt. Zo vormt de homoseksualiteit van een kleindochter een probleem terwijl de homoseksualiteit van haar oom met de grootste vanzelfsprekendheid wordt behandeld.

Origineel is het spirituele element dat Heil door zijn tekst heeft verweven, middels een helderziende dochter en een familie-engel. Maar ook dit element is in het rommelige stuk niet meer dan een losse flodder.

Heil heeft een groepsstuk geschreven waarin alle rollen even belangrijk zijn, een sympathiek streven dat de spelers gelijkwaardig maakt. Die gelijkwaardigheid heeft hij ook in de regie willen benadrukken: bijna iedereen is voortdurend op het toneel aanwezig.

Maar daarmee heeft Heil het zijn spelers een handicap opgelegd, want urenlang onnadrukkelijk aanwezig zijn is het moeilijkste wat er is. Nog een prestatie dat ze redelijk neutraal blijven tijdens het wachten langs de kant.

Wat dit vlakke stuk nodig heeft zijn accenten, dramatische lijnen die worden doorgetrokken, en dat lukt deze spelers van geen kant.

Het resultaat is een langdradige brij van scènetjes waar alleen de vrienden en familie van de spelers blij mee zullen zijn.

Marijn van der Jagt

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden