FilmrecensieLa cordillera de los sueños

La cordillera de los sueños is ogenschijnlijk richtingloos, maar juist daarin schuilt de rijkdom ★★★★☆

Patricio Guzmáns onverstoorbare voice-over voert je kalm van de ene gedachte naar de andere. 

Als jongeman, vertelt de Chileense documentaireveteraan Patricio Guzmán in La cordillera de los sueños, interesseerde hij zich nauwelijks voor de Andes. Hoe machtig het gebergte ook prijkt aan de horizon van zijn geboortestad Santiago, Guzmán en zijn generatie waren te druk met het creëren van een nieuwe maatschappij om rustig naar dat landschap te kunnen kijken. ‘De Andes was gewoon niet revolutionair genoeg.’

Die verwaarlozing lijkt Guzmán te willen compenseren met La cordillera de los sueños, dat op het filmfestival van Cannes de prijs voor Beste documentaire won. Samen met Nostalgia de la luz (2010) en El boton de nácar (2015) vormt de film een trilogie over Chili. Nadat Guzmán eerder zijn aandacht op het noorden en zuiden richtte, is nu de Andes aan de beurt. Terwijl onder meer een schrijver, een vulkanoloog en een zangeres het gebergte proberen te vatten, zweeft de camera als een condor over de kammen.

Niettemin voert Guzmáns herinnering hem weg van de bergen. Melancholiek mijmerend komt hij uit bij de ruïne van zijn ouderlijk huis, en bij Pinochets staatsgreep van 1973, toen Guzmán als politiek gevangene belandde in het tot concentratiekamp omgebouwde voetbalstadion van Santiago. Eenmaal vrij ontvluchtte Guzmán Chili. Vanaf het klassieke drieluik La batalla de Chile (1975-1979) wijdde hij een heel oeuvre aan zijn moederland, maar hervestigen zou hij zich nooit. Dat vrijwillige ballingschap legt een zachte waas van melancholie over de film.

De associatieve, ogenschijnlijk richtingloze vertelstijl van La cordillera de los sueños zal niet iedereen bekoren. Tegelijkertijd ontleent de film er zijn rijkdom aan, en komt Guzmán zodoende uit bij zijn charismatische held: de veertien jaar jongere Pablo Salas, die met zijn videocamera de dagelijkse terreur van de dictatuur vastlegde. Volop puttend uit Salas’ enorme archief, toont Guzmán onverminderd onthutsende beelden van bloedig onderdrukte protestmarsen, afranselingen en arrestaties. 

Ook in het huidige Chili blijft Salas een onvermoeibare chroniqueur van maatschappelijke onvrede. Wanneer Guzmán met Salas een demonstratie opzoekt en de man filmt terwijl hij als cameraman tegenover de militaire politie staat, lijkt La cordillera de los sueños een heel andere film; jeugdiger, energieker, bozer. 

Vervolgens is daar toch weer Guzmáns onverstoorbare voice-over, die je kalm van de ene gedachte naar de andere voert. En toch ook weer de Andes, schijnbaar onverschillig voor de roerige geschiedenis die zich nog altijd aan zijn voeten voltrekt.

La cordillera de los sueños

Documentaire

★★★★☆

Regie Patricio Guzmán

84 min., in 14  zalen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden