Kunstwerk van de weekThe Hole’s Journey

Kunstwerk van de week: The Hole’s Journey van Ghita Skali

Wekelijks bespreken we een kunstwerk dat nú om aandacht vraagt. Deze week: The Hole’s Journey van Ghita Skali.

The Holes Journey. Beeld  Filmstill
The Holes Journey.Beeld Filmstill

‘Hoe gaat het nu met uw kantoor, met dat gat in de vloer?’ Ik bel met Xander Karskens, directeur van het Amsterdamse postacademische kunstinstituut De Ateliers. Vorig jaar september was het gat in zijn directeurskamer een van de opvallendste kunstwerken van de open ateliers.

Kunstenaar Ghita Skali (28) had een stuk hout uit de vloer laten zagen. Precies op de plek waar de stoel van Dominic van den Boogerd, de vorige directeur van De Ateliers, hevige slijtplekken had achtergelaten. Op dit versleten stuk hout zijn lastige beslissingen genomen, bijvoorbeeld over wie wel en niet tot dit prestigieuze instituut mag toetreden.

In de grappige, slimme film The Hole’s Journey, die ook in De Ateliers werd vertoond, probeerde Skali vervolgens met hulp van vrienden het uitgezaagde ‘autoriteitshout’ naar de Marokkaanse Ouled Sbita-stam te brengen. Die verloor onlangs zijn leefgebied aan een woningbouwcorporatie, het land was verkocht door de overheid.

Kunstenaar Ghita Skali (28) had een stuk hout uit de vloer laten zagen. Beeld Filmstill
Kunstenaar Ghita Skali (28) had een stuk hout uit de vloer laten zagen.Beeld Filmstill

Allerlei onheil frustreerde de uitvoering van dit plan, maar de film is geslaagd. Skali organiseerde ook een performance tijdens de open ateliers: bij de directeurskamer werd een onnavolgbaar deurbeleid gevoerd voor wie het ‘autoriteitsgat’ wilde bekijken.

Ik moet bekennen dat ik een poos niet aan het opmerkelijke gat had gedacht. Tot ik ontdekte dat Skali’s film The Hole’s Journey te zien zal zijn op het International Film Festival Rotterdam. En donderdag maakte het Stedelijk Museum Amsterdam bekend dat het museum de film heeft aangekocht in het kader van de tweejaarlijkse ‘gemeentelijke kunstaankopen’. Ook het ‘autoriteitshout’ wordt deel van de museumcollectie.

De vloer van het kantoor van Xander Karskens, de directeur van De Ateliers. Beeld
De vloer van het kantoor van Xander Karskens, de directeur van De Ateliers.

Vandaar mijn vraag aan directeur Karskens: hoe gaat het met het gat? Dat blijkt na afloop van de open ateliers dichtgemaakt ‘met soortgelijk hout’. Hij stuurt een foto: ‘Het licht valt er nu net heel mooi op.’ En er is nog iets, vertelt hij: ‘De kunstenaar heeft in het gat een object achtergelaten. Niemand weet precies wat het is.’

Dus bel ik de kunstenaar. Ik feliciteer haar met de aankoop door het Stedelijk. Het is toepasselijk dat De Ateliers het stuk vloer niet terugkrijgt, vindt ze: ‘Mijn project, waarin het hout naar Marokko ging, was een omkering van het gebruik dat objecten uit Afrika naar Europa worden gebracht.’

Over wat ze precies in de vloer heeft gestopt, heeft ze sinds december vijf geruchten verspreid. Een daarvan klopt, maar ze zegt niet welke. Mogelijk bevindt zich in het gat een bot van een olifant, opnieuw als verwijzing naar de verplaatsing van en handel in (geroofde) Afrikaanse objecten. Het zou ook kunnen dat in het gat een verzameling sperma van witte Nederlanders is opgeborgen: ‘Dat gerucht verspreidt zich het hardnekkigst.’

Andere optie: de kunstenaar heeft in het gat een brief achtergelaten waarin ze de stand van de kunstwereld beschrijft, met name het systemisch racisme en seksisme: ‘Ik hoop dat iemand dat over twintig jaar leest en denkt: ‘Shit, dat was echt fucked up!’ ’Of diegene stuit dus op iets heel anders, de twee andere geruchten zijn minstens even fascinerend.

Zo organiseert Skali op een geraffineerde manier haar mythevorming en verwierf haar kunst een plek in de machtigste kamers van de kunstwereld. Over de geruchtenmachine heeft ze amper controle, merkt ze: ‘Je weet hoe snel geroddel gaat.’ Wie wil kunnen meepraten, moet om te beginnen volgende week haar wonderlijke film op het IFFR bekijken.

Ghita Skali. Beeld
Ghita Skali.

Wie: Ghita Skali (28)

Wat: The Hole’s Journey (2020)

Hoe groot was het gat? 119 x 160 cm

Waar te zien? Online te bekijken via het IFFR

Première: 3 februari

Kaarten en informatie: via de website van het IFFR: Ammodo Tiger Short Competition 4

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden