Kubistische bouwsels ontberen uitleg

Beeldende kunst..

Den Haag Kunst in een bunker. Je gaat er in deze roerige, politieke tijden al snel een statement in zien. Helemaal als die bunker staat in Den Haag, waar de Partij voor de Vrijheid sinds de gemeenteraadsverkiezingen de tweede partij is. ‘Pas maar op’, lijkt Galerie West, initiator van de serie exposities in het Westbroekpark, te willen zeggen. ‘Met de huidige samenstelling van de gemeenteraad en de op handen zijnde rechtse regering is er storm op komst. De kunstwereld is vogelvrij. Zoek dekking’.

Toch blijkt dat niet wat de galerie voor ogen had. West wil helemaal geen statement maken. De bunker, in de herfst en winter opslagplaats van Roeibotenverhuur/Theeschenkerij De Waterkant, stond toevallig leeg. De Waterkant vroeg de galerie om er tijdens theaterfestival De Parade, dat ook in het park plaatsvindt, een expositie te organiseren. West wilde wel, maar dan wel graag een serie, van Koninginnedag tot Prinsjesdag. Met verbazing hoor je aan hoe een project dat zoveel had kunnen zeggen, in de praktijk zo weinig te zeggen heeft.

Dat betekent niet dat de afgelopen maanden in de bunker niks interessants gebeurde. Ward Denys kopieerde de ruimte in een skelet van hout en karton, en plaatste die constructie weer in de bunker. Lotte Geeven maakte een vloerdecoratie, geïnspireerd op de decoratie die ze aantrof in het voormalige Paleis van dictator Ceausescu in Boekarest. En Berndnaut Smilde bouwde een buizenstelsel van waaruit een indringende ontsmettingsgeur wordt verspreid. Een op het eerste gezicht wat onsmakelijke verwijzing naar de nazi concentratiekampen.

Voor de vierde expositie is het nu de beurt aan Marielle Buitendijk. Buitendijk won in 2005 de Koninklijke Prijs voor Vrije Schilderkunst met prachtige, indringende zwart-wit schilderijen van voetbalstadions, ruimtes die refereerden aan het spektakel, zonder dat dat spektakel zelf in beeld werd gebracht. Het stadion, geschilderd met airbrush in een impressionistische stijl, werd neergezet als ijzingwekkend, mensverslindend monster. Op een formaat dat normaal gesproken gebruikt wordt voor de landschapsschilderkunst (120 x 180).

Islamitische symbolen
De Buitendijk van die meeslepende schilderijen blijkt – in figuurlijke zin – helaas een heel andere Buitendijk dan die van de bunker. De kunstenaar is klaarblijkelijk een nieuwe, minder spannende weg ingeslagen. Dat valt althans op te maken uit de weinig imponerende sculpturen van styrofoam en pleister. Architectonische vormen gebaseerd op islamitische symbolen en patronen die ze zag tijdens haar verblijf in Istanbul.

Buitendijk maakte de patronen hoekiger. Ze gaf er een kubistische, modernistische draai aan. En liet dus de twee culturen die op dit moment op gespannen voet met elkaar leven, samenkomen. Een mooie gedachte, maar als bezoeker kom je er niet op. Waar het mis gaat, is bij de communicatie. Zonder titel en zonder achtergrondinformatie weet je eigenlijk niet waar je naar kijkt. Pas na tekst en uitleg van de kunstenaar herken je in de vormen islamitische motieven. Zonder die uitleg blijven het kubussen, puzzelstukjes. Als je als puzzelaar niet weet naar welk beeld je op zoek bent, zal je de puzzel ook nooit oplossen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden